Májiliste Parlament Májilisiniń, Konstıtýsııalyq Keńestiń, Qazaqstan Zańgerler odaǵynyń uıymdastyrýymen «Qazaqstan Respýblıkasy zańnamasynda Konstıtýsııa erejelerin iske asyrýdyń ózekti baǵyttary» taqyrybynda halyqaralyq ǵylymı-praktıkalyq konferensııa ótti. Sharany Májilistiń Zańnama jáne sot-quqyqtyq reforma komıtetiniń tóraǵasy Rahmet Muqashev júrgizse, ol palata Spıkeri Qabıbolla Jaqypovtyń kirispe sózimen ashyldy. Májilis Tóraǵasy osydan 20 jyl buryn qazaqstandyqtardyń jalpyhalyqtyq referendým jolymen Ata Zańdy qabyldaǵanyn, onyń jas memleketimiz damýynyń strategııalyq baǵytyn aıqyndaǵan saıası-quqyqtyq qujat bolýmen qatar, qazaqstandyq azamattylyq pen patrıotızmdi qalyptastyrýdyń negizin qalaǵan mańyzdy memlekettik jáne qoǵamdyq qundylyqqa aınalǵanyn atap ótti. Q.Jaqypov osy asa mańyzdy qujatty ázirlep, qabyldaýda Elbasynyń eren eńbegi men tarıhı róline aıryqsha kóńil bóldi.
Májilis Spıkeriniń pikirinshe, Konstıtýsııa – Qazaqstan Prezıdentiniń beıbitshilik pen kelisimdi nyǵaıtýdaǵy, memlekettik bılik pen basqarýdy júıeleýdegi, túrli saladaǵy túbegeıli reformalardy oryndaýdaǵy, demokratııalyq ınstıtýttardy damytyp, áleýmettik jańǵyrtýdy júzege asyrýdaǵy nyq qadamdardyń berik tuǵyrnamasy. Ata Zańnyń mazmuny men mańyzdylyǵyna aıryqsha nazar aýdarǵan Q.Jaqypov elimizde áreket etetin barlyq quqyqtan Konstıtýsııanyń joǵarylyǵy qaǵıdasynyń múltiksiz saqtalýy kerektigin, halyqaralyq kelisimder, onyń ishinde Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq týraly shart elimizdiń Ata Zańynyń erejelerine qaıshy kelmeıtin shekterde ǵana oryndalýy tıistigin basa aıtty. – Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq ortalyqtardyń birinde qabyldanatyn múshe elderge ortaq jáne birtutas zańnamany qalyptastyrýdy kózdemeıdi. Kimniń tarapynan bolsa da Konstıtýsııanyń erejelerine onyń mazmuny men maǵynasyna qaıshy keletindeı taldaý jasaýǵa jol berilmeıdi, – dedi Májilis Tóraǵasy. Palata Spıkeri óz sózinde elimizdiń bas qujatynyń qaǵıdattary men ustanymdaryna sáıkes, qol jetkizilgen tabystar men bolashaq maqsattardy da sóz etti. Ásirese, Elbasy usynǵan bes ınstıtýttyq reformaǵa basa nazar aýdaryp, ony júzege asyrýdyń «100 naqty qadam – Ult josparyna» toqtaldy. Elbasynyń «Máńgilik El» jolyndaǵy strategııalyq tapsyrmalaryn sapaly zańnamalyq qamtamasyz etý baǵytynda atqarylýy tıis jumystardy atap ótti. Q. Jaqypov konferensııa jumysyna tabys tileı kele: – Memleketimizdi odan ári damytýdyń jáne alǵa qoıylǵan bıik maqsattarǵa qol jetkizýdiń birden-bir kepili, boıtumarymyz – Konstıtýsııa. Onyń árbir qaǵıdasy, árbir erejesi eń joǵary zańdy kúshke ıe jáne múltiksiz oryndalýǵa tıis. Máńgilik solaı bolsyn! – dedi. Odan ári Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik hatshysy G.