Aýmaǵy 2 500 sharshy metr bolatyn bazarda juma kúni tańǵa jýyq bolǵan órt jetisaılyqtardy ábigerge saldy. Naqtyraq aıtsaq, saǵat 03:00-de Jetisaı qalasyndaǵy «Kúlparshyn» bazarynyń aýmaǵynda aýdany 500 sharshy metr bolatyn jeke turǵan bir qabatty ǵımaratta jáne aýdany 400 sharshy metr qalqanyń astynda ornalasqan aýmaqtan órt shyqty. О́rt tańǵy saǵat 05:20-da aýyzdyqtalyp, 07:35-te sóndirildi.
Zardap shekkender joq. Búginde órttiń shyǵý sebebi anyqtalýda. О́rt sóndirýshilerdiń aıtýynsha, jel tilsiz jaýdy tez aýyzdyqtaýda qıyndyq týǵyzǵan. Jalyndy sóndirýge 47 órt sóndirýshi men 16 tehnıka jumyldyryldy. Jetisaı aýdanynyń ákimi M.Qadyrbektiń baıandaýynsha, boljamdy esep boıynsha 613 azamat, ıaǵnı 1 119 saýda núktesi órtten japa shekken. Iá, alǵashqy sátte erteńine alańdap ashýǵa erik bergen jetisaılyq kásipkerler ortalyq kósheni jaýyp, bazar ákimshiligine nysandy tezdetip ashýdy talap etti. Jetisaıǵa shuǵyl jetken oblys ákimi О́mirzaq Shókeev bazardaǵy órttiń saldaryn joıý boıynsha shtab otyrysyn ótkizdi. Oqıǵa sebepterin anyqtaý jáne órtten zardap shekkenderge kómek kórsetý jónindegi komıssııa quryldy. Oblys ákiminiń orynbasary Sáken Qalqamanov jetekshilik etetin komıssııa aldynda eń aldymen zardap shekkenderdi anyqtaý, materıaldyq zalaldy baǵalaý mindeti tur. Oqıǵa ornyna kelip, jaǵdaımen tanysqan oblys ákimi bazar ıesimen kezdesip, ákimdik tarapynan qoldaý bolatynyn aıtty.
«Eshkim kómeksiz qalmaıdy. Bazar basshylyǵy kásipkerlermen kelissóz júrgizip, janǵan taýar shyǵynyn zań aıasynda óteýi kerek. Birinshi másele, bazardy qalpyna keltirip, tezdetip iske qosý qajet. Ol úshin jaqyn mańdaǵy aýdandardan brıgadalar aldyramyz. Ár sektorǵa jóndeletin bazar qatary bekitiledi. Ár pavılondy 6-7 topqa bólip, kásipkerler máselesin ońtaıly sheshýdi qadaǵalaımyz», dedi óńir basshysy.
Al oblystyq polısııa departamenti tergeý basqarmasynyń bastyǵy N.Jalǵasov atalǵan jaıtqa baılanysty tergeý bastalǵanyn jetkizdi. О́rt-tehnıkalyq saraptama, sot qurylys saraptamasy júrgizilip, shuǵyl tergeý toby qurylǵan.
Bazardy qalpyna keltirý boıynsha shuǵyl sharalar qabyldanǵan. Maqtaaral, Jetisaı, Keles, Saryaǵash, Shardara, Qazyǵurt aýdandarynan brıgadalar kelip kómek beretin bolady. Sondaı-aq oblys ákimi bazar syzbasy daıyn bolǵan soń tez arada bazardy qalpyna keltirý keregin jáne bazar ıesi kásipkerlermen kelisimge kelýge tıis ekenin aıtty. Bazar ıesi ákimniń usynysymen kelisti.
Al ashýǵa erik bergen kásipkerlermen kezdesýde oblys ákiminiń orynbasary Sáken Qalqamanov, aýdan ákimi Murat Qadyrbek bazardaǵy jóndeý jumystary saraptama jumystary bitken soń bastalatynyn túsindirdi.
«Eki saraptama jasalady. Birinshisi – qurylys saraptamasy, ekinshisi – taýarlyq saraptama. Qazir bazar ıesi jańa nysannyń jobasyn jasap, bizge usynady. О́rt qaýipsizdigin saqtaý ári halyqqa qoljetimdi bolatyn bazar salýymyz kerek. О́rtengen bazar isi boıynsha tergeý jumystary bastaldy. Nysan ıesi ýáde bergendeı, 15-20 kún ýaqytta bazar iske qosylady», dedi S.Qalqamanov.
Sondaı-aq aýdan ákimdiginde bazar kásipkerleriniń nesıe ýaqytyn shegerý, qaıta qarjylandyrý boıynsha ekinshi deńgeıli bank ókilderimen kezdesý ótti. «Halyq bank», «Jýsan bank», KMF ókilderi kelip, kásipkerlerdiń árqaısysymen jekeleı jumys júrgizetinderin aıtty. Shyǵyndy esepteý boıynsha komıssııa quramyna kásipkerler arasynan belsendi azamattar kirdi. Taýary órtenip ketken kásipkerler tizimi jasaqtalyp, bazardyń ár bólimi boıynsha tıisti aqparatty jınaqtaıtyn jaýaptylar bekitildi.
– Bazar ıelerimen keliskendeı, órtengen bazar 20 kúnde qalpyna keltiriledi. Jóndeýden ótken soń kásipkerler bazarda 1 jyl tegin otyrady. Sondaı-aq salyq organdarymen birlesip salyq tóleý máselesi de qarastyrylady. Oblys ákiminiń tapsyrmasyna sáıkes, keltirilgen shyǵyndy óteý úshin qor qurylady. Komıssııa tóraǵasy retinde bazardaǵy kásipkerlermen birlese otyryp, qorǵa túsken qarajattan shyǵyndardy óteımiz,– dedi oblys ákiminiń orynbasary.
Sondaı-aq tótenshe jaǵdaı saldaryn joıý komıssııasynyń bastamasymen bankter jáne kredıttik uıymdarmen kásipkerlerdiń nesıesin tóleýde kem degende bir jylǵa kanıkýl alýǵa kelissóz júrgiziledi. Jeńildetilgen nesıe berý boıynsha da jumystar qolǵa alynbaq. Qazirgi tańda zardap shekken kásipkerlerdi basqa saýda oryndaryna ýaqytsha ornalastyrý boıynsha «Qaraqaı» saýda bazaryna jáne «Kúlparshyn» bazarynyń órt shalmaǵan oryndaryna jaıǵastyrý jumystary júrgizilýde. Al «Kúlparshyn» bazaryn qaıta qalpyna keltirý, órt qaldyqtaryn tazalaý jumystaryna Jetisaı aýdanynyń turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyǵy jolaýshylar kóligi, avtomobıl joldary jáne turǵyn úı ınspeksııasy bólimine qarasty «Jetisaı qyzmet» MKK qyzmetkerleri men jaldamaly jumysshylar, erikti azamattardan 100-ge jýyq adam, 10 shaqty tehnıka jumyldyrylǵan.
Túrkistan oblysy