Pikirler
«Dúnıe – jalǵan», «ómir – ótkinshi» dep jatady atam qazaq. «О́mirdiń aldy – ystyq, arty – sýyq, aldy – oıyn, art jaǵy muńǵa jýyq», deıdi danyshpan Abaı atamyz. «Dúnıe qarap tursam, sholaq eken, Jas kúnde aqyl-qaırat mol-aq eken. Otyz bes, jıyrma bes pen qaıran on bes, Úsheýi úsh kún qonǵan qonaq eken» deıdi halyq óleńinde.
26 Maýsym, 2019
Halqymyzdyń basyna taǵy bir synaq tústi. Aýyr synaq. Arystaǵy oq-dáriler saqtalatyn qoımada jarylys bolyp, ol órtke ulasty. Otqa qyzǵan oq-dárilerdiń tars-turs etip atylyp jatqanyn da áleýmettik jelilerge salynǵan túsirilimderden bárimiz bildik. Qaýipti jerden qashqan halyqty da kórdik.
25 Maýsym, 2019
Kiná kórermende emes, kózqarasta...
О́tkende Almatyda opera men balettiń dúbirlegen festıvali bolyp ótti. «Aqqý kóline» bılet tappaı seńdeı soǵylysyp júrgen jurtty kórip, kózimiz jasaýrady degenimiz ótirik bolar. Biraq Qazaqstannyń klassıkalyq ónerine renessans dáýiri kelip ornaǵandaı, rıza keıippen kópshilikten kózimizdi aıyrmaı, syrttaı súısinip qarap turǵanymyz esimizde.
24 Maýsym, 2019
Bireýler Gogolge, endi bireýler Saltykov-Shedrınge telip júrgen: «Reseıdiń eki qaıǵysy bar: Aqymaqtar men joldar» degen el aýzynda júrgen sózi esime túsip otyr. Shyndyǵynda, kóktem men kúzde mı batpaǵy ezilip, jazda shurq-tesik bolyp jatatyn joldar bizdiń halyqtyń da bas aýrýlarynyń biri deýge bolady.
21 Maýsym, 2019
Jaqynda ǵana HBO telearnasynda «Chernobyl» dep atalatyn mını serıal aıaqtalǵany bar. Osydan 33 jyl buryn álem jurtyn alańdatqan ıadrolyq apat jaıly týyndy edi. Ras, kórmegender úshin serıaldyń mazmunyn aıtqanymyz spoıler bolatyn shyǵar, biraq sol týyndyda eki keıipkerdiń ózara dıalogy bar. Ekeýi de ómirde bolǵan tulǵalar. Bireýi KSRO Mınıstrler keńesi tóraǵasynyń orynbasary Borıs Sherbına bolsa, ekinshisi akademık Valerıı Legasov edi. Serıalda osy eki tulǵanyń sot úzilisi kezindegi bir-eki aýyz suhbaty beriledi. Sol dıalogta akademık V.Legasov apat saldaryn joıýǵa qatysatyn ózge de ǵalymdar tabylatynyn, biraq bul jumysty uıymdastyrýda B.Sherbınanyń bedeli men róli zor bolǵanyn aıtatyny bar. Sóz sońynda «meniń únimdi estidi, biraq seni tyńdady» deıdi. Túsine bilgenge adam únin estý men sol ún arqyly jetken tilekke, keńeske qulaq túrý, tyńdaý ári ony júzege asyrý eki bólek dúnıe.
19 Maýsym, 2019
Áıel quqyǵyn saıasılandyrý saldary
Búkil jaratylysqa qarsy shyǵyp, adamzattyq qundylyqtardy materıaldyq qundylyqtarǵa jyǵyp bergen kezde, táńirdiń tańdaýy ǵana emes, tabıǵattyń da tepe-teńdigi teńseledi.
19 Maýsym, 2019
Bir úzim nan úzilip bara jatqan ómir otyn óshirmeı, saqtap qalady. Bir úzim nan úshin pende qııanatqa da barýy múmkin. Bir úzim nan úshin bir kezderi adamdar jan alyp, jan berip, sergeldeńge túsken.
18 Maýsym, 2019
Búlik nemese el ishinde bolatyn berekesizdikten saqtaný jaıly qasıetti Quran men paıǵambarymyzdyń (s.ǵ.s) súnnetinde naqty nusqaýlar bar. Jalpy adam balasy barda qandaı da bir búliktiń bolmaı qalýy múmkin emes. Búliktiń paıda bolatyny jaıly paıǵambarymyz (s.ǵ.s) hadısterinde aıtyp ketken. Sondyqtan da bolýy múmkin búlikten saqtaný, oǵan ázir bolý paıǵambarymyzdyń (s.ǵ.s) súnnetinen bolyp tabylady. Ol úshin aldymen – bilim, aqyl, hıkmet (danalyq), durys amal, sabyr, yjdaǵat kerek.
14 Maýsym, 2019
Qoǵamda búlik shyǵaryp, iritki salý, halyqty arandatý óte aýyr kúná ekeni, onyń buzaqylyq bolyp sanalatyny belgili. Bul jóninde Islam dini jaıyndaǵy kitaptar men dinı ýaǵyzdarda az aıtylyp júrgen joq. Tipti osy turǵyda Alla taǵaladan túsken qasıetti Quran Kárimde: «Buzaqylyq kisi óltirýden qıyn» (Baqara súresiniń 191-aıaty) dep naqty jazylǵan.
