Almatyda «Suńqar» jabaıy qustar tálimbaǵynda ósirilgen búrkittiń taǵy 4 balapanyn tabıǵat aıasyna jiberý saltanaty ótti.
Qyrkúıek aıynyń sońynda erkindikke jiberilýge tıisti aqúlpekterdi tálimbaq mamandary jabaıy tabıǵatqa barynsha beıimdep, azyq taýyp jeýdi úıretip, qazannyń bel ortasyna qaraı ushyrdy.
Jumyrtqadan jaryp shyqqanda qaýyrsyn qanattary úlpildegen aq bolatyn jyrtqysh qustyń 6 aılyq balapany kúnine bir ret kemi tiri qoıan ala alady. Anyǵyraǵy tálimbaqtaǵylar olardy ańǵa túsýge baýlıdy. Tabıǵatynan azattyqty súıetin qustar shymyr bolyp shyǵýy úshin tóbesi bıik, ishi keń torlardy meken etedi.
Oraıy kelip turǵanda, 30 jyldyq tarıhy bar «Suńqar» ortalyǵy – Qazaqstandaǵy jyrtqysh qustardy ósiretin jalǵyz tálimbaq ekendigin aıta ketken jón. Sońǵy 5 jylda munda 21 búrkit bostandyqqa jiberilgen. Alaıda, mamandarǵa qustardyń ary qaraıǵy ómirin baqylaý qıyndyq týǵyzyp otyr. Oǵan qosa, elimizde ornıtologtar sany jetispeıdi deıdi ortalyq dırektory Ashot Anzorov.
«Biz kóptegen eldermen tájirıbe almasyp, qustardy da aıyrbastap turamyz. Olardy tıimdi kóbeıtý joldaryn da únemi qarastyryp júrmiz. Máselen, osyǵan deıin Zoologııa ınstıtýtynda arnaıy kafedra bolatyn. Qazir ol da jabylyp qalǵan. Tálimbaqta jumys isteıtinderdiń bári is júzinde myqty dep aıta alamyn. Qustardyń sanyn kóbeıtýde biliktiliktiń mańyzy zor», – deıdi «Suńqar» ortalyǵynyń dırektory Ashot Anzorov.
Qazirgi tańda tálimbaqta 500-den astam suńqar men búrkit bar. Mamandar Qazaqstannyń ár túkpirin meken etetin qustardyń 15-ten astam túrin baǵady. Olardyń sany osynda kóbeıtilip, satylady, joq túrleri almastyrylady.
Degenmen aıtarlyqtaı qarajat pen qoldaýdy qajet etetin jobalarǵa demeýshiler asa qajet. Sondyqtan «Efes Qazaqstan» ShS AQ 2012 jyly búrkitterdi jabaıy tabıǵat aıasyna jiberýga baǵyttalǵan biregeı ǵylymı synaqtardy qarjylandyrýǵa kirisken-di. Nátıjesinde, joǵaryda atap ótkendeı, sońǵy 5 jylda «О́z úlesińdi qos. Tabıǵatty saqtap qal» atty áleýmettik baǵdarlamasy aıasynda 21 búrkittiń aqúlpegi jetildirip, jabaıy tabıǵatqa beıimdelip, ushyryldy.
Búrkitterdi erkindikke jiberý saltanatynda «Efes Qazaqstan» ShS AQ Korporatıvtik qatynastar departamentiniń dırektory Shyńǵys Qaskeev: «Efes Qazaqstan elimizdiń ulttyq nyshanyna aınalǵan, qazir joǵalyp bara jatqan búrkitterdi aman saqtap qalý úshin bul jobany 6 jyl qatarynan qoldap keledi. Bizdiń «Suńqar» tálimbaǵymen birlesken jumysymyzdyń arqasynda Úlken jáne Shaǵyn Bóget aýdanyndaǵy búrkitterdiń popýlıasııasy úsh esege artty. Bul jobanyń elimiz úshin mańyzdylyǵyn túsine otyryp, biz oǵan ary qaraı da demeýshilik kórsetýdi jalǵastyramyz. Kelesi jylǵa biz arnaıy ekspedısııa josparlap otyrmyz. Mamandar táýelsiz monıtorıng ótkizip, jabaıy tabıǵattaǵy búrkitterdi sanap shyǵady. Bul bizdiń jumysymyzdyń nátejıesin baǵalaýǵa kómektesedi», – dedi.
Aınash ESALI,
«Egemen Qazaqstan»
ALMATY