Silkinis

Problemalyq máse­le­lerdiń sheshimin tabýy eń  al­dy­men aýdan ekonomıkasyn ilgeri bastyrý men turǵyndardyń áleý­mettik-turmystyq deńgeıin kóte­rý isinen bastaý almaq. Bul ba­ǵytta shuǵyl qolǵa alynǵan is-sha­ralarǵa aýdan jurtshylyǵy dán  rıza ekenin issapar bary­syn­­da aıqyn ańǵardyq. Ári Qaztalov aımaǵynda órken jaıǵan jańa bastamalarǵa aýdannyń jańa basshysy Tabylǵash Saparovtyń uıytqy bolǵanyn da baıqap qalǵandaımyz. Gáp mynada. Qaztalov óńirin­de gaz, munaı, ken óndirýge ba­ǵyt­talǵan óndiris oryndary joq. Sondaı-aq, jartylaı shóleıt aı­maqqa ornalasqan aýdan jeri egis­tik salýǵa qolaısyz. Mundaı jaǵ­daıda jańa jumys orynda­ryn ashý isi de tuıyqqa tirele bermek. Degenmen, jańa basshy osynaý jyljymastaı kóringen istiń de jónin tapqan sekildi. Pılottyq jobany jeńip alǵan Qaztalov aýdanyna júz mıllıon teńge qarajat bólinipti. Osy ar­qyly kásipkerlikpen aınalys­qysy keletin turǵyndardy qar­jy­lyq turǵydan qoldaý tetigi jasalypty. Iаǵnı, atalǵan qara­jat kásipkerlikpen aınalysýǵa beldi bekem býǵan, bul úshin arnaıy ázirlik kýrsynan ótken adamdarǵa berilmek. Qaztalov – oblystaǵy mal ósirýge qolaıly óńirlerdiń biri. Mundaı maqsat­ty iske asyramyn deýshilerge de pılottyq jobanyń shapaǵaty tımek. Saryózen men Qaraózenniń qoınaýynda, burynǵy eki aýdan­nyń izinde qonys tepken Qaz­talov oblystaǵy tolyqtaı gaz ótkizilgen óńirlerdiń qataryna  kiredi. Alaıda aýdannyń Jalpaq­tal okrýgi aýmaǵynda tabıǵı gaz qubyry tartylmaǵan Qarasý, Taldyqudyq, Taldyapan jáne Kókterek aýyldary bar. Aıtalyq Qarasýǵa Jańaqala aýdanynyń Aıdarhan aýylynan kógildir otyn tartý jóninde jobalaý-sme­talyq qujattar ázirlengen. Dál búgingi kúni joǵaryda atalǵan ózge aýyldardy kógildir otynmen qamtý múmkindigi bolmaı otyr­ǵanyn, ol aldaǵy jyldardyń enshisindegi is ekenin ashyq aıtýǵa týra keledi. Aýdan turǵyndaryn aýyz sýmen qamtý isinde de keshendi sharalar iske asyp keledi. Bul má­sele jóninde úlken qıyndyq­tar­ǵa tap bolǵan Bolashaq aýylynyń turǵyndary deýge bolady. Atal­ǵan aýylǵa Saryózennen sý tartý jóninde jobalaý-smetalyq qu­jat­tar jasalǵan. Buǵan tıisti qarajat oblystyq bıýdjetten bólingen. Al merdigerlik jumys­tardy atqarýǵa  ári jobany to­lyq aıaǵyna deıin jetkizýge qa­jetti qarajatty respýblıkalyq bıýdjet esebinen qarastyrý  kóz­delgen. Onyń jalpy mólsheri – 550 mıllıon teńge. Sondaı-aq, aýdannyń birqatar aýyldarynda «Aqbulaq» baǵdar­lamasy boıynsha burynǵy sý júıeleri tazartylyp, taza sý qondyrǵysy qurylystary bas­tal­ǵan. Aımaqta jer asty sý kózderi jetkilikti jerler joq emes. Oǵan tıisti zertteý jumys­tary júrgizilýde. Mundaı kórinis Tereńkól aýyldyq okrýgine tán. Sonymen birge, jer asty sý kózderine múldem tapshy eldi mekender de barshylyq. Arnaıy jasalǵan geodezııalyq kartada sonyń bári kórinis tapqan. Turǵyndardy aýyz sýmen qamtý jónindegi taktıkalyq jáne strategııalyq sheshimder de sol kartaǵa sáıkes alynbaq. Iаǵnı, jer asty sý kózderi joq mekenderge ony jetkizýdiń ózge jol­dary belgilenbek. О́mirden kórgeni men kóńilge túıgeni mol, búgingi zaman tyny­sy jóninde de qundy oı-pikirler aıta alatyn aqsaqaldar Qaztalov aýdanynda da az emes. Aýdan basshysy T.Saparov osy qundy­lyqty búgingi kún talabyna oraılastyra alǵany, ardagerler keńesi men aqsaqaldar alqasynyń qyzmetin jańasha mazmunmen tolyq­tyrýǵa bastama­shy bola bilgeni óz aldyna bir bólek áńgime. Aýdanda serpindi isterdiń qanat jaıýyna olardyń qosqan úlesteri qomaqty. Sonyń biri keń aýqymdy abattandyrý jumys­tary. Aýdan bıýdjetinde basy artyq qarajat bolmaǵan­dyqtan, bul ister negizinen qolda bardy uqypty paıdalaný, birdi eki etý, jáne dúrkin-dúrkin senbilikter uıymdastyrý arqyly jú­zege asýda. Bir sózben aıtqanda, búginde Qaztalov aýdanynda sony serpilis te, silkinis te bar. Alǵa naqty mindetter men mejeler qoıyl­ǵan. Osyǵan deıingi barlyq jetistikterdi aýdan jurtshylyǵy Elbasynyń sarabdal saıasatymen baılanystyryp otyr. Temir QUSAIYN. Batys Qazaqstan oblysy, Qaztalov aýdany.