13 Maýsym, 2019
Qazaqtyń bolmysyn, jaqsylyǵy men kemshiligin jaqsy bilgen, soǵan jany kúızelgen adamdardyń biri Geraǵań, marqum Gerold Belger sııaqty. Sol «Bir bilse Belger biledi» degen qanatty sózdiń keıipkeri «Qazaq dápteri» degen kitabynda bylaı deıdi: «Qazaqtyń sóz túrleri kóp. Ol jaǵynan eshbir el, eshbir ult talasa almaıdy».
12 Maýsym, 2019
Jýyrda elimizdiń gınekolog-reprodýktolog mamandary jasandy jolmen uryqtandyrýǵa júginetin juptar sany artýda degen aqparat taratty. Orta eseppen Qazaqstanda jyl saıyn shamamen 20 myń erli-zaıypty balasyz bolyp keledi.
11 Maýsym, 2019
Qazir jer betinde árbir til óziniń bıligin arttyryp, yqpal aýmaǵyn keńeıtý úshin qııan-keski soǵys júrgizip jatyr. Bul soǵysta jeńgen til – qýattanyp, áskeri kóbeıedi, ıelik aýmaǵy ulǵaıady, kókjıegi keńeıedi. Jeńilgen til kúnderdiń kúninde jerlenedi.
10 Maýsym, 2019
Abaı balasy Ábdirahmandy toǵyz jasynan bastap Semeıge orys mektebine oqýǵa bergeni belgili. Qys oqyp, jaz demalysqa úıge kelgeninde dana áke ulynyń oqýdy jaqsy oqyǵanyn, oıy tolysa bastaǵanyn baıqaıdy.
07 Maýsym, 2019
Ultty saqtaıtyn – uly qasıetteri. Uly qasıetinen jańylyp jaza basqan ult utylady. Utylý óz aldyna jutylyp, urpaq aldynda uıatqa qalady. Salǵyrttyǵynan sabaq alyp, es jıǵan jurttar bar. Ker zamanda óz ultyna shekesinen qarap, shirenip kún keshkender, keıingi býynnyń aldynda jasyp, jasqanyp shermende bolary sózsiz.
06 Maýsym, 2019
Babalardyń hám balalardyń armany ne?
«...Armanymnyń bárin jazar bolsam, dápterge syımas edi!.. Oǵan eshkim sene de qoımas. Sense, tek Rahmanov aǵaı ǵana sener...» Bul «Meniń atym Qojadaǵy» bas keıipkerdiń monology ekenin birden tanyǵan bolarsyz. Qoja ustazy Rahmanov aǵaıdyń sabaǵynda «Meniń armanym» degen taqyrypta shyǵarma jazyp otyryp, arman-qııalyna erik berip, qońyraý soǵylǵanyn baıqamaı qalýshy edi ǵoı.
05 Maýsym, 2019
«Remeık» degenimiz – álemdik mádenıette keńinen qoldanysqa ene bastaǵan tyń termın. Kez kelgen shyǵarmany bastapqy kúıinde aına-qatesiz qaıtalap oryndaý emes, ony jańasha túrlentip, jańǵyrtyp, zamanaýı nusqada usyný degen maǵynany bildiredi.
04 Maýsym, 2019
Halyq arasyna taraǵan keıbir áńgimelerge qaraǵanda elimizdiń bas sanıtarlyq dárigeri J.Bekshınniń «qonaqqa barǵan jerden sarqyt almańyzdar, juqpaly aýrýlar taraýy múmkin» degen eskertýi bizdiń biraz aǵaıynǵa unamaı qalǵanǵa uqsaıdy. Eger HHI ǵasyrda polıetılen qaltaǵa salyp bir úıden ekinshi úıge et, konfet-pechene tasyp júremin deıtinder bolsa óz erikteri, olarǵa qoı deıin dep jatqan biz joq, qoı degenimizben sóz tyńdaıtyn taǵy olar joq. Sondyqtan bizdiń aıtpaǵymyz basqa.
03 Maýsym, 2019
Bir jyl da óte shyqty. Sońǵy qońyraý soǵylyp, mıllıondaǵan oqýshy alǵan bilimderin túıindep jatyr. Mektep tabaldyryǵyn ótken kúzde attaǵan balapan balǵyn urpaq ekinshi synypqa ótip, ózi de, ata-anasy da erekshe bir sezim qushaǵynda júrse, ómir saparyna qanat qaqqan túlekterdiń de qýanyshy men kóńil tolqyny kimdi de bolsa tolǵandyratyny sózsiz. Bul urpaqtar sabaqtastyǵynyń úzilmeı kele jatqan altyn arqaýy desek jarasady.
31 Mamyr, 2019
Biz – ájeptáýir bilimdi, keminde on jyl mektepte oqyǵan halqy bar memleketpiz. О́z halqymyzdyń ǵasyrlar boıy qalyptastyrǵan mádenıetiniń ozyq úlgilerin eýropalyq mádenıettiń jaqsy tájirıbelerine úılestire alsaq, mádenıeti bizden joǵary halyq bolmas edi. Biraq biz soǵan samarqaýlyq tanytýdamyz.
30 Mamyr, 2019
Mamandyq aýystyrý: qorqynysh pa, múmkindik pe?
Mektep bitirip shyqqan myńdaǵan túlektiń aldynda san taram jol, bir ǵana mamandyq tańdaýy tur. Kim bolady? Jetistikterge jetken, ishki tegershigi myqtylardyń ózi aınalyp óte almaıtyn san qıly rýhanı daǵdarystar týǵanda tańdaǵan mamandyǵy tastap ketpeı, aqyryna deıin azyq bolýǵa jaraı ma? Eń úlken suraq – osy.
29 Mamyr, 2019
