Tapsyrmalar oryndalýymen qundy
Men ózim dıqan bolǵannan keıin Prezıdenttiń aýyl sharýashylyǵyna qatysty aıtqan sózderin muqııat tyńdadym. Qasym-Jomart Toqaev Joldaýda «Aldymyzda taǵy bir óte mańyzdy mindet tur. Biz agroónerkásip kesheninde naqty serpilis jasaýymyz kerek. Aýyl sharýashylyǵy salasynyń áleýeti orasan zor. Biraq biz qolda bar múmkindikterdi áli de tolyq paıdalanbaı otyrmyz», dedi.
О́te oryndy aıtylǵan sózder. Biraq Úkimet bul tapsyrmany iske asyra ala ma, másele – sonda. Ásirese ishki rynokty qorǵaý salasynda áli kúnge enjarlyqtan aryla almaı otyrmyz. Mysaly, «Kapıtal.kz» málimetine qaraǵanda, byltyr elimizge Reseıden 60 myń tonnadaı sút ónimderi engizilipti. Al biz olarǵa bar bolǵany 22,2 myń tonna ónim eksporttappyz. Reseıden engen sút ónimderiniń bárin óz ishimizde óndirilýge bolady-aq. Syrttan kelip jatsa da kórshilerimiz óndirgen ónimniń baǵasy tómen. Osyndaıda ózimizdiń óndirýshini qoldaý úshin rettegish faktorlardy iske qosyp, ımporttyń baǵasyn kóterýge ábden bolady. Biraq EAEO sharty boıynsha, ondaı sharalar qoldanýǵa bizdiń qaqymyz joq. Al olar básekelestik artyp bara jatsa, shart negizderine súıenip, ónimderimizge tosqaýyl qoıa qoıady. Osyndaı ádiletsizdikterdi eńserýge Úkimet tarapynan saıası erik-jiger kerek.
Prezıdent Joldaýda 100-den asa taýarly-sút fermasyn saldyrǵanymyz úshin Soltústik Qazaqstan oblysynyń jetistigin kópke úlgi etti. Biraq osyndaı ferma salǵan keıbir jigitter sút óndirý tıimsiz, qoldaǵy maldy satý kerek dep júr. О́ıtkeni bári de mıllıondaǵan teńge nesıege alǵan malynyń qaryzyn jaba almaı qalamyz ba dep alańdaıdy.
Ishki óndirýshilerdi qoldaý máselesinde О́zbekstan alǵa túsip barady. Olar bizden bıdaıdy shıkizat túrinde engizip, ózderinde un qylyp, ar jaǵyndaǵy Aýǵanstan, Tájikstan sııaqty elderge satady. Munyń ekonomıkalyq tıimdiligin aıtpaǵanda, qanshama qosalqy jumys oryndaryn ashýǵa múmkindik bar. Al biz un kúıinde engizeıik desek, baj salyǵyn úlkeıtip qoıǵan. Sondyqtan bıdaı kúıinde ótkizýge májbúrmiz. Osyndaı túıtkildi máselelerdi oń sheshe alsaq, isimiz ilgerilep júre berer edi.
Jomart OMAROV,
«Tokýshı GRAIN» JShS dırektory
Soltústik Qazaqstan oblysy
Balanyń úıirmeden úıreneri kóp
Jeke tulǵany oqytý, tárbıeleý jáne damytýda úılestirýshi qosymsha bilim berý uıymdarynyń alar orny erekshe. Bul oraıda oblystyq jas týrıster stansasynyń atqaryp otyrǵan eńbegi aýqymdy. Balalardyń jazǵy demalysyn tıimdi ótkizýdi qamtamasyz etetin memlekettik mekeme 8 myńnan asa balany úıirme jumystarymen qamtıdy.
Bıyl «Túrkistan oblystyq jas týrıster stansasy» KMM óziniń 65 jyldyq mereıtoıyn atap ótkeli otyr. Mekeme 1953 jyly Shymkent qalasyndaǵy oblystyq «Oqýshylar úıinde» týrıstik bólim retinde ashylyp, 1957 jyly balalar týrıstik-ekskýrsııalyq bazasy retinde derbes bólinip shyqqannan keıin ataýyn «Jas týrıster stansasy» dep ózgertti. Búginde bul mekeme qyzmetin Túrkistan qalasynda jalǵastyryp, oblystaǵy balalar men jasóspirimder týrızminiń ortalyǵyna aınalyp úlgerdi.
Atalǵan stansa men oǵan qarasty qala, aýdandyq mekemelerdiń qyzmeti – balalar men jasóspirimderdiń demalysyn, olardy saýyqtyrý men jumyspen qamtylýyn uıymdastyrý, sondaı-aq shyǵarmashylyq damýy úshin qajetti jaǵdaılar jasaý, kámeletke tolmaǵandardyń quqyq buzýshylyqtarynyń, qylmys jasaýlarynyń aldyn alý, qaraýsyz jáne qadaǵalaýsyz qalýlaryn boldyrmaý. Qazirgi kezde stansada týrıstik-sporttyq, týrıstik-ekskýrsııalyq, týrıstik-ekologııalyq, týrıstik-ólketaný, týrıstik-arheologııalyq jáne ulttyq týrızm baǵyttarynda jumystar atqarylyp keledi.
Meniń avtorlyq jobam negizinde erekshe pishimdegi «О́rkenıetti ómir» ıntellektýaldy tok-shoýy, «Jasyl saqshy» balalar men jasóspirimder uıymynyń sleti, «Turan skaýttar áskerı-patrıottyq qozǵalysy» jıyny, «Uly Turan urpaqtary» taqyrybynda ólketanýshylar festıvali, «Biz – týrıstik otbasymyz!» otbasylyq týrıstik festıvali, «Qoǵam jáne otbasy» ata-analar forýmy men ulttyq týrızm – ulttyq qundylyqtardy nasıhattaý maqsatynda «Ulttyq at sportyn úıirmege qatysýshylar arasynda nasıhattaý» kóshpeli semınary elimizde alǵash ret ótkizildi.
Sonymen birge Oqý-aǵartý mınıstrligine qarasty Respýblıkalyq qosymsha bilim berý oqý-ádistemelik ortalyǵynyń «Jaz qyzyǵy – kóńildi demalys» josparyna sáıkes 1 maýsym – 20 tamyz aralyǵynda 1500-den asa is-shara uıymdastyrylyp, olarda 12 myńǵa jýyq oqýshy qamtyldy.
Sáýle О́MIRBAEVA,
«Oblystyq jas týrıster stansasy» KMM dırektory
Túrkistan oblysy
Nıetimiz múmkindikpen úılespeı tur
Bıyl Eýrokýbok oıyndaryna áý basta tórt komanda qatysqany belgili. El chempıony retinde dúbirge qosylǵan «Astana» ekinshi týrda-aq Zagrebtiń «Dınamosynan ońbaı «taıaq jep», Eýropa lıgasyna syrǵydy. Onda da turaqtaı almaı, áýpirimdep júrip Konferensııa lıgasynyń toptyq kezeńine ótti. Oǵan da shúkir demeske lajymyz joq. Árıne, kezinde Chempıondar lıgasy men Eýropa lıgasynyń toptyq kezeńderinde oınaǵan komandadan basqa nátıje kútkenimiz anyq.
Qalǵan úsh komandamyz oıyndaryn Konferensııa lıgasynda bastady. Eýropada reıtıngimiz tómen bolǵandyqtan, Eýropa lıgasyna komanda qatystyra almadyq. Al atalