Taza.kz
Muhtar KÚMISBEK
Muhtar KÚMISBEK«Egemen Qazaqstan»
1060 materıal tabyldy

Ádebıet • 21 Tamyz, 2022

Ǵalı Ormanovtyń kúndeligi

Bıyl qazaq ádebıetiniń kórnekti ókili, aqyn, aýdarmashy Ǵalı Ormanovtyń týǵanyna 115 jyl tolmaq. Byltyr 80 jyldan keıin qalamgerdiń latyn qarpimen jazylǵan kúndeligi tabylǵan edi. Jaqynda atalǵan eńbek kırıll qarpimen qaıta basylyp shyqty. Buǵan deıin esh jerde jaryq kórmegen qundy murada jyr alyby Jambyl Jabaevtyń ómiri men shyǵarmashylyǵy jaıly kóptegen málimet jazylǵan.

Aımaqtar • 21 Tamyz, 2022

Sport kúnine stadıon syılady

Sport kúni qarsanynda Jetisýda jańa stadıon ashyldy. Sarqan qalasyndaǵy N.Ostrovskıı mektep-lıseıinde ornalasqan oıyn alańy shaǵyn shahardyń sánin keltirip tur. Onyń qurylysyna jergilikti bıýdjetten 35 mln teńge bólingen.

Bilim • 19 Tamyz, 2022

Jetisý mektepteri jańa oqý jylyna daıyn

Úkimet otyrysynda elimizdiń bıylǵy 7 aıdaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damý qorytyndylary men respýblıkalyq bıýdjettiń atqarylýy, sol sııaqty jańa oqý jylyna daıyndyq máseleleri pysyqtalǵan edi. Jıynda ózge óńirlermen qatar Jetisý oblysynyń ákimi Beıbit Isabaev ta jańa oqý jylyna óńir mektepteriniń daıyndyǵy jaıynda baıandady.

Aımaqtar • 19 Tamyz, 2022

«TekTau»-dyń baly tanymal

Jetisý óńirinde teńiz deńgeıinen 1 425 metr bıiktikte Jońǵar Alataýynyń eteginde tabıǵı taza bal óndiriledi. Munda Eskeldi aýdanyndaǵy «TekTau» JShS 300-deı aranyń uıasyn ustap, omartashylyqpen aınalysýda. Seriktestik jylyna 100 tonna ónim óndirýge qaýqarly. О́zi óndirgenimen qatar olar baldy jergilikti omartashylardan da satyp alady. Baldyń sapasy men tazalyǵy ózderiniń arnaıy zerthanasynda tekserýden ótedi. О́nimderin otandyq naryqqa, BAÁ men Reseıge jáne Qytaıǵa eksporttap otyr.

О́ner • 18 Tamyz, 2022

Sáýkele

Bul tek bas kıim ǵana emes, ult mádenıetiniń uıyǵy. Ejelden kele jatqan etnografııalyq múlik. Baıyrǵy qazaq qyzynyń jan dúnıe­sine ajar berip, oǵan degen kózqarasty qalyp­tas­tyrdy. Dástúr boıynsha sáýkele tek uzatyla­tyn qyzdarǵa ǵana kıgiziledi. Ony ózgemen aıyr­bastaýǵa bolmaıdy.

Ahmet Baıtursynuly • 17 Tamyz, 2022

Ult ustazynyń ulaǵaty

Ult ustazy Ahmet Baıtursynuly jaıly ózi súıgen ulttyń sózi aıtyldy. Biraq sonda da az sekildi, qazaq úshin kúresken taýandy tulǵanyń tereńine kim boılapty. Jaqynda Nur-Sultan qalasynyń mem­lekettik arhıvinen qaırat­kerdiń qujattaryn kózimiz shalyp qaldy. Alashtyń armany úshin alyp ımperııamen alysqan qazaq balasynyń júrek sózi jazylǵan qoljazbalar eren erdi eske túsiredi.

Medısına • 17 Tamyz, 2022

Juqpaly indetten abaı bolǵan abzal

Jahandyq indetten bólek, jiti ishek juqpasy da meńdep keledi. Jetisý oblysynyń dárigerleri turǵyndardy saq bolýǵa shaqyrýda. О́ńir boıynsha sońǵy 7 aıda jiti ishek juqpasynyń 352 jaǵdaıy tirkelgen, onyń ishinde 219-y 14 jasqa deıingi balalarda kezdesti. Byltyrmen salystyrǵanda syrqattanýshylar sany 97,5 paıyzǵa joǵarylaǵan, al respýblıkalyq kórsetkishten 1,5 ese tómen.

Aımaqtar • 17 Tamyz, 2022

Almanyń atasy: Jetisý sıversiniń jaıy qandaı?

Sıvers. Bul – til úıirer jabaıy jemis hám jer betindegi alma bitkenniń babasy. Iá, «babasy» dep aıdar taǵýymyz beker emes, bul ózi dınozavr dáýirinen kele jatqan shyryndy zat. 165 mln jyl buryn paıda bolǵan. Ony 2002 jyly brıtandyq bıolog-genetık Berrı Djennıfer anyqtap berdi.

О́ner • 16 Tamyz, 2022

Arystanmen arbasý

Fransýz sýretshisi Ejen Delakrýa 1854 jyly «Marokkodaǵy arystandy aýlaý» kartınasyn Shyǵys Afrıkaǵa jasaǵan saıa­haty týraly estelikter negizinde jazǵan. Keskindeme sheberge tán qalypta quıylǵan. Arystanmen arbasqan ańshylardyń shaıqasqa daıyndyq sahnasynan avtordyń qoltańbasyn tanýǵa bolady. Bul Fransııa ónerinde áli de ústemdik etetin klassısızmdi ustanýshylar arasynda bar daǵdy. Quddy XIX ǵasyrdy umyttyrmaý úshin osylaı isteý qajet sekildi.

Aımaqtar • 15 Tamyz, 2022

Qamystan óndirilgen qumsheker

Qant máselesi áli de eldi ábigerge salýda. Bazarǵa barsańyz, bazynasyn aıtqan halyqtyń aıqaıynan qulaq tunady. Búginde mamandar qyzylshamen qatar qamystan da qumsheker alýǵa bolatynyn aıtýda. Ol úshin zamanaýı tehnıkanyń ári bilikti mamandardyń kúshi kerek. Bul ıgilikti isti Kóksý qant zaýyty kúni buryn qolǵa alǵan. Endi bul qatarǵa Aqsý qant zaýyty qosylmaq.

Iаndeks.Metrıka