«Balaevaǵa 3 suraq» baǵdarlamasynyń kezekti shyǵarylymynda Qazaqstan Respýblıkasynyń Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstri elimizdegi áıelder qaýymyna qatysty máselerge toqtalyp, memlekettik qyzmettegi áıelder róli jaıly suraqtarǵa jaýap berdi, dep habarlaıdy Egemen.kz
2020 jyly elimizde bala týý boıynsha rekordtyq kórsetkishtiń tirkelgenin byltyrǵy karantındik sharalarmen baılanystyrǵan durys emes. Ol 2019 jyldyń jemisti bolǵandyǵynyń belgisi. Al karantınniń áseri Qazaqstandaǵy demografııalyq jaǵdaıǵa qanshalyqty áser etkenin bıylǵy kórsetkishke qarap bilýge bolady. Jalpy, elimizde kópbalaly áıelderdiń qoǵamdaǵy belsendiligi qýantady. Kóbi ózderiniń jeke kásipterin ashyp, sharýalaryn dóńgeletip jatyr. Jalpy, Qazaqstanda jumys isteımin degen adamǵa barlyq jaǵdaı jasalǵan», deıdi Aıda Ǵalymqyzy.
Aqparat mınıstri saıasattaǵy áıelder nemese bıznestegi áıelder dep bólýge bolmaıtynyn basa aıtty.
«Menińshe, munyń bári ár adamnyń jeke qabiletine baılanysty. Jalpy, áıelderdiń barlyǵy eńbekqor, adal, jaýapkershiligi mol, básekege qabiletti bola alady», deıdi A.Balaeva.
Osy oraıda mınıstr elimizdiń Táýelsizdik alǵan alǵashqy kúnnen bastap Tuńǵysh Prezıdentimiz genderlik saıasatqa kóp kóńil bólinip jatqanyn jetkizdi.
«Sondyqtan, sońǵy kezderi elimizde saıasattaǵy áıelderdiń sany artyp kele jatqandyǵy qýantady. Sondaı-aq, kásipkerlik salasynda da názik jandylarymyz kóbeıip jatyr. Eger áıel adam óz áleýetin júzege asyrǵysy kelse jáne oǵan otbasynyń qoldaýy qosylsa, onda ol maqsatyna jetedi. Degenmen, ár áıel óziniń túpki mıssııasyn durys túsinip, deni saý ult tárbıeleý, bala baǵýdaǵy mindetin durys uǵynýy kerek. Bizdiń áıelderge Shyǵys mentalıteti tán. Saıasattaǵy bolsa da, bıznestegi bolsa da, kez kelgen áıel úıge kirgende barlyq máselesin umytyp, ardaqty ana, aıaýly jar, oshaq qasyna aınalady», deıdi vedomstvo basshysy.
Vedomstvo basshysynyń aıtýynsha, qazaq tarıhynda el basqarǵan, erlermen qatar attan túspegen áıelder az emes.
«Qazaq eshqashan áıeldi kemsitpegen. Keıbir basqa ulttarda áıelder erlermen bir dastarhanda otyrmaıdy, erlerge bet-júzderin kórsetpeıdi. Bizde mundaı eshqashan bolmaǵan. Áıel árqashan otaǵasynyń qasynda otyrǵan, betin tumshalamaǵan. Otbasyn basqarýdy da, eldi basqarýdy da árdaıym er azamatpen qatar júrgizgen. Áıel adam otbasynda baılanyp otyrýy tıis degen nárse bizde bolǵan emes», deıdi mınıstr.
Statıstıka boıynsha Qazaqstanda 22 000 úkimettik emes uıymdar bar deıtin bolsaq, onyń 80 paıyzyn áıelder basqarady. Saıasattaǵy áıelderdiń de sany artyp keledi. 2019 jyldyń kórsetkishi boıynsha memlekettegi áıelderdiń úlesi – 55,4%. Sonyń ishinde orta basshylyqtaǵy áıelderdiń úlesi 40 paıyzǵa jýyqtaıdy. Bul degenimiz, erteń úlken saıasatta da áıelderdiń úlesi kóbeıedi degen sóz. О́ıtkeni, munyń barlyǵy úlken qyzmetterge daıyn turǵan kadrlar.
«Áıel zaty kez kelgen nársege muqııat qaraıdy. Máselen, memleket tarapynan bolyp jatqan qoldaýlardy da durys paıdalanyp, árdaıym ıgiligine jaratyp jatady. Sondyqtan Qazaqstanda áıelder arasyndaǵy kásipkerlik jaqsy damyǵan. Elimizdiń aýyldaryndaǵy sharýashylyq qojalyqtarynyń 50 paıyzyn áıelder basqarady. Olardyń tabandylyǵy, maqsatyna jetý jolyndaǵy eńbekqorlyǵy árdaıym nátıjesin berip keledi. Olar eshqashan múmkindikti múlt jibermeıdi. Aýyl sharýashylyǵy qojalyǵy kásipkerliginiń mańyzy óte zor. О́ıtkeni, bul óskeleń urpaqty eńbekke baýlý turǵysynda úlken ról atqarady», deıdi Aqparat mınıstri Aıda Balaeva.
Aıda Balaevanyń aıtýynsha, bala tárbıesi, eń bastysy, anaǵa baılanysty.
«Ult tárıesi, adamnyń ishki rýhanııatyn qalyptastyrýda, tilimizdi saqtap qalýda, dástúrimizdi jalǵastyrýda áıel zatynyń mańyzy zor. Áıel adamynyń qaı jerde qyzmet etkeni mańyzdy emes. Eń bastysy, áıel óziniń osy bir mańyzdy mıssııasyn umytpaýy kerek. Áje tárbıesin, apa meıirimin kórgen bala árqashan erekshe bolady. Meniń balalarymnyń ónegeli bolyp ósýinde anamnyń úlesi zor. Memlekettik qyzmet – ásker sııaqty. Munda qatal tártip, zor jaýapkershilik jáne eńbekqorlyq kerek», dep túıindedi vedomstvo basshysy.