Bes áleý­­mettik bastama - damyǵan 30 eldiń qatary­na qosylýyna jasalǵan sátti qa­dam

Iýrıı KÝSTADINChEV, «Vozrojdenıe» bolgar etno-mádenı qoǵamynyń tóraǵasy, oblystyq máslıhat depýtaty: 

Astanany gazdandyrý máse­lesi baıaǵydan beri aıtylyp kele jatyr. Elbasy Nursultan Nazarbaev usynǵan gazdan­dy­rý jónindegi jańa bastama der kezinde kóterildi. Res­pýb­lıkadaǵy ekologııalyq jaǵ­daıdy jaqsar­tý­dyń mańyzy zor ekeni belgili. Osy­ǵan baılanys­ty elde «jasyl» tehnologııany qoldaný qa­jet. Al Astanany gazdandyrý Sary­ar­qany kómirdiń tútininen ta­zar­typ, aýany lastanýdan saqtaıdy. 

Bul jobanyń qymbat ári qıyn ekenin túsiný qajet. Tap­syr­manyń oryndalý merzimi bir jarym jyl dep bekitildi. Bul merzimde qanshalyq­ty úmit aqtalatynyn ýaqyt kórsetedi. Elbasy kótergen bastamany oryn­daýǵa bilek sybana qul­shy­nyp otyrǵandar jeterlik eke­nine senimdimin. Saryarqany gazdandyrýdyń áseri ekologııany jáne ekonomıkany ilgeriletýge eleýli úles qosady.  Osy oraıda, qarjy bólýge erekshe kóńil bólip, ony baqy­laýdy kúsheıtý kerek. 

Atyraý oblysy

Baıǵabyl MAIKOTOV, «Pavlodar oblysynyń Aýǵan soǵysy ardagerleri jáne múgedekteri» QB tóraǵasy:

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń bes áleý­­mettik bastamasy Qazaq­stan­nyń damyǵan 30 eldiń qatary­na qosylýyna jasalǵan sátti qa­dam dep esepteımin. Biz Aýǵan soǵy­sy­­­­­­nyń ardagerleri, Elba­sy bas­ta­malaryn Qazaqstan hal­qy­­nyń jaǵdaıyn jaqsartýǵa ba­ǵy­t­talǵan ońdy sheshim dep qabyldadyq. 

Atap aıtqanda, otandas­tarymyzǵa nesıemen úı alý aı­tar­lyqtaı jeńildegeli tur. Máse­len, 2017 jyly paıdalanýǵa beril­gen páter sany rekordtyq kór­set­kishke jetken. Endi memleket bul jetistiktermen shektelmeı, qazaqstandyq árbir azamat­tyń aqylǵa syıatyn aqyǵa úıli bolýyna múmkindik týyp otyr. 

Sondaı-aq salyq júkte­mesin jeńildetý arqyly jala­qysy tómen adamdardyń eńbeka­qy­synyń kóterilýine áserin tıgize­di. Bul bastama kúnkórisi tómen otbasylarǵa demeý bolary anyq.   

Oqý granttarynyń qosymsha 20 myńǵa kóbeıtilýi, onyń 11 myńy tehnıkalyq mamandyqtar boıynsha bakalavrlyq bilim berýge tıesili bolýy memleketke qajetti mamandardyń tap­shy­lyǵyn joıýǵa sebepker bola­dy. Onyń ústine memleket-jekemenshik áriptestigi negizin­de stýdentter jataqhanalaryn salý mindeti naqtylanǵandyǵy kóńilimizden shyqty. 

Kásipkerlikti damytý maqsa­tynda shaǵyn nesıelerdiń kólemi 2 esege artady, bul qamqor­lyq­tyń shapaǵaty aýyldyq eldi mekenderge de tıerine kámil senemin. Al gazdandyrýdyń biregeı jobasy elimizdiń ortalyq jáne soltús­tik óńirlerindegi mıllıondaǵan tutynýshynyń tirshiligine oń ózgeris ákeleri sózsiz. 

Denız JAMALOVA, Qazaqstan dúngenderi jastar qanatynyń tóraǵasy:

Birinshi bastama – baspana alýdyń múmkindigin keńeıtý. Osy­ǵan baılanysty «7 – 20 – 25» tur­ǵyn úı ıpotekalyq baǵdar­la­­ma­synyń qoljetimdiligin art­­tyrýǵa tapsyrma berildi. Pa­ıyz­dyq kórsetkish eki esege azaıyp, alǵashqy jarna 20 pa­ıyz­ǵa deıin túsip, nesıeleý mer­zimi 25 jylǵa uzartyldy. Jastarǵa bul bastama unaýy tıis dep esepteımin, óıtkeni osyndaı jaǵdaıdyń arqasynda bas­pana alý máselesi jeńildeıdi. El­basy óz sózderiniń birinde jas­tar­dyń ómirlik muratyna qol jet­kizý úshin memleket sapaly bilim­men, jumyspen jáne bas­pana­men qamtamasyz ete otyryp, qoldan kelgenniń bárin jasaıtynyn málimdegen bolatyn. Son­dyq­tan Prezıdent usyn­ǵan jańa bas­tama­nyń jastar­ǵa qansha­lyq­ty qajet ekeni aıtpasa da túsinikti.

Elbasy 2019 jylǵy 1 qań­tardan bastap salyqtyq júk­te­meni on esege azaıtýǵa taps­yr­ma berdi. Bul az jalaqy alatyn­dardyń eńbekaqysyn kóbeıtedi. 

Sonymen qatar joǵary oqý oryndaryna qosymsha 20 myń memlekettik grant bólý jóninde mindetteme júktedi. Bul óz kezeginde eldiń damýyna ól­sheýsiz úles qosatyn maman ıelerin ázirlep shyǵýǵa múmkindik beredi. Aıta keterligi, 20 myń grant­tyń 11 myńy tehnıkalyq sala­larǵa bólinedi. Munyń sebebi – tórtinshi ekonomıkalyq revolıýsııa. Memlekettiń jastarǵa qol­daýyn 75 myń oryndyq jataq­hana­lar salý jónindegi tapsyrmadan da baıqaýǵa bolady. Osy oraıda Elbasyna óz atymnan zor alǵys aıtqym keledi. 

Tabyldy Ámirov, Munaıly aýdandyq qoǵamdyq keńesiniń tóraǵasy:

Bes bastama – bul qazirgi kúnde el ekonomı­kasy­nyń damýyna, halyqtyń áleý­met­tik jaǵdaıyn jaqsartý­ǵa, bilimdi kadrlarmen qam­tamasyz etýge baǵyttal­ǵan ju­mys­­tardy nusqap turǵan baǵdar. Bul bastamalar­dyń qaı-qaısysyn alyp qarasaq ta qazirgi ýa­qyt­­taǵy óte ózekti máselelerdiń qatarynan. 

Birinshiden – jas otbasylardyń tur­ǵyn úıge qol jetkizý múmkindikterin ese­leı túsedi, ekinshiden –  tómen jalaqy alatyn adamdarǵa aıtarlyqtaı jeńil­dik jasaıdy, úshinshi bastama – jas­tar­dyń bilim alýyna jasalǵan taǵy da bir ıgi is, tórtinshi baǵyty – jappaı kásip­ker­likti damytýǵa baǵyttalsa, besinshiden  – Mańǵystaý úshin basym ba­ǵytqa ıe bol­masa da, Qazaq­stan atty ulan-ǵa­ıyr elimiz­diń ózge oblys­tary úshin de, ekologııa jana­shyr­lary úshin de óte jaqsy jańalyq.

Prezıdent osylaısha halyqtyń ál-aýqatyn attyrýdyń naqty tetigin halyqtyń kórsetti. 

Mańǵystaý oblysy