Rýhanııat • 05 Naýryz, 2021
О́tken ǵasyrdyń basynda qazaq dalasynda memleketshildik urany oıandy. Osy baıandy istiń basynda qazaq zııalylary turdy. 1917 jylǵy aqpan tóńkerisinen keıin olar keıbir normalyq qaǵıdattardyń tolymsyzdyǵyna qaramaı jeke memleket qurýdyń, avtonomııaly respýblıka ornatýdyń qajettigin túsindi. Osy jolda qandaı qıyndyqqa tap bolsa da qajymaı eńbek etti. Mundaı múmkindik ǵasyrda bir týatynyn baǵamdaı aldy. Sóıtip, bular qazaq halqynyń aýzyn aqqa jetkizip, basyna buǵaýlanǵan bodandyq noqtasyn sypyryp tastaý ózderine berilgen mindet dep uǵyndy. Osy toptyń basynda Álıhan Bókeıhan turdy hám Álekeń bul isti óziniń ómirlik muraty dep bildi.
Rýhanııat • 04 Naýryz, 2021
«Qurmanjan datqa» qandaı fılm?
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev ótken qańtar aıynyń 5-i kúni «Egemen Qazaqstan» gazetinde jarııalanǵan «Táýelsizdik bárinen qymbat» atty maqalasynda: «Men quzyrly organdar men otandyq telearnalarǵa memlekettik tapsyrystyń belgili bir bóligin mindetti túrde tarıhı taqyryptarǵa baǵyttaýdy tapsyramyn. Árıne qarjy máselesi sheshilýi kerek. Degenmen, kóp qarajat jumsamaı da joǵary deńgeıdegi óner týyndysyn túsirýge bolatynyn qyrǵyz baýyrlarymyz «Qurmanjan datqa» fılmi arqyly anyq kórsetti» degen bolatyn.
Rýhanııat • 03 Naýryz, 2021
Qoǵamdyq pálsapalyq hám tanymdyq turǵydan qaraǵanda «adam» uǵymy asa kúrdeli. HI ǵasyrda ómir súrgen túrik ǵulamasy Máýlana Rýmı: «Adamnyń bolmysy – ishinde ártúrli ańdar mekendeıtin ormanǵa uqsas. Bizdiń boıymyzda taza-las, jaman-jaqsy, ımanı-haıýanı sııaqty myńdaǵan qasıet bar. Eger ishki jan shaharyńda qasqyr ústemdik ete bastasa, adamnyń qasqyrǵa aınalǵany. Jaqsylyqtar men jamandyqtar da jasyryn joldarmen júrekke quıylyp turady. Sát saıyn adamnyń júreginde bir nárse bas kóteredi. Sol sebepti adam keıde perishte, keıde shaıtanı sıpatqa aınalyp otyrady» degen eken.
Rýhanııat • 02 Naýryz, 2021
Iаsaýıdiń shejiresi men móri tabyldy
Mádenıet jáne sport mınıstrligi, «Áziret Sultan» memlekettik tarıhı-mádenı qoryq-mýzeıi uıymdastyrǵan «Iаsaýı izimen» atty ǵylymı-ekspedısııa músheleri О́zbekstan Respýblıkasy Namangan qalasynan Qoja Ahmet Iаsaýı babamyzǵa qatysty shejire men ıslam álemine áıgili 11 shaıyqtyń esimi jazylǵan mór tapty.
Qazaqstan • 23 Aqpan, 2021
Aqtoqty sulýdyń tigin mashınasy
Jýyqta Kókshetaý qalasyna jolymyz tústi. Oblystyq mádenıet basqarmasyna qarasty Ádebıet jáne óner mýzeıine at basyn burdyq. Mekemeniń ǵylymı qyzmetkeri, Baqytbek Bekmuratulynyń aıtýyna qaraǵanda, mýzeı qorynda 10 myńǵa tarta jádiger bar eken. Deni – ulttyq ádebıet pen ónerge qatysty kóne qoljazbalar men kitaptar. Osylardyń ishinde bizdiń nazarymyzdy aýdarǵan dúnıe – ataqty Aqtoqty sulýdyń tigin mashınasy.
Rýhanııat • 23 Aqpan, 2021
Mádenıet jáne sport mınıstrligi men «Áziret Sultan» memlekettik tarıhı-mádenı qoryq-mýzeıiniń uıymdastyrýymen «Táýelsizdik jáne Túrkistan taǵylymy» taqyrybynda respýblıkalyq ǵylymı-tájirıbelik konferensııa ótti. Mártebeli jıynǵa Jambyl Artyqbaev, Bereket Káribaev, Haziretáli Tursyn syndy maman tarıhshylar, elbasytanýshy Seıdýlla Sadyqov, teolog ǵalym Dosaı Kenjetaı jáne basqa zııalylar, mýzeı qyzmetkerleri men stýdentter qatysty.
Aımaqtar • 22 Aqpan, 2021
«Áziret Sultan» memlekettik tarıhı-mádenı qoryq-mýzeıiniń baspasóz qyzmeti joldaǵan málimetine súıensek, kóp keshikpeı Túrkistan qalasyndaǵy Júsip ata kesenesi aýmaǵyna demeýshiler esebinen Sapar ortalyǵy salynbaq eken.
Rýhanııat • 16 Aqpan, 2021
Bıyl qazaqtan shyqqan tuńǵysh kásibı sportshy Qajymuqan Muńaıtpasulynyń týǵanyna – 150 jyl. Atalǵan mereıtoılyq dataǵa baılanysty jýyqta Mádenıet jáne sport mınıstrligi jyl boıy atqarylatyn is-sharalar josparyn bekitti. Osy oraıda, Baıanaýyl óńirinde ómir súrgen Qajekeńniń dosy jaıly gazet oqyrmandaryn habardar etsek deımiz. Bul foto bizdiń qolymyzǵa erterekte túsken edi...
Tanym • 12 Aqpan, 2021
General (Shákir Jeksenbaevtyń týǵanyna – 120 jyl)
Akademık-tarıhshy Manash Qozybaev «Egemen Qazaqstan» gazetiniń 1993 jylǵy 8 mamyr kúngi sanynda: «1941-1945 soǵys jyldary respýblıkadan 1 196 164 adam qarý asynyp maıdanǵa attansa, eńbek armııasyna 700 myń adam jiberildi, 96 638 qazaq jaýyngeri maıdan dalasynda erligi úshin orden-medaldarmen nagradtaldy, 497 jerlesimiz Keńes Odaǵynyń Batyry atansa, olardyń 97-si qazaq halqynyń ókili boldy» dep jazsa, Ekinshi dúnıejúzilik soǵys tarıhyn zerttegen belgili aǵylshyn jazýshysy ári pýblısıst Aleksandr Vert «Reseı 1939-1945 jyldardaǵy soǵysta» atty kólemdi kitabynda: «Qyzyl Armııanyń eń erjúrek jaýyngerleri Qazaqstan men Ortalyq Azııa halyqtarynyń ókilderinen shyqty, onyń ishinde qazaqtar erligi erekshe kózge tústi» degen derekti aıtady.
Rýhanııat • 11 Aqpan, 2021
Dana halqymyz «kóp qorqytady, tereń batyrady» dep tegin aıtqan joq. Mundaǵy «kóp» sózin búgingi kún turǵysynan tápsirlesek – demografııa, ıaǵnı qoǵamdaǵy buqaranyń salmaǵy. Ásirese, ulan-baıtaq ólkeni menshiktep otyrǵan qazaq sııaqty etnos óz terrıtorııasyna tolyq ıelik etý úshin sany kóp, salmaǵy myǵym bolmaq kerek. Ataqty Buqar jyraý babamyzdyń «Jelkildegen tý kelip, Jer qaıysqan qol kelip, Sonan sasyp turmasqa...» dep bolashaq urpaǵyna beker eskertken joq. Baba sózinen biz «kóp bolsań jaý shappaıdy, týyń jyǵylyp, tútiniń óshpeıdi» degen ózegi nárli, ólshemi keń, ólmes ósıetti ańǵaramyz.
