• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Álem 03 Maýsym, 2021

Álem tyǵyryqtan qashan shyǵady?

130 ret
kórsetildi

Pandemııa yzǵary byltyrǵydaı emes. Dese de qaýip bulty birjola seıildi deýge erte. Bıylǵa boljam jasap, keler jyly bolýy múmkin keıbir faktorlarǵa kóz júgirtken Eko­nomıkalyq yntymaqtastyq jáne damý uıymy endigi ahýal­dyń qalaı bolary vaksınalaýǵa baılanysty degen baı­lam jasady.

Keıbir elderde jaǵdaıdyń birtindep ońalyp kele jatqany belgili. Uıymnyń boljaýynsha, Ońtústik Koreıa men AQSh jan basyna shaqqandaǵy ta­bys­tyń pandemııaǵa deıingi deńgeıine 18 aıdan keıin jetpek. Iаǵnı bir jarym jyldan soń. Kári qurlyqtyń kóp eline tolyq qalpyna kelý úshin 3 jyldaı ýaqyt qajet kórinedi. Bul jaǵdaı Meksıka men Ońtústik Afrıkada 3 jyldan 5 jylǵa deıin sozylýy múmkin.

«Bıyl álemdik ekonomı­ka­lyq ósim 5,8 paıyzdy quraıdy dep kútiledi. 2022 jyly álemdik IJО́ ósimi 4,4 paıyzǵa jetedi. Biraq 2022 jyldyń sońyna qaraı dúnıejúzilik kiris daǵ­darys­qa deıingi kútilimnen shamamen 3 trln dollarǵa az bolady. Halqyn COVID-19-ǵa qarsy jedel vaksınalaǵan jáne ınfeksııamen kúreste tıimdi strategııa qura alǵan elderde ekonomıka jyldam qal­py­na keledi. Mysaly, AQSh-ta jumysqa usynys sany ósip jatyr, ásirese týrızm salasynda. Ekonomıkasy jaqsy damyǵan kóptegen elde ımmýndalý deń­geıi de ósim kórsetýde. Biraq kedeı jáne naryqtyq eko­nomıkaǵa súıengen memleketter art­ta qalyp jatyr» delinedi uıym habarlamasynda.

«Biz álemdik óndiris bıyl 6 paıyzǵa ulǵaıady dep boljaımyz. Kóptegen elde IJО́ 2022 jyldyń aıaǵynda ǵana pandemııaǵa deıingi deńgeıge orala alady, biraq bul jetkiliksiz. Jahandyq ekonomıkanyń ósim traektorııasy áli tómen kúıinde qalyp otyr. Damýshy elderde vak­sına kólemi áli de jetkiliksiz. Vaksınanyń bol­maýy bul elderdiń ekono­mıkasy úshin úlken qaýip týdyrady. Inflıasııanyń, shıkizat baǵasynyń ósýi jáne saýda-sat­tyq salasyndaǵy qıyn­dyq­­­tar baǵa qysymyna ákelip soq­­tyrýda. Tek on alty aıdan soń ǵana birqatar el indettiń taralýymen qarqyndy kúrese bastaıdy. Qazirdiń ózinde memleketter vaksınanyń 2 mlrd dozasyn qoldanysqa engizdi, skrınıng boıynsha da áleýet artyp keledi. Memlekettik or­gandardyń buryn-sońdy bol­maǵan qoldaý sharalary eko­nomıkanyń qurylymyn, kásip­oryn­dar men jumys oryndaryn saqtaýǵa kómektesti. Daǵ­­­­darys tarıhyna qarasaq, úki­­­­mettiń aralasýy qazirgideı sonshalyqty tez jáne tıimdi bolǵan emes. Qabyldanǵan sha­ra­­lar­dyń nátıjesinde óńdeý­shi sektordyń aıasy keńe­ıip ja­tyr», deıdi uıymnyń bas ekonomısi Loýrens Býn.

Sońǵy jańalyqtar