Astana qaýipsizdiktiń jańa fılosofııasyn qalyptastyrýda

Basqa basylymdardan Qazaqstan Eýropadaǵy qaýip­siz­dik jáne yntymaqtastyq uıy­my­na tóraǵalyǵynda ulttyq stra­te­gııalyq jobalardy júzege asyra bastady. Osy jyldyń 1-2 jel­toq­sanynda Astanada ótetin Uıym­nyń Sammıti barlyq keńistikte jaýapkershiligi zor, sapalyq jaǵynan serpindi jaǵdaı jasaıdy. Qazaqstan joǵary deńgeıdegi kezdesýlerge óziniń mıssııasyn oryndaýǵa naqty istermen kirisip otyr dep esepteımiz. Uıym keńis­tiginde qarama-qaıshy kózqaras­tar­ǵa qaramastan, qazaqstandyqtar Uıymǵa qatysýshy elder basshy­la­rynyń ústel basynda kelissózder júrgizýlerine kózderin jetkizdi. EQYU úshin joǵary deńgeıdegi kezdesý sırek qubylys bolyp ta­bylady. Eger sıfr tilimen aıta­tyn bolsaq, osy jyly Helsınkı úderisine 35 jyl toldy, Astana­da­ǵy josparlanǵan kezdesý jetinshi sammıt bolǵaly otyr. Kezdesýler ár besjyldyqta kem degende bir ret ótkiziletindigi aıtylyp júr. Bul EQYU júıesinde kidirister bar ekendigin kórsetedi. Atalǵan derek Uıymnyń negiz qalaýshy qujaty – 1990 jyly qabyldanǵan Parıj hartııasynyń talaptaryna qaıshy keledi. Parıj hartııasynda EQYU sammıtin ár eki jyl saıyn ótkizip turý qajettigi kórsetilgen. Solaı bola tursa da Uıymnyń sammıti ótken ǵasyrdan, dálirek aıtqanda, 1999 jyldan beri ótki­zilmedi. Úlken saıasattyń ólshemi boıynsha, bul – tutas bir dáýirdi qamtıdy. Qazaqstannyń EQYU Sammı­tin ótkizý jónindegi bastamasynyń qoldaý tabýyna Qazaqstan Pre­zı­denti Nursultan Nazarbaevtyń halyqaralyq arenadaǵy bedeli úlken ról atqarǵanyn atap ótken jón. Onda Memleket basshysynyń bolashaqty dóp boljaı bilgeni jáne alǵa qoıǵan maqsatty oryn­daýǵa degen jigeri jatyr. Alǵa­shyn­da kóptegen sarapshylar men saıasatkerler Qazaqstannyń osy másele boıynsha konsensýsqa jetýine kúmánmen qarady. Shy­nyn­da da, jalpyeýropalyq qaýip­sizdik forýmyn Ortalyq Azııadaǵy memleket basqaratyndyǵy múmkin emesteı kóringen. Sonymen qatar, Qazaqstannyń EQYU Sammıtin ótkizý týraly usynysyna da syn kózben qaraǵandar az bolǵan joq. О́tken jyldyń jeltoqsanynda Afınadaǵy Uıymǵa qatysýshy mem­leketter Syrtqy ister mı­nıstr­leriniń keńesinde Qazaqstan­nyń usynysy zor qyzyǵýshylyq týǵyzdy. Bul jerde Qazaqstan Respýb­lı­­kasynyń Prezıdenti N.Á.Na­zar­baevtyń saıası dara tulǵasyn, alǵa qoıǵan maqsatqa jete bile­tindigin, soǵan kópshiliktiń kózin jetkize alatyn erekshe qasıetin atap ótken durys. Qazaqstan EQYU-ny naqty maqsatqa baǵyttalǵan AО́SShK, NATO jáne UQShU sııaqty qurylymdarmen kelissózder alańyna aınaldyrý saıasatyn júrgizýde. Qazaqstannyń basty maqsaty – birlese kúsh jumyldyrý arqy­ly Eýrazııa keńistiginde qaýipsiz­dikti qamtamasyz etý bolyp taby­lady. Bul maqsatqa qol jetkizýdiń irgetasy Qazaqstannyń EQYU-ǵa tóraǵalyǵy barysynda qalandy dep aıtýǵa bolady. Uıymnyń Astanada ótetin joǵary deńgeıdegi kezdesýinde EQYU-nyń orny men onyń róli jańa fılosofııalyq turǵydan qarastyrylady jáne Uıymǵa qatysýshy elderdiń bar­lyǵyna bul qundy baǵyt bolady. “Onlaın gazeta”. Vengrııa.