QR Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstri Birjan Nurymbetov, QR Parlamenti Senatynyń tóraǵasy Máýlen Áshimbaev tóraǵalyq etken keńeste, Qazaqstanda áleýmettik kásipkerlikti damytýda qolǵa alynǵan sharalar jaıly baıandady, dep habarlaıdy Egemen.kz mınıstrliktiń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
О́z sóziniń basynda, Birjan Nurymbetov, búgingi tańda álemniń 18 elinde ǵana áleýmettik kásipkerler qyzmetin retteıtin jekelegen zańdar qabyldanǵanyn jetkizdi. 20-ǵa jýyq el qoldanystaǵy zańnamaǵa ózgeris engizýdi jón kórdi.
«Qazaqstanda áleýmettik kásipkerlik jeke normatıvtik turǵyda bekitilmegen. Jalpy kásipkerlikti damytýǵa basymdyq berilgen. Buǵan qaramastan, Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi (ári qaraı - EHÁQM) basqa vedomstvolarmen jáne halyqaralyq uıymdarmen seriktestikte, halyqtyń áleýmettik osal toptaryn kásipkerlik qyzmetke tartý boıynsha 5 baǵyt aıasynda júıeli jumys júrgizýde», - dedi mınıstr.
Birinshi baǵyt «Eńbek» nátıjeli jumyspen qamtýdy jáne jappaı kásipkerlikti damytýdyń memlekettik baǵdarlamasy arqyly qoldaý bolyp, onyń sheńberinde az qamtylǵan otbasylar men kópbalaly otbasylardyń músheleri, jumyssyzdar, múgedektigi bar tulǵalar jáne taǵy basqa taraptar kásipkerlik qyzmetke belsendi tartylýda. Baǵdarlama 2017 jyldan bastap júzege asyrylýda. Osy ýaqyt ishinde 2 mıllıonǵa jýyq adam jumyspen qamtýǵa járdemdesý sharalarymen qamtyldy.
«Bıyldyń ózinde 769 kópbalaly jáne az qamtylǵan otbasyǵa jalpy somasy 2,8 mıllıard teńgeni quraıtyn jeńildetilgen shaǵyn nesıe berildi. Sonymen qatar, az qamtylǵan jáne kópbalaly otbasylardan shyqqan 9 myńnan astam adam memlekettik grant aldy, 10 myńǵa jýyq múgedektigi bar adam jumyspen qamtyldy», - dedi Birjan Nurymbetov.
Ekinshi baǵyt áıelder arasynda kásipkerlikti damytýdy kózdeıdi. Osy maqsatta EHÁQM «BUU-Áıelder» beıindi agenttigimen birlesip, olardyń ekonomıkalyq múmkindikterin keńeıtý jobasyn júzege asyrýda.
Memleket basshysynyń tapsyrmasy boıynsha búkil respýblıka boıynsha Nur-Sultandaǵy «Januıa» otbasy ınstıtýtyn qoldaý ortalyǵy men Almatydaǵy «Baqytty otbasy» ortalyqtary tájirıbesi taraýda.
«Búginde elimizde 31 ortalyq, onyń ishinde 19-y memlekettik áleýmettik tapsyrys arqyly ashyldy. Bul ortalyqtarda 225 adam jumys isteıdi jáne onyń 31-i belsendiler qatarynan jáne kópbalaly analar men muqtaj analar. Osy ýaqytqa deıin ortalyqtarda 170 myńnan astam adam qyzmet aldy. Ortalyqtar tek jumysqa ornalastyrýǵa ǵana emes, áıelder kásipkerligine basymdyq beredi», - dep tolyqtyrdy EHÁQM basshysy.
Qazirgi ýaqytta Nur-Sultanda az qamtylǵan áıelder men múmkindigi shekteýli balalardy tárbıelep otyrǵan analarǵa arnalǵan 8 ortalyq ashyldy. Olardaǵy jumys shaǵyn bıznes-ınkýbatorlar sıpatyna negizdelgen. Tıisti ortalyqtarda 100-den astam kópbalaly jáne az qamtylǵan ana óz bıznesin bastady.
Úshinshi baǵyt - arnaıy áleýmettik qyzmetter kórsetetin ártúrli jeke medısınalyq-áleýmettik mekemelerdiń, daǵdarys ortalyqtarynyń jumysyn jaqsartý.
Qazirgi kezde Qazaqstanda arnaıy áleýmettik qyzmetterdi usynatyn 931 uıym bar, onyń ishinde 180-ge jýyq memlekettik emes uıym óz qyzmetin memlekettik áleýmettik tapsyrysty ornalastyrý arqyly da júzege asyryp keledi.
Tórtinshi baǵyt - áleýmettik kásipkerlikti turaqty negizde kótermeleý jáne tanymal etý.
2013 jyldan bastap, EHÁQM, qoǵamdyq bastamalardy qoldaýǵa jáne áleýmettik kásipkerlikti damytý úshin jaǵdaı jasaýǵa baǵyttalǵan «Qazaqstannyń úzdik áleýmettik jobalary» respýblıkalyq kórmesin ótkizip keledi. 7 jyl ishinde baıqaýǵa 1192 joba qatysty, onyń ishinde 171 áleýmettik joba túrli atalymdar boıynsha jeńimpaz dep tanyldy.
Besinshi baǵyt múgedektigi bar kásipkerlerdi, múgedektigi bar azamattardy jumyspen qamtyǵan, sondaı-aq múgedekterge arnalǵan taýarlar, jumystar men qyzmetter óndiretin kásiporyndardy qamtıtyn «Scaleup» bıznesti qarjylaı emes qoldaý baǵdarlamasyn iske asyrýdy kózdeıdi.
«Damý» kásipkerlikti damytý qory» AQ-men birlesip tańdaǵan tizimge 76 uıym kiredi. Osy kompanııalarmen birge damý men qyzmet aýqymyn keńeıtýdiń jol kartalary ázirlendi.
О́z sóziniń sońynda, Birjan Nurymbetov, EHÁQM múgedektigi bar tulǵalarǵa arnalǵan zańnamaǵa túzetýler legin ázirlegenin aıtty. Olardyń biri osy sanattaǵy azamattarǵa arnalǵan jumys oryndary kvotasyn iske asyrýdy yntalandyrýǵa baǵyttalǵan. Osylaısha, balamaly nusqa – toqsanyna 1 eń tómengi jalaqy mólsherinde nemese 42,5 myń teńge ótemaqy jarnasyn engizý josparlanýda. Bul shara múgedektigi bar tulǵalardy áleýmettik jaýapty kásiporyndar arasynda jumysqa ornalastyrýǵa baǵyttalady.
Sondaı-aq, múgedektigi bar adamdardy jumysqa ornalastyratyn jeke HR-agenttikterdiń qyzmetine tólenetin aqyny ulǵaıtý josparlanyp otyr.