Qańtardaǵy qarly qursaý

Tótenshe jaǵdaı jarııalandy

«Qysqy boran soqty údeı, soqty qardy úıirip, qasat qarlar bop úıdeı, qaldy jolǵa úıilip» dep Muqaǵalı aqyn  jyr­la­ǵan­daı, taqtaq jatqan jol b­oıyn kúr­tik qar basyp, jol qoz­ǵa­ly­sy qıyndady. Sonyń sal­­da­ry­nan qar qursaýynda qa­lyp qoıǵan jolaýshylardyń má­­se­­lesi óz aldyna, kommýnal­dyq qyz­­met kólikteri turǵyn úı alap­­­ta­ryndaǵy qoqys konteı­ner­­lerine de jete almaǵany baı­qaldy. Al túzde júıtkigen bo­­ran qýalaǵan joldardaǵy ahýal tipti kúrdeli.

Buǵan deıin Nur-Sultan qala­lyq tótenshe jaǵdaı departa­mentiniń jetekshiligi ınjenerlik qurylys-jol tehnıkasyn ju­myl­dyrý arqyly qalanyń aza­mat­tyq qorǵanysynyń aýmaq­­tyq ishki júıesin tótenshe jaǵ­­daı re­jimine aýys­tyrýdy usyn­­ǵan bola­tyn. Sonymen bir­ge qalalyq Tó­­tenshe jaǵdaı­lar de­par­ta­menti­niń bastyǵy Baýyrjan Syz­­dyqov, Nur-Sultan qalasy ákimi­niń orynbasary Altynbek Qaı­saǵalıev, qalalyq Polısııa depar­tamentiniń bastyǵy Erjan Sádenov elorda turǵyndaryna ún­deý joldap, aqtútek borannan ba­rynsha saq­tanýǵa, jumys berý­­­shi­lerdiń jumys ýa­qy­tyn qys­­­­­qartýǵa keńes bergen-di. Údeı soq­­­­qan úskirik borannan áýe reıs­te­ri de keıinge shege­ri­lip, mek­­tep­­ter­de sabaqtar toq­ta­tylǵany málim.

Endi mine, doly borannyń beti beri qaramaǵan soń elordada tó­tenshe jaǵdaıdy engizýge týra kel­di. Ishki ister mınıstriniń oryn­­basary Iýrıı Ilın Prezı­dent janyndaǵy Ortalyq kom­mý­n­­ı­kasııalar qyzmetinde ótken baspasóz máslıhatynda atal­ǵan jaǵdaıdyń Ádilet basqar­masynda tirkeýden ótke­nin, alty óńirde tótenshe jaǵdaı bo­ıynsha komıssııa otyrysy daıyndalyp jatqanyn málimdedi. Vıse-mınıstr­diń aıtýynsha, eldi me­ken­derde tirshilik jaǵdaıyn qam­ta­masyz etý boıynsha qıyn­­­dyq týyndasa, sol jerde tóten­she jaǵdaı jarııalanady.

Sheshimdi jergilikti ákimdikter qabyl­daıdy. Iаǵnı, osy arqyly tir­shi­lik jaǵdaıyn qamtamasyz etý, adam­­dardy turǵylyqty jerlerine jáne jumys oryndaryna ýaqtyly jet­kizý, sondaı-aq azyq-túlikpen, me­dısınalyq qyzmettermen qamta­ma­syz etý ispetti qaýipsizdik sharalary kózdelgen.

95 jol ýchaskesi jabyldy

О́tken jeksenbide eldegi avtokólik joldarynyń 95 ýchaskesinde qoz­ǵa­­lys shekteldi. Indýstrııa jáne ınfra­qu­rylym­dyq damý mınıs­tr­li­gi­niń baspa­sóz qyzmeti taratqan má­limet boıynsha, kún raıynyń qo­laı­syzdyǵyna baılanysty Aqmola, Aqtóbe, Shyǵys Qazaqstan, Qara­ǵandy, Qostanaı oblys­tary men Nur-Sultanda jedel shtabtar quryldy. Bul shtabtardyń qura­mynda atalǵan mınıstrliktiń Avtomobıl jol­da­ry komıtetiniń, «QazAvtoJol» UK» AQ jáne IIM Tóten­she jaǵdaılar men Ákimshilik polısııa komıtetteriniń jáne Ulttyq gvardııanyń qyzmetkerleri endi. Aldyńǵy táýlikte 13 óńirde daýyldy eskertý jarııalanyp, respýblıkalyq mańyzy bar avtomobıl joldarynyń 61 ýchaskesi, oblystyq jáne aýdandyq mańyzy bar avtomobıl joldardyń 34 ýchaskesi jabyldy. Respýblıkalyq mańyzǵa ıe avtomobıl joldarynyń 3 ýchaskesinde júk jáne jolaýshylar kólik­teriniń qozǵalysyna shekteý qoıyl­dy.

