Qazaqstan Iаdrolyq synaqtarǵa jan-jaqty tyıym salý týraly shart uıymynyń Daıyndyq komıssııasynyń jumys tobyn basqarady, dep habarlaıdy Egemen.kz Energetıka mınıstrligine silteme jasap.
Halyqaralyq qoǵamdastyq Qazaqstannyń jappaı qyryp-joıý qarýyn taratpaý rejımin nyǵaıtýǵa qosqan úlesin moıyndaı otyryp, Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ıadrolyq ortalyǵynyń bas dırektory Erlan Batyrbekovti Iаdrolyq synaqtarǵa jan-jaqty tyıym salý týraly shart uıymynyń (IаSJTShU) Daıyndyq komıssııasy jumys tobynyń tóraǵasy etip saılady. Taǵaıyndaý rásimi álemniń 150-den astam eliniń ókilderiniń qatysýymen onlaın rejımde ótkizildi.
Esterińizge sala keteıik, IаSJTShU Iаdrolyq synaqtarǵa jan-jaqty tyıym salý týraly sharttyń saqtalýyn baqylaýdy júzege asyratyn halyqaralyq uıym.
«IаSJTShU-nyń jumys tobyna tóraǵalyq etý elimizdiń jappaı qyryp-joıý qarýyn taratpaý rejımin nyǵaıtýǵa bet alǵan baǵytyna berilgen joǵary baǵa ekeni sózsiz», dedi Erlan Batyrbekov. Táýelsizdik jyldarynda Qazaqstan álemdegi qýaty jaǵynan tórtinshi oryndaǵy ıadrolyq arsenaldan bas tartyp, ıadrolyq qarý synaqtarynyń ınfraqurylymy men saldaryn joıý boıynsha keń aýqymdy qyzmet júrgizdi, jahandyq qaýip-qaterdi azaıtý, jappaı qyryp-joıý qarýyn taratpaý rejımin nyǵaıtý jumystaryn júrgizýde biregeı tájirıbe jınaqtady. Qazaqstan IаSJTShU-ǵa eleýli qoldaý kórsetip, onyń maqsattaryna qol jetkizýde tabandylyq tanytty.
Máselen, Ulttyq ıadrolyq ortalyq pen IаSJTShU-nyń halyqaralyq monıtorıng júıesin – HMJ qurý turǵysyndaǵy belsendi yntymaqtastyǵy baıqalady.
Atap aıtqanda, QR Ulttyq ıadrolyq ortalyǵynyń jedel basqarýymen tórt seısmıkalyq jáne bir ınfradybystyq HMJ stansasy, sondaı-aq Qazaqstan ulttyq derekter ortalyǵy – KNDC jumys isteıdi. Qazirgi ýaqytta Ortalyq Azııada alǵashqy asyl gazdardy radıonýklıdtik monıtorıngileý stansasy qurylyp jatyr. Qazaqstannyń IаSJTShU Daıyndyq komıssııasynyń jumysyna top tóraǵasy retinde qatysýy Qazaqstannyń biregeı tájirıbesin, jınaqtalǵan jáne ýaqytpen tekserilgen jahandyq qaýip-qaterdi tómendetý ádisterin taratýǵa jaqsy múmkindik. Bul elimizdiń ıadrolyq synaqtarǵa jalpyǵa birdeı tyıym salý prosesine qosqan kezekti mańyzdy úlesi bolmaq.
Aıta keteıik, bıyl Semeı ıadrolyq synaq polıgonynyń jabylýyna 30 jyl tolady. Osydan týra 30 jyl buryn QR Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy Nursultan Nazarbaev óte mańyzdy tarıhı qujat – Semeı ıadrolyq synaq polıgonyn jabý týraly Jarlyqqa qol qoıdy. Bizdiń elimiz TMD elderi arasynda alǵashqylardyń biri bolyp 1996 jyly halyqaralyq qaýipsizdik pen ıadrolyq qarýdy taratpaý júıesindegi irgetasynyń biri bolyp tabylatyn Iаdrolyq synaqtarǵa jan-jaqty tyıym salý týraly shartqa qosyldy.