Qoǵam • 15 Tamyz, 2022
Shoshynǵan jatyr, ushynǵan urpaq
Jýyqta mańǵystaýlyq Mir Shaıyr atty avtordyń eki jyl buryn jaryq kórgen «Áýlıetas» atty áńgimeler jınaǵy qolymyzǵa tústi. Bul týyndyda 1920-1930 jyldary jappaı asharshylyq jáne asyra silteýdiń saldarynan úreılenip, týǵan jer, ósken ólkesin tastap jan-jaqqa bosyp ketken jurttyń áıelderi uzaq jyl boıy bala kóterip, júkti bola almaı el-jurt pushaıman kúıge túskeni jaıly aıtylypty.
Suhbat • 10 Tamyz, 2022
Jýyqta jolymyz túsip Mońǵolııanyń batys shebine qonys tepken aǵaıyn arasynda bolyp qaıttyq. El aman, jurt tynysh... Pandemııadan keıin el jappaı toı qamymen shaýyp júr. Onyń syrtynda bul el bıyl kóne Ǵun ulysynyń 2230, Mońǵol ımperııasynyń 815, ult-azattyqtyń 110, Halyq tóńkerisiniń (táýelsizdiktiń) 100 jyldyǵyn atap ótti. «Naadam» dep atalatyn memlekettiń ulttyq merekesi ejelden beri «er jigittiń úsh óneri» sanalatyn balýandar básekesi, at jarys, sadaqshylar saıysy negizinde uıymdastyryldy. Osy oraıda biz baıólkelik týǵandardyń toıyna kýá bolyp, qunan, dónen, besti jáne jýan attar men aıǵyr jarysyn tamashalap, aımaqtyq «Atbegiler» odaǵynyń negizin qalaýshy jáne tanymal bapker Shárip Sáıpiǵalıulymen jolyǵyp, qazirgi tańda jergilikti atbegilik óner jaıly suhbattastyq.
Tanym • 07 Tamyz, 2022
Aqmola oblysy ákimdiginiń qoldaýymen elordadaǵy Ulttyq mýzeı janynan qurylǵan Rýhanı murany ǵylymı-zertteý ınstıtýty «Qazaqtyń dástúrli mádenıeti» bóliminiń qyzmetkerleri oblys aýmaǵyna ǵylymı-zertteý ekspedısııasyn júrgizip, nátıjesinde saq dáýirine tán qurbandyq tasyn tapty.
Tarıh • 04 Tamyz, 2022
Uly Otan soǵysy jyldary keńestik bedeli zor basylym «Krasnaıa Zvezda» gazetiniń 1942 jylǵy 18 qazan kúngi sanyna maıdanger tilshi Ilıa Erenbýrgtiń «Qazaqtar» atty jazbasy jarııalanǵany jaıly kópshilik habardar. Bul maqala «Sosıalıstik Qazaqstan» gazetinde 1965 jyly Jeńis kúngi (9 mamyr) merekelik sanyna aýdarylyp basylypty. Osy jazba, «Bir frıs maǵan: «Bizge qarsy qaısar soldattar soǵysty – olardy eshqandaı oq toqtata almady. Keıinnen maǵan bular qazaqtar ekenin aıtty. Men buryn mundaı batyr halyq baryn bilmeýshi edim» dep bastalsa, dál osy jazbamen jeliles gazet betinde soǵys jyldary Keńes Odaǵynyń Batyry ataǵyn eki márte alǵan qazaqstandyq ushqyshtar – S.Lýganskıı, T.Bıgeldınov, L.Beda, I.Pavlov jaıly foto málimet berilipti.
Tarıh • 03 Tamyz, 2022
Bıyl týǵanyna 110 jyl tolyp otyrǵan memleket jáne qoǵam qaıratkeri Dinmuhamed Qonaevty ulyqtaý sharasy elimiz kóleminde jalǵasyp jatyr. Osy oraıda búgin biz kópshilik qaýym ult tarıhynda orny zor tulǵa Jaqsylyq Úshkempirovtiń 1980 jyly Máskeý Olımpıadasynyń chempıony ataýyna Qazaqstan Kompartııasy Ortalyq Komıtetiniń Birinshi hatshysy Dinmuhamed Qonaevtyń yqpaly bolǵany jóninde aıtpaqpyz.
Suhbat • 14 Shilde, 2022
Ulttyq arhıv – ult tarıhynyń qoımasy
Fransýz arhıvtanýshysy Sharl Breban: «Arhıv degenimiz – tarıhtyń sarqylmas qory», degen eken. Rasynda qujatsyz arhıv joq, arhıvsiz tarıh joq, tarıhsyz halyq joq. Shynymen de, qaı zaman, qaı qoǵam bolmasyn, otanshyldyq bastaýynda ulttyq maqtanysh sezimi turatyndyǵy, al onyń qaınar kózi tarıh pen mádenıet ekendigi anyq. Osy oraıda, elorda tórinde ornalasqan Ulttyq arhıv dırektory Saǵıla Nurlanova hanymmen júrgizgen shaǵyn suhbatty usynyp otyrmyz.
Suhbat • 05 Shilde, 2022
Uly Muhtar Áýezovten tálim alǵan, «Alyptar tobynan» keıingi ádebıetke kelgen tegeýrindi tolqynnyń ókili, qazaq prozasyna psıhologııalyq qatpary mol, realıstik kórkem shyǵarmalarymen qaıtalanbas qoltańbasyn qaldyrǵan sóz zergeri, Memlekettik syılyqtyń laýreaty, Qazaqstannyń halyq jazýshysy S.Shaımerdenov kózi tirisinde gazet tilshisine bergen bir suhbatynda: «Halyq aldyndaǵy jaýapkershiliktiń ne ekenin sezinbegen jazýshynyń jolynda qater kóp: arzan ataq-danq, jalǵan bedel, bıik minberge oraı jazylǵan kórkemdigi jalǵan plakat shyǵarmalar... Bunyń bári sóz ónerin joqqa shyǵaratyn ázázil jol», depti. Osy oraıda qalamgerdiń týǵanyna bıyl 100 jyl tolýyna baılanysty jazýshynyń qolynda ósip, tárbıesin kórgen baýyr – balasy, belgili jýrnalıst Saıyn Esmaǵımen júrgizgen suhbatty usynyp otyrmyz.
О́ner • 30 Maýsym, 2022
«Kúı oınaıdy qazaǵymnyń qanynda»
Qazaqtyń úlken aqyny Qadyr Myrzalıev «Naǵyz qazaq, qazaq emes, Naǵyz qazaq – dombyra» dese, daýylpaz jyrshy Ilııas Jansúgirov: «Dombyra, sende min bar ma?, Minsiz bolsań — til bar ma?, Til joq deýge bola ma, Tilden anyq ún barda?, Dombyranyń, kúshi mol, Kómeıinde kúı barda!» degen eken.
О́ner • 30 Maýsym, 2022
Ulttyq mýzeıde Ulttyq dombyra kúnine oraı Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń bastamasymen Almaty qalasyndaǵy Memlekettik ortalyq mýzeı qoryndaǵy qazaqtyń dástúrli mýzykalyq aspaptary kolleksııasy negizinde jasaqtalǵan «Syrly aspaptardyń sıqyrly úni» atty jyljymaly kórme ashyldy. Sharanyń maqsaty – mádenı ortalyq Almaty qalasynda ornalasqan Memlekettik ortalyq mýzeı qorynda saqtalyp, urpaqtan-urpaqqa jetken qazaqtyń biregeı mýzykalyq aspaptarymen elordalyqtardy tanystyrý eken.
О́ner • 28 Maýsym, 2022
Ulttyq mýzeıde Koreıa Respýblıkasynyń elshiligi jáne elordalyq Koreı mádenı ortalyǵynyń uıymdastyrýymen ońtústik-koreıalyq keskindeme óneriniń sheberi Pak De Songtiń «Máńgilik» atty kórmesi óz jumysyn bastady. Atalǵan is-shara Qazaqstan men Koreıa elderi arasynda ornaǵan dıplomatııalyq qatynasqa 30 jyl tolý qurmetine oraı ótkizilip otyr.
