Taza.kz
Beken QAIRATULY
Beken QAIRATULY«Egemen Qazaqstan»
1161 materıal tabyldy

Mıras • 21 Maýsym, 2024

Jambynyń aty

Erte zamanda qazaq mer­genderi at ústinde shaýyp kele jatyp syryq basyna ilip qoıǵan jambyny atyp túsirý úshin at tańdaǵan. О́ıtkeni mergen minetin at tolyq úıretilgen ári se­zimtal, ıesiniń taqym qy­sýy men tizgin qaqqan sátin qalt jibermeı ańǵa­ratyn aqyldy, shabysy óte jaıly, jumsaq bolǵany durys.

Talbesik • 20 Maýsym, 2024

Itelgi

Sháýli qyrandardyń ishinde lashyn men ıtelgini únemi tomaǵalap ustaıdy. Bul qyrandardy ań-qusqa salýdyń qolaıly mezeti: tańnyń atýy men kúnniń kóterilý arasy, keshke qaraı kúnniń eńkeıýi men batýynyń arasy, deıdi kánigi qusbegiler.

Talbesik • 19 Maýsym, 2024

Sháýli qyrandar qandaı qus?

Qazaq dalasy – qusbegiliktiń otany. Eger de halqymyz álem etnografııasyna nendeı úles qosty degenge toqtalsaq, ultymyzdyń bekzat óneri qusbegilikti aıtar edik. О́ıtkeni kók aspanda erkin samǵap júrgen qyran qustardy jerge túsirip, ony qolǵa úıretip, ańshylyq kásipke baýlyǵan hám ony klassıkalyq túrde jetildirgen jurttyń biri – bizdiń babalarymyz.

Jádiger • 17 Maýsym, 2024

Qola qazan

Bizdiń jyl sanaýymyzdan burynǵy II jáne I ǵasyrda eýra­zııalyq keńestikte iri kóshpeli ımperııa qurǵan ǵun babalarymyz adamzat tarıhynda áskerı-ákimshilik basqarý qurylymy berik memleket ornatqany shyndyq.

Mıras • 14 Maýsym, 2024

Kúzgi qomyrǵan

Ejelgi kóshpeliler turmysynda «kúzgi qomyrǵan» degen bolǵan eken ertede. Buny qazirgi tilmen aıtqanda, «qysqa daıyndyq» desek durys. Iаǵnı kóshpeli halyq dalanyń qońyr ańy: aqbóken, maral, qaraquıryq, t.b. janýarlardy sheńberli qorshaý ar­qyly aýlap, olardyń etin súr­leý arqyly kelesi jazda bolatyn joryq asyn ázirleıtin dástúr bolǵan.

Jádiger • 13 Maýsym, 2024

Qapsaǵaı sadaq

Erte dáýirdiń áskerı-jaýyngerlik ónerin zerttegen eýropalyq jáne reseılik mamandar Melıýkova, Chernenko, Smırnov, Hazanov, t.b. eńbek­terinde jáne Ońtústik Sibir turǵyndarynyń b.z.b. turmys-tirshiligine zertteý jasaǵan A.M.Kýlemzınniń jazbalarynda da sadaqty tuńǵysh bolyp Azııa qurlyǵynyń turǵyndary qoldanǵany haqynda aıtylady. Bul derekter atalǵan ólkelerde júrgizilgen arheologııalyq qazba ba­ry­synda tabylǵan zattaı jádigerler arqyly da tolyq dáleldenip otyr.

Arhıv • 13 Maýsym, 2024

Brıtanııa arhıvi: Shoqaıǵa qatysty qujat

Jaqynda Mádenıet jáne aqparat mınıstrligi Arhıv, qujat­ta­ma jáne kitap isi komıtetine qarasty Qoljazbalar jáne sırek kitap­tar ulttyq ortalyǵynyń mamandary London qala­synda orna­lasqan Brıtanııa ulttyq arhıv qoryna baryp, qazaq tarıhyna qa­tysty derekter izdestirdi. Nátıjesinde, elimiz tarıhyna qa­tysty 15 qoljazba men 500-ge jýyq arhıv­tik qujat kóshirmesi aly­nyp, qundy derekter ortalyq qoryn tolyqtyrdy. Osy oraıda, qart qur­lyqqa saparlap barǵan izdenýshi toptyń mú­she­si, Qoljazbalar jáne sırek­ kitap­tar ulttyq orta­lyǵy Ǵyly­mı zertteý jumys­ta­ryn uıym­­­­das­­­­tyrý bóliminiń jetekshi sarap­­shy­sy, tarıh ǵy­lym­­da­rynyń kandı­daty Gúlsim Bıse­no­va­men áńgime­les­ken edik.

Pikir • 13 Maýsym, 2024

Tarıhı sana taǵylymy

Úlken oıshyl, aqyn Shákárim Qudaı­berdiuly «Shynnan ózge Qudaı joq, Anyq Qudaı – Shyn Qudaı, Uqpaı qalma alań bop, Shyn bolmasa, kim Qudaı?» degen eken. Ǵulamanyń bul paıymyn tápsirler bolsaq, «qudaı» dep otyrǵany aqıqat. Sonyń ishinde shynaıy bilimniń aqıqaty. Qazirgi tańda qazaq qoǵamyndaǵy basty másele – bilim pen aqparattyń orny aýysyp ketti. Shákárim babamyz aıtqan «shyn bilim» kómeskilenip, aqparattyq dúnıeler alǵa shyqty. Bul óte qaterli qubylys. О́ıtkeni shyn bilim, aqıqat, naǵyz ilim saltanat qurmaǵan qoǵamnyń bolashaǵy kúńgirt.

Ulttyq sport • 11 Maýsym, 2024

Jamby atýdan chempıonat aıaqtaldy

Halqymyzdyń mergendik óneri jamby atýdan jasóspirimder arasyndaǵy elimizdiń IH chempıonaty Taldyqorǵan qalasynda ótip, oǵan 12 oblystan iriktelgen 40-qa jýyq sportshy qatysty.

Oqıǵa • 16 Mamyr, 2024

Qobda qazaqtarynyń kelini

Shaızada Ábdirahmanqyzynyń Qobda betine kelin bolyp tús­kenine 45 jyldyń júzi bopty. Ýaqyt-aı deshi... keshe ǵana je­legi jelbirep 22 jasynda alys elge uzatylǵan jas arý búginde japyraq jaıǵan báıterek sııaqty úlken áýlettiń tiregine aınaldy. Jaqynda ǵana el jaqqa barǵan saparymyzda qulaq estip, kóz kórmegen beıtanys ólkege kelin bolyp túsip, jartyǵasyrlyq ǵumyrynda adamgershiliktiń týyn jyqpaı, aǵaıyn arasynda «keremet kelin» atanǵan apamyzben tildesip, shúıirkelesip qaıttyq.

Iаndeks.Metrıka