Ábdiqalyqova, Konstıtýsııalyq Keńes tóraǵasy I.Rogov, Qazaqstan Respýblıkasy Bas prokýrorynyń orynbasary J.Asanov, Premer-Mınıstrdiń orynbasary B.Saparbaev, Joǵarǵy Sottyń azamattyq jáne ákimshilik ister jónindegi qadaǵalaýshy sot alqasynyń tóraǵasy E.Ábdiqadyrov, Halyqaralyq zańgerler odaǵy tóraǵasynyń birinshi orynbasary A.Tagıev quttyqtaý sóz sóıledi. Konferensııa jumysy eki sessııany qamtydy. Alǵashqy sessııa jumysyna Zańnama jáne sot-quqyqtyq reforma komıtetiniń tóraǵasy Rahmet Muqashev tóraǵalyq etip, onda Konstıtýsııa talaptarynyń aıasynda Qazaqstan Respýblıkasynda quqyq qorǵaý men sot júıelerin jáne quqyq qorǵaý ınstıtýttaryn damytýdyń negizgi baǵyttary talqylandy. Atalǵan másele boıynsha sóz alǵan memlekettik organ ókilderi Konstıtýsııa bizdiń quqyqtyq memleket ekenimizdi aıqyndaǵan eń qundy qujat ekenin alǵa tarta kelip, Ata Zań aıasynda qolǵa alynyp jatqan sharalarǵa toqtaldy, Elbasynyń qazaqstandyq konstıtýsıonalızmdi kezeń-kezeńmen bekitýdegi taǵdyrsheshti rólin, Konstıtýsııanyń áleýeti men zańnamany jetildirý máselelerin, Úkimettiń zań shyǵarý qyzmetin jetildirýdiń ózekti baǵyttaryn, ishki ister organdarynyń quqyq qoldaný qyzmetiniń erekshelikterin baıandap, adam men azamattyń quqyqtaryn qamtamasyz etýdiń, sot júıesiniń qyzmetin zańnamalyq qamtamasyz etýdi damytýdyń basym baǵyttaryn sóz etti. Al Májilis Tóraǵasynyń orynbasary Darıǵa Nazarbaeva jetekshilik etken ekinshi sessııa jumysynda Qazaqstan azamattarynyń konstıtýsııalyq quqyqtaryn qamtamasyz etý – memlekettiń áleýmettik saıasatynyń basty maqsaty jáne máseleleri taqyryby áńgime ózegine aınaldy. Osyǵan oraı, quzyrly organ basshylary baıandama jasap, memlekettiń áleýmettik jańǵyrtý saıasatynyń maqsaty, bilimdi ultty, memleket turaqtylyǵynyń basty faktoryn qalyptastyrý, mádenıet saıasatynyń tujyrymdamasyn iske asyrý, azamattardyń konstıtýsııalyq áleýmettik quqyqtaryn iske asyrý tetigi, myń jyldyq deklarasııada aıqyndalǵan áleýmettik ındıkatorlar júıesin oryndaý máseleleri jan-jaqty sóz boldy. Konferensııa jumysyn qorytyndylaı kele, R.Muqashev saıası, zańnamalyq jáne ıdeologııalyq salmaǵy zor bas qujattyń 20 jyl burynǵy tarıhyn eske ala otyryp, Tuńǵysh Prezıdentimiz – Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń eren eńbegine toqtaldy. Prezıdenttiń bastamasymen qolǵa alynyp jatqan áleýmettik, ekonomıkalyq jáne quqyqtyq qatynastardy jańǵyrtýǵa baǵyttalǵan keń aýqymdy reformalardy sóz ete kelip, olardy tıimdi júzege asyrý jolynda forýmda aıtylǵan usynystar men pikirlerdiń ózindik orny bar ekenin, onyń barlyǵy zań shyǵarý kezinde de esepke alynatynyn atap ótti.
Asqar Turapbaıuly, «Egemen Qazaqstan».
