Aınash ESALY«Egemen Qazaqstan»
31 materıal tabyldy

Medısına • 11 Tamyz, 2021

Pasıent mektebi nemese kún saıyn jarty saǵat «aǵash aralaý»

Osydan 200 jyldaı buryn aǵylshyn dárigeri Ýılıam Geberden naýqastardy ońaltý úshin jarty jyl boıy kún saıyn keminde 30 mınýt aǵash kesýdi usynyp, keýdesinde aýyrý sezimi bar naýqastyń jaǵdaıynyń jaqsarǵanyn baqylaǵan eken. Rasynda, kúnine jasalǵan tek jarty saǵattyq shıraq dene qozǵalysy ınfarkt qaýpin, II tıpti dıabetti, gıpertonııany azaıtýǵa, dene salmaǵyn, uıqyny qalypqa keltirýge, emdelýge jatqyzǵan kezde ońaltý men saýyǵý merzimin qysqartýǵa múmkindik beredi.

Koronavırýs • 10 Tamyz, 2021

Halal vaksına degen bola ma?

Qaza, ólim-jitim kóbeıgen kúnderde Almatynyń meshitteri de qazirgi ahýaldan qalys qala almaıdy. Bir jaǵynan din men derttiń baılanysy, em qabyldaýda da ózindik pátýalar bar ekenin joqqa shyǵarýǵa bolmas. Máselen, shıpasy bar tunbalar men dári-dármekterdiń quramynda etıl spırti nemese shoshqa maıy bolýy múmkin.

Ekonomıka • 30 Shilde, 2021

Indýstrııalyq aımaqtyń ıgiligi

Ekonomıkalyq turǵyda elimizdiń basty donory – Almaty pandemııa men qýańshylyq jaǵdaıynda óz turǵyndaryn asyraýǵa qanshalyqty qaýqarly? «Qystyń qamyn jaz oıla» qaǵıdatyna súıengen Almatynyń ındýstrııalyq aımaǵynda azyq-túlik ónimderi men qurylys materıaldaryn shyǵarý úshin naqty qandaı áreketter júrgizilip otyr? Máselen, О́ńirlik úılestirý keńesiniń otyrysynda Indýstrııalyq aımaqta 8 jańa jobany engizý týraly sheshim qabyldandy.

Koronavırýs • 30 Shilde, 2021

Indetten jazylǵandarǵa vaksına qajet pe?

Qazirgi tańda kún tártibinde kúıip turǵan basty másele – halyqtyń densaýlyǵyn saqtap, indet sheń­gelinen shyǵý. Osy rette Almatyda ótken kezekti brıfıng­te Qazaqstannyń Profılaktıkalyq medısına aka­demııasynyń prezıdenti Almaz Sharman vaksına almaǵan azamattar men antıvakserlerdiń jaǵdaıyn júzip kele jatqan kemege qaýip tóndiretin aısbergpen salystyrdy.

Koronavırýs • 29 Shilde, 2021

«Qyzyl» mártebemen qydyryp júrgender kóp

Qansha jerden aıtylsa da, Almatynyń saýda oryndary indet juqtyrýda kósh bastap tur. Almaty qalasynyń bas sanıtarlyq dárigeri Jandarbek Bekshın epıdemııalyq ahýaldy zertteý nátıjelerin ortaǵa salǵan kezde tizim basynda saýda oryndary turǵanyn atady. Megapolıste «jedel járdemderdiń» zyr qaqqan zarlaǵan úni qaıta kóbeıse de, toı-tomalaqty tyǵyp ótkizip, aılasyn asyrǵandaı bolyp júrgen jurttyń qarasy bar.

Koronavırýs • 22 Shilde, 2021

Juqtyrǵanyn bilse de jurttyń arasynda júr

Almatydaǵy epıdemııalyq ahýal ýshyǵyp barady. Bul jaǵdaıdy ekpe almaǵandar men buryn aýyrmaǵandardyń «Delta» shtamyn juqtyrýymen baılanystyrýǵa bolady. Aınalyp kelgende, KVI-diń odan ári taralýyn boldyrmaý jónindegi qalalyq shtab otyrysy ahýaldy turaqtandyrý sharalaryn qaıta-qaıta qaraýǵa májbúr. О́ıtkeni tamyz aıynda Almatyda indet ábden órshýi múmkin. Mundaı sáýegeılikke ne sebep? Máselen, sońǵy kúnderi Almatyda qoǵamdyq oryndarǵa barýǵa tyrysqan «qyzyl» mártebesi bar 65 adamǵa aıyppul salyndy.

Aımaqtar • 15 Shilde, 2021

Almaty úshemderi qatarǵa qosyldy

Tek bıyldyń ózinde Alma­tyda 60 myńnan astam adam indet sheńgeline ilik­ken eken. Bulardyń bári der­lik saýyǵyp, otbasyla­ryna qosylǵanymen, úıine qaıtpaı qalǵandar da bar. Degen­men mıllıon-mıl­lıon qalada jaqsy jańa­lyqtar da joq emes.

Koronavırýs • 28 Maýsym, 2021

«Delta» shtamynyń belgileri qandaı?

Ekinshi jylǵa ulasqan indetten el endi esin jııa bastaǵandaı bolǵan tusta Almatyda «úndi» shtamy anyqtalyp qana qoımaı, osy aptada indet juqtyrǵandar sany qaıta kóbeıe bastady. Epıdemııalyq ahýaldyń bulaı ózgerip shyǵa kelýiniń basqa da sebepteri bar. El saqtyq sharalaryn umytty, toı-tomalaq qaıta bastaldy. Jazǵy demalysqa shyqqan jurt erensiz qydyryp, shomylyp júr. Epıdemıologter indettiń jańa tolqyny bastalýy múmkin ekendigin joqqa shyǵarmaıdy.

Qazaqstan • 29 Naýryz, 2021

Amalbek Tshanov: Maısham jaryǵymen jumys istegen kezder de bolǵan

Táýelsizdiktiń 30 jylyn elmen birge júrip ótken tegeýrindi tulǵalar qataryndaǵy Amalbek Tshanovtyń esimin el shejiresi attap óte almasy aqıqat. Bólek talapshyldyǵymen, táýekelshildigimen egemendiktiń eleń-alańynda bılikke kelip, saıasatqa aralasqan azamattyń az ýaqytta atqarǵan ilkimdi isteri qaı kezde de menmundalap tura bermek.

Suhbat • 29 Jeltoqsan, 2020

Qazaqstandaǵy Ekotýrızm qorshaǵan ortany qorǵaý quraly bola alady

Ekologııalyq týrızm bıoalýantúrlilik pen ekojúıeni saqtaýdyń pármendi jáne tıimdi quraldarynyń biri ǵana emes, sondaı-aq jergilikti halyqtyń turmysyn túzeýge yqpal etetin tetik. Osyǵan oraı, Qazaqstandaǵy BUU Damý Baǵdarlamasy (BUUDB) eki aýqymdy isti ­– Bıoalýantúrlilikti Qarjylandyrýdyń Jahandyq Bastamasy (BIOQJB) men Orman ekojúıelerin saqtaý jobalaryn júrgizip otyrǵany aıan. Elimizdegi ekologııalyq týrızmdi damytýda BUUDB jobalary ne atqardy, týrızmniń bul túrin jolǵa qoıýdyń túıtkilderi qandaı, degen saýaldarǵa jyl sońynda, BUUDB bıoalýantúrlilikti saqtaý jobalarynyń menedjeri Talǵat KERTEShEV jaýap beredi.