Eksportqa erekshe mán bergen jón

Kezdesý barysynda R.Toqseıitova men F.Ábitaev «Aýyl» partııasynyń saılaýaldy baǵdarlamasy týraly aıtyp, «Azyq-túlik qaýipsizdigi týraly» zań jobasyna toqtaldy. «Aýyldyqtardyń» aıtýynsha, eksportty ıgerýge umtylatyn kez kelgen otandyq kásiporyn eldiń ishki jalpy óniminiń ósýine yqpal etedi. Al bul óz kezeginde ulttyq valıýta men ınflıasııa deńgeıin turaqtandyra túsedi.

«Azyq-túlik qaýipsizdigi týraly» zań jobasyn qabyldaý aýyl sharýashylyǵy ónimderiniń eksportyn damytýdy belsendi yntalandyrýdy jáne qomaqty qoldaý kórsetýdi kózdeıdi.

Kandıdat F.Ábitaev statıstıkalyq máli­met­terge toqtalyp, oramdy oıyn bildirdi. Máse­len, 2011 jylmen salystyrǵanda 2019 jy­ly Qazaqstannyń eksport kólemi 84 mlrd-tan 58 mlrd AQSh dollaryna deıin tómen­dedi. Osy kezde agroónerkásip kesheni ónimderiniń eksporty 1,8 mlrd-tan 3,2 mlrd AQSh dollaryna deıin (ne­me­se eksporttyń jalpy qurylymyndaǵy úles­tiń 5,65%-y) turaqty ósip otyrdy. Mun­daı salystyrý aýyl sharýashylyǵynyń ónimi álem­dik naryqta árdaıym suranysqa ıe bo­la­ty­nyn jáne agroónerkásip kesheni­niń eksporttyq áleýetin damytqan jaǵdaıda Qazaq­stan aıqyn jolǵa túse alatynyn baıqatady.

Aýyl sharýashylyǵy ónimderiniń eksport kólemi artqanyna qaramastan, agroónerkásip keshenindegi qyzmetkerlerdiń ortasha aılyǵy óte tómen (301,4 AQSh dollary). Bul kórsetkish Qazaqstandaǵy 2010-2019 jyldardaǵy ortasha aılyq jalaqymen salystyrǵanda 38,2-53%-ǵa tómen. Partııa bul jaǵdaıdy eksport kóle­mi­niń jetkiliksizdigimen baılanys­ty­ra­dy. Agrarlyq salany ıgergen álem­degi je­tekshi el­derde ónim 20%-dan bas­tap, 40%-ǵa de­ıin eksporttalady. Al bizde bul kór­­set­­­kish 6%-dan az. Máselen, aýyl sha­rý­a­­shy­­ly­ǵy kásiporyndary men turaqty eks­­port­­pen aınalysatyndardy alyp qaraıyq. Sharýashylyqpen emes, eksportpen aınalysatyndardyń jalaqy kólemi 17%-ǵa joǵary.

Bul kezdesýden keıin úgit-nasıhat toby Abaı kesenesine bardy. Kandıdattar aqyn rýhyna taǵzym etip, kemeńgerdiń ómir jolyna toqtaldy. Atalǵan is-shara uly aqynnyń 175 jyldyǵyna oraılastyryldy.

– Abaı – halyq birligi ıdeıasynyń belsendi jaq­taý­shysy boldy. Onyń shyǵarmalary elimiz­­diń ǵana emes, álemniń mádenı murasy­nyń damýyna úlken úles qosady. Abaı Qunan­baıuly árqashan ultty biriktirýge jáne ádil qoǵam qurýǵa umtylǵan bolatyn. «Aýyl» partııasy da osyndaı qaǵıdany ustanady, – deıdi R.Toqseıitova.

Sondaı-aq osy partııanyń atynan Parla­ment Májilisiniń depýtattyǵyna kandıdattar T.Raqymbekov jáne Z.Álipbek Bas redaktorlar klýbynyń múshelerimen onlaın-rejimde kezdesý ótkizdi. Kezdesýde aýyldy damytý máse­lelerin BAQ-ta jarııalaý máseleleri tal­qylandy. Budan bólek Qostanaı oblysynda atal­ǵan partııa atynan oblystyq máslıhat depý­tattyǵyna kandıdattar agroónerkásip keshe­ni salasyndaǵy jetekshi kásipkerlermen onlaın kezdesý ótkizip, olarǵa partııanyń saı­laýaldy baǵdarlamasyn tanystyrdy. Al Aqmola oblysynda partııanyń atynan ob­lystyq jáne aýdandyq máslıhattar depýtat­tyǵy­na kandıdattar «Kaz Tech Selmash» JShS ujymymen kezdesti.