Qutqarýshylar men jol qyz­met­te­ri­niń jumyskerleri qar qursaýynan 750 adamdy qutqardy. Olardyń 82-si – balalar. Qaýipsiz jerge shyǵarylǵan 447 adamnyń ishinde 11 bala bar. Jalpy esepte 1380 avtokólikke kómek kórsetildi. Respýblıkalyq mańyzǵa ıe «Nur-Sultan – Shýchınsk» jolynda eki baǵytta da kólikterdiń uzyn-sonar kepteliste qalýyna oraı Aqmola oblysynda asa kúrdeli jaǵdaı oryn aldy. «QazAvtoJol» UK» AQ Aqmola oblysynyń ákimdigimen birlesip, 26-qańtar kúni saǵat 15:00-de eki ba­ǵyt­­taǵy kólik quraldarynyń legin ar­na­ıy tehnıkanyń, patrýl kóliginiń súıemeldeýimen ótkizý týraly sheshim qabyldady. Sondaı-aq tótenshe jaǵdaı qaýpi týraly halyqty eskertý maqsatynda azamattardyń uıaly telefondaryna 224 SMS-habarlama, «Dármen» mobıldi qosymshasy ar­qyly 367 habarlama jiberilse, «Qa­ýyrt jeli» telefonyna 155 qońy­raý túsken eken. Apattyq-qut­qa­rý jumystaryna barlyǵy 913 adam men tehnıkanyń 607 birligi jumyldyrylǵan.

1,5 myńnan asa kólik shyǵaryldy

Al Ishki ister mınıstriniń orynbasary Iýrıı Ilın keshe mınıstrlik bólimsheleriniń, jergilikti atqarý organdarynyń, «QazAvtoJol» UK» AQ Avtojoldardaǵy jaǵdaı kúshimen 140-tan astam kólik Aqkól qalasyna deıin jetkizilgenin, ákimdik tara­py­nan adamdardy ornalastyrý men tamaqtandyrý sharalary uıym­das­tyrylǵanyn aıtty. Sonymen qatar elorda mańynda adamdardy qut­qa­rý jumystary jú­rip jatqanyn, aldyńǵy táýlikte 750-den astam adam qutqarylyp, 1,5 myń­nan astam kólik qar qursaýynan shyǵa­ryl­ǵanyn jet­kiz­di. Dese de qar úrlep tastaǵan keı jerlerde turyp qalǵan 500-ge jýyq kólikti evakýasııalaý qıynǵa túsip tur. «Bul kólikterdi jol tazar­­tyl­ǵannan soń alyp shyǵamyz. Qazir Qorǵanys mınıstrliginiń bólim­she­­lerin jumyldyryp jatyrmyz. Arna­ıy tehnıkamen adamdardy qar qur­saýynan shyǵarý jumystary jal­ǵa­sý­da», dedi Iý.Ilın.

Jeksenbiden dúısenbige qara­ǵan túni tańǵy saǵat 06.30-ǵa deıin Qa­ra­­ǵandy oblysynyń Tótenshe jaǵ­­daı departamentiniń qut­qa­rý­shy­­la­ry «Ortalyq» О́ńirlik qol­bas­­shy­lyǵynyń áskerı qyz­met­shi­le­­ri­­men birlesip qar qursaýynda qal­ǵan avtokólikterdi shyǵardy. Olar «Almaty – Ekaterınbýrg» tas jo­ly­nyń 1047-1073-shi shaqyrymynda, ıaǵnı Temirtaý qalasynyń mańynda qar qur­saýynda qalǵan avtobýs pen jeńil avtokólikterden 187 adamdy qutqardy, onyń ishinde 40 bala bol­ǵan. Adamdar Temirtaý qalasynyń QarMIÝ jáne №31 kolledjiniń jataq­hanasyna ornalastyryldy. Qutqa­rylǵan azamattar medısınalyq kómekti qajet etpegen. Sondaı-aq jolda 20-dan astam júk kóligi, 40 jeńil kólik jáne 1 avtobýs qalǵan. Qat­ty boran saldarynan kórinbeı qalǵan jol ústinde 4 vahta, «Trekol» jol talǵamaıtyn kóligi jáne 6 jol teh­nıkasy qutqarý jumystaryn jal­ǵas­tyrýda.

Sol sııaqty Ulttyq ulan sarbazdary senbiden jeksenbige qaraǵan túni «Nur-Sultan – Shortandy» baǵytyndaǵy tasjolda qalǵan 100-den asa adamdy qar qursaýynan shyǵardy. Olardyń arasynda 28 eresek, 4 bala jáne 1 aıaǵy aýyr áıel bolǵan. Tún ortasy aýa Ulttyq ulannyń 5573 áskerı bólimi komandıriniń tehnıka jáne qarý-jaraq jónindegi orynbasa­ry, podpolkovnık Samat Aıýpov pen eki júrgizýshisi bar ulandyq ekıpaj, sondaı-aq tótenshe jaǵdaı depar­tamentiniń úsh qyzmetkeri jolda qal­ǵan adamdardy qutqaryp, elor­da­ǵa qaıtar jolda taǵy 20-ǵa jýyq avtokólikti qardan alyp shyqqan.

 Avtojoldardaǵy jaǵdaı kúrdeli

Al Ishki ister mınıstri Erlan Turǵymbaev avtojoldardaǵy jaǵdaı áli de kúrdeli kúıde qalyp otyrǵanyn jetkizdi. Jalpy, eldiń 10 oblysynda kúrdeli meteorologııalyq jaǵdaı saqtalýda. Mınıstrdiń aıtýynsha, aýa raıynyń qolaısyzdyǵyna baılanys­ty turǵyndarǵa jolǵa shyǵý josparyn keıinge shegere turyp, joldyń ashyq nemese jabyq ekenin baqylap otyrý qajet. Jol jabylǵany týraly aqparat ár 2 saǵat saıyn jańartylyp otyrady. Ásirese elordada jaǵdaı kúrdeli. Jýyq arada jel kúsheıip, aıaz bastalady jáne aýa temperatýrasy tómendeıdi dep kútilýde.

«Evakýasııalyq-qutqarý jumys­ta­ryna shamamen 2 myńdaı po­lısııa qyz­metkeri, Tótenshe jaǵ­daı jáne Ult­tyq ulan áskerı qyz­met­kerleri tar­tyl­dy. Jolda júrýde joǵary múm­kin­di­gi bar 700-den astam arnaıy tehnıka jumyldyrylǵan. Jumystyń bári aýa raıynyń qıyn jaǵdaıynda júr­gizilýde. Sondyqtan aza­mattar óz qa­ýipsizdigi úshin eldi­ mek­ender ara­syndaǵy joldarmen jú­rýden aýlaq bolýy kerek. Mundaı jaǵ­daıda «ózim­bi­lem­dik» qaıǵyly jaǵdaıǵa ákelip soǵýy múmkin», deıdi E.Turǵymbaev.

 Boran aldaǵy táýlikte basylady

Jalpy, 26-27 qańtarda qabyl­dan­ǵan sharalardyń nátıjesinde 2 myń­nan astam adam qutqarylyp, q­aýip­siz jerge evakýasııalanǵan. Olar­dyń ishinde júzge jýyq bala bar. Qar qursaýynan 1400-ge jýyq tehnıka qutqaryldy. Aıta keterligi, jekelegen júrgizýshiler beketterdi aına­lyp ótip, óz ómirimen birge jolaý­shylarǵa da qaýip tóndirgen. «Tóten­she jaǵdaıdyń aldyn alý úshin Ishki ister mınıstrligi azamattarǵa eskertý habarlamalaryn eskerip, ishki ister organdary men tótenshe jaǵdaı qyzmetkerleriniń nusqaýyn oryn­daý­ǵa keńes beredi», dedi Ishki ister mınıstri.

Keshe «Qazgıdromet» RMK aýa raıyn qysqa merzimge boljaý bas­qar­ma­synyń basshysy Alýa Sahanova aldaǵy kúnderi boran basylatynyn jetkizdi. Iаǵnı, 29 qańtardan bastap soltústik-batys antısıklony men aýa temperatýrasynyń tómendeýine baı­­lanysty jaýyn-shashyn toqtaıdy. «29 qańtar kúni túnde qar jaýyp, tuman tússe, 30 qańtar kúni ara-tura tu­man bolyp, túnde -26 -28, al kúndiz -16 -18 gradýs aıaz bolady», deıdi A.Sahanova.