Beken QAIRATULY
Beken QAIRATULY«Egemen Qazaqstan»
863 materıal tabyldy

Rýhanııat • 06 Qańtar, 2023

Qaǵannyń altyn aqshalary

Orta ǵasyrda Mońǵol ústirtindegi kóshpeli taıpalardyń basyn biriktirgen Esýkeı noıannyń úlken uly Temújın 1206 jyly Onon darııasynyń jaǵasynda quryltaı ótkizip, ózin «Shyńǵys han» dep jarııalady. Sóıtip, ol el bıleý isine ǵundardan mıras, keıin túrkiler qoldanǵan zań-jarǵylardy jetildirýmen qatar, óz atynan teńge soqtyryp, aınalymǵa saldy.

Rýhanııat • 15 Jeltoqsan, 2022

Táji

Abaı oblysy Aqsýat aýdany ortalyǵynan 90 shaqyrym qashyqta ornalasqan Eleke sazy atty jaılaý bar. Bul jerdi qazir arheologter «Patshalar alqaby» dep ataı bastady. О́ıtkeni osy aýmaqta jeti qorym, 300-den asa qorǵan bar. Bul ólkeden sońǵy jyldary saq jáne keıingi túrki dáýirine tán artefaktiler kóptep tabylyp jatyr.

Qoǵam • 09 Jeltoqsan, 2022

Maıa men Densmaa

Jýyqta «Egemen Qazaqstan» gazetiniń 1 jeltoqsan kúngi №230 sanynda «Mońǵoldy moıyndatqan Turar» atty kólemdi jazba jaryq kórdi. Maqalada memleket jáne qoǵam qaıratkeri T.Rysqulovtyń Komıntern ókili retinde 1924 jyldyń qazan aıynan bastap, 1925 jyldyń shilde aıynyń aıaǵynda deıin Mońǵolııada atqarǵan saıası qyzmeti týraly baıandalypty. Desek te, gazet oqyrmandaryn eleń etkizgen dúnıe maqalada aıtylǵan Turardyń týǵan qyzy týraly oqıǵa.

Ádebıet • 08 Jeltoqsan, 2022

Qajymuqan men Karl

Myna bir sýret – sońǵy jyldary ta­byl­ǵan tarıhı jádigerdiń biri. Sol jaq shette otyrǵan adam – qazaq balýany Qajymuqan Muńaıt­pasov, onyń qa­syn­da­ǵy eston balýany Karl Tom­berg eken.

Qoǵam • 06 Jeltoqsan, 2022

Qazaq balýany ulyqtaldy

Jýyqta Mońǵol eliniń Mádenıet mınıstrligi tarıhı tulǵa Shyńǵys hannyń týǵanyna 860 jyl tolý datasyna oraı, memleket kóleminde qoǵamǵa eńbegi sińgen tulǵalardy ulyqtaý jaıly rásim ótkizdi, dep jazady Egemen.kz.

Sport • 05 Jeltoqsan, 2022

Aýyl alańynan – Olımpıada tuǵyryna

О́tken apta sońynda Astana qalasyndaǵy «Qazaqstan» jeńil atletıka sport kesheninde Qazaqstan Respýblıkasy Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń uıymdastyrýymen «Aýyl alańynan – Olımpıada tuǵyryna» atty aýyl sport nusqaýshylarynyń I respýblıkalyq konferensııasy ótti. Mańyzdy basqosýǵa salaǵa jaýapty vedomstvo basshylary, tájirıbeli bapkerler men tanymal sportshylar, osy salanyń bilgir ádiskerleri, maman nusqaýshylary, sondaı-aq oblystyq sport basqarmalarynyń basshylary jáne óńirlerdegi deneshynyqtyrý-sport ortalyqtarynyń dırektorlary qatysty.

Rýhanııat • 29 Qarasha, 2022

Sábıttiń iriligi, Ázilhannyń iniligi

Myna bir kóne foto osydan 78 jyl buryn «Sosıalıstik Qazaqstan» gazetiniń 1944 jylǵy 29 qyrkúıek kúngi sanyna jarııalanǵan eken. Sýrettiń astyna: «Brest atqyshtar dıvızııasynyń delegasııasy –Almatyda» degen taqyrypsha berilip, sol jaqtan birinshi turǵan aǵa serjant Á.Nurshaıyqov, ortadaǵy aǵa serjant Q.Mýsın, oń jaq shettegi aǵa serjant T.Maıshynov ekeni jazylypty. Bul sýretterdi túsirgen adam – N.Kazadaev.

Qazaqstan • 24 Qarasha, 2022

Jandarbek Málibekov: Geraldıkalyq tańbalar men ataýlarǵa abaı bolǵan jón

El táýelsizdiginiń basty nyshany – Memlekettik Tý men Eltańba. Álem qaýymdastyǵy memleketimizdi osy eki rámiz arqyly tanıdy. Odan keıin, táýelsiz memlekettiń ishki ákimshilik birlikteri (oblys, aýdan, qala, aýyl t.b), óndiris oshaqtary (zaýyt, fabrıka, óndiris, shahta, aýylsharýashylyq qurlymdary, t.b.), áskerı-jaýyngerlik rásimder (emblema, tańba, belgi t.b.), memlekettik jáne qoǵamdyq uıymdardyń marapattary (orden, medal, tósbelgi, t.b), sondaı-aq sporttyq klýb-komandalardyń tańbalary... bular stıldik mazmuny men termındik ataý turǵysynan birizdilikte bolýy shart.

Tanym • 21 Qarasha, 2022

Urshyq

«Urshyq – shúıkelengen júndi nemese matadan jipselep sýyrylǵan qyl­shalardy ıirip jip jasaýǵa arnal­ǵan jeńil qural. Bul buıymdy Qazaqstan aýmaǵynda sha­rýa­­shylyq qareketterde paıdalaný neo­lıt zamanynan bastalǵan. Buǵan dálel qola dáýirine tán arheologııalyq qaz­ba­­lardan qyshtan quıylǵan urshyq qaldyq­tary kóptep tabylýda» dep jazylypty «Qa­zaq­tyń etnografııalyq kategorııa­lary» atty ǵylymı-ensıklo­pe­dııa­lyq anyq­tama­lyq­ta.

Qazaqstan • 18 Qarasha, 2022

Ǵadiletshil ǵalym

Myń toǵyz júz toqsan tórtinshi jyldyń kóktemi bolatyn. Sonaý qıyrdaǵy Tarbaǵataıdan Almatyǵa keldim. Maqsatym – tuıaq iliktirer turaq izdeý. Áýeli, qalanyń qaq ortasynda ornalasqan Mońǵolııa elshiligine at basyn burdym. Jupynylaý qos qabatty jataǵan úı eken. Syrtyn temir sharbaqpen qorshap qoıypty. Esik aldynda – mılısııa. Oǵan qujatymdy kórsettim. Myń bolǵyr «kire berińiz» degeni. Kireberistiń sol jaǵynda shaǵyn keńse. Ishinde eki adam otyr. Birden tanydym. Tórdegi at jaqty, aryqsha adam – Zardyhan Qınaıatuly. Bul kisini buryndary gazet-jýrnal, teledıdardan kórgenim bolmasa, ózimen betpe-bet kezikpegen edim. Alǵash ret osy aradan jolyqtyrdym.

Iаndeks.Metrıka