Fanchengan qalasyndaǵy AES alańynda О́skemen qalasyndaǵy «Úlbi-JBQ» JShS Qazaqstan-Qytaı birlesken kásipornynda daıyndalǵan ıadrolyq otyn-jylý bóletin quramalardy (JBQ) qabyldaýdyń saltanatty rásimi ótti, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev «Abý Dabı turaqty damý aptalyǵy» sammıtiniń ashylý saltanatynda «Elimiz tabıǵı ýran óndirý boıynsha álemde birinshi orynda. Biz ıadrolyq otynnyń komponentterin óz elimizde óndiremiz jáne atom energııasyn qaýipsiz paıdalaný isin odan ári damytýǵa múmkindigimiz mol. Bizdiń pikirimizshe, bul – aımaqtyq jáne jahandyq deńgeıdegi saýda men ınvestısııa úshin keleshegi mol sala» degen edi.
Sodan beri bul baǵytta birqatar jumys atqarylyp, búginde óz nátıjelerin berip otyr.
Fanchengan qalasyndaǵy AES alańynda О́skemen qalasyndaǵy «Úlbi-JBQ» JShS Qazaqstan-Qytaı birlesken kásipornynda daıyndalǵan ıadrolyq otyn-jylý bóletin quramalardy (JBQ) qabyldaýdyń saltanatty rásimin osy saladaǵy isterdiń qataryna jatqyzýǵa bolady.
Zaýyt quramynda 30 tonnadan astam tómen baıytylǵan ýran bar JBQ-dyń kezekti partııasyn jetkizýdi júzege asyrdy. Joǵary tehnologııalyq daıyn ónim sapa baqylaýynan sátti ótip, klıent qabyldady. JBQ óndirisinde qazaqstandyq ýran shıkizatynan ÚMZ-da daıyndalǵan otyn tabletkalary paıdalanylady. Reaktorǵa otyndy josparly túrde júktegennen keıin Qytaı tutynýshylaryna elektr energııasyn óndirý jáne jetkizý bastalady. Eki jaqty qatynastardy odan ári damytýǵa jańa serpin bergen mańyzdy jobany iske asyrý CGN-men birlesken atqarǵan jumysynyń arqasynda múmkin boldy.
«Bizdiń elderimiz atom ónerkásibi salasynda kóp jyldyq yntymaqtastyq tájirıbesine ıe. Qazatomónerkásip jáne CGN ózara is-qımyldyń keń spektri bar strategııalyq áriptester bolyp tabylady. Biz ýran óndirý, otyn tabletkalaryn óndirý jáne jylý bóletin quramalar boıynsha birqatar tabysty jobalardy júzege asyrdyq. Biz qazaqstandyq ıadrolyq otyn álemdik klımattyń ózgerýiniń saldaryn jumsartýǵa jáne tómen kómirtekti damýdyń jahandyq maqsatyna qol jetkizýge úles qosa otyryp, Qytaıdyń atom energetıkasynyń qajettilikterin qamtamasyz etýge múmkindik beretinin maqtan tutamyz. Bizdiń yntymaqtastyǵymyzdyń arqasynda Qazatomónerkásip jańa tájirıbe jınaqtap, tabıǵı ýran totyǵyn óndirýden bastap, otyn túrindegi reaktorǵa deıingi ıadrolyq otyn sıkliniń túpkilikti ónimin shyǵarýǵa jáne satýǵa deıingi qyzmetterdiń ıntegrasııalanǵan paketin jetkizýshi bolady», dedi Qazatomónerkásiptiń Basqarma tóraǵasy Erjan Muqanov.
2024 jyly «Úlbi-JBQ» jylyna JBQ túrinde 200 tonna ýrandy quraıtyn tolyq óndiristik qýatqa shyǵý úshin óndiris kólemin ulǵaıtýdy josparlap otyr. Zaýytta 20 jyl buryn kepildendirilgen satý naryǵy bar. Innovasııalyq kásiporynnyń iske qosylýy Qazaqstannyń AES-ke arnalǵan ıadrolyq otyn óndirýshi jáne jetkizýshi memleketterdiń shekteýli tobyna kirýine múmkindik berdi.
Buǵan deıin habarlanǵandaı, Qytaıdaǵy atom elektr stansııasyndaǵy «Úlbi-JBQ» JShS zaýytynan jylý bóletin jınaqtardyń birinshi partııasyn jetkizý ótken jyldyń jeltoqsan aıynda júzege asyryldy. Ústimizdegi jyldyń sońyna deıin Qazaqstannan Qytaıǵa qosymsha birneshe ıadrolyq otyn partııasy jetkiziledi dep kútilýde.
«Búgin biz QHR-ǵa qazaqstandyq zaýyttan jylý bóletin quramalardy jetkizý kestesine sáıkes jáne ónim sapasyna qoıylatyn talaptarǵa sáıkes ekinshi ret jetkizýdi qabyldap jatyrmyz. Qytaı atom salasyn qarqyndy damytýda jáne atom energııasynyń energııa balansyndaǵy úlesin arttyrýda. Biz ıadrolyq qaýipsizdikke, tıisinshe, JBQ-ny atom stansııalaryna jetkizetin sapaǵa úlken mán beremiz, sondyqtan Qazaqstanda óndirilgen JBQ-nyń kezekti partııasyn sátti qabyldap alǵanymyzǵa erekshe qýanyshtymyz. Zaýyttyń óndiristik qýatqa shyǵýymen «Úlbi-JBQ» JShS bizdiń elektr stansııalarymyzdy otynmen qamtamasyz etýde mańyzdy ról atqaratyn bolady. Biz óz kompanııalarymyzdyń kúsh-jigerimen elderimiz arasyndaǵy yntymaqtastyqty odan ári tereńdetý jáne keńeıtý jónindegi jumys jalǵasatynyna senimdimiz», dedi GGNPC-URC Dırektorlar keńesiniń tóraǵasy An Szıýnszın.