Dombyramyzdy dúnıejúzine tanytsaq...

Jýyrda Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń áleýmettik jelide mektepterde dombyra úıretý úıirmeleri bolýyn qoldaǵanyn ata-analar men ustazdar rıza­shy­lyqpen qabyldady. Qazirdiń ózinde Al­maty qalasyndaǵy qazaq mektep­teriniń bárinde derlik dombyrashylar orkestri, az degende dom­byrashylar ansambli bar. Eli­mizdiń barlyq mektebinde solaı bolsa eken. Merekemen birge kelgen taǵy bir tabysymyz – kúndelikti baspasóz betinde kúı óneri, kúı tabıǵaty, tarı­hy týraly, kúıshiler týraly, ártúrli ańyz-áńgimeler, onyń qa­zaq bolmysyndaǵy orny, t.b. tanymdyq mańyzy óte zor qan­shama maqalalar jaryq kórdi. Osyn­daı bekzat ónerdi tek bizge ǵana buıyrtqan Allaǵa rahmet. Tarıhymyzdyń qıly-qıly ıi­rim­derinde, aqynnyń sózimen aıt­saq, «myń ólip, myń tirilip» júr­gende joǵaltyp almaı, bú­gingi urpaqqa jetkizgen ata-baba­myzǵa, uly ónerdiń qadir-qasıe­tin syılap, onyń bolashaq urpa­ǵymyzdyń rýhanı azyǵy, jan serigi bolyp, dúnıejúzilik qundylyqtar qatarynan oıyp óz ornyn alýyna jol ashqan Elbasy Nursultan Nazarbaevqa rahmet!

Ulttyq dombyra kúni óte salysymen bizdiń jigitter qa­zaq kúıimen Gollıvýd tórinde óner kórsetip, jeńiske jetýine qalaı qýanbaısyń! Osy Uly ónerdi basqalarǵa tanyta bilsek qoı. Basqa eldiń tájirıbesine zer salsaq artyq bolmas edi. Má­selen, Avstrııanyń astanasy Vena qalasyndaǵy fılar­monııanyń orkestrine 175 jyl bolypty. Bul orkestrdiń bir keremet dástúri bar. Ár jyldyń birinshi qańtarynda «Álemdik premera» degen atpen arnaıy konsert beredi. Ony basqa elder aldyn-ala jasalǵan kelisim arqyly óz úıinde otyryp-aq kóredi. Biz Reseıdiń «Kýltýra» telearnasy arqyly kóremiz. 2010 jyly 72 elden 50 mln. adam ony tamashalaǵan. Sońǵy jyldary 90 el qabyldaıdy eken. Tipti Ekinshi dúnıejúzilik soǵys kezinde de úzbeı ótkizip otyrypty. Ne­gizin­de Shtraýstardyń (ákesi, onyń úsh uly) shyǵarmalary. Sońyna qaraı Iogann Shtraýstyń «Vena ormanynyń ertegileri», «Kó­gildir Dýnaı» valsteri oryndalady da, áke-Shtraýstyń marshymen aıaqtalady. Marshty búkil zal tik turyp, qol soǵyp, tyńdaıdy eken. Dástúr solaı. Konsert barysynda basqa zaldan osy shyǵarmalarǵa qoıylǵan baletten úzindi, eldiń ádemi ta­bıǵatyn ushaqtan túsirip kór­setip otyrady. Bul konsertti bir ret kórgen adam jyl boıy kú­tedi, nemese sol eldi kórýge barady eken. Osy úlgimen biz de qazaq kúıin dúnıege tanytsaq qoı. Ol úshin Almaty jáne Nur-Sultan qalalarynda kúı saltanatyn kórsete alatyn arnaıy konsert zaly bolsa. Munda jyl saıyn Ulttyq dombyra kúni arnaıy konsert uıymdastyryp, ony baýyrlas túrkitildes elderge aldyn-ala jasalǵan kelisim arqyly kórsete bastasaq, onyń aýdıto­rııa­­sy, sóz joq, jyldan-jylǵa keńı berer edi. Konsert ǵımaratynyń bir zalynda kúıshi sazgerlerdiń galereıasyn jasap, olar týraly tolyq aqparat berýge bolady. Osy ǵımaratta arnaıy kitaphana uıymdastyryp, kúı óneri men kúıshiler týraly ádebıetti jı­nastyrsaq. Tipti munda kúı týraly lekto­rıı ashyp, óner­ta­nýshylar túsinikteme berip tur­sa ǵoı. Bul elge kelip jatqan qo­­naqtar, ásirese ózimizdiń jas­tar kúı qudyretin túsinýi úshin, hal­qynyń ulttyq qundylyǵyn baǵalaı bilýi úshin kerek-aq.

Bul usynysty oı bólisý dep qabyldańyzdar.

Shámsha BERKIMBAEVA,

Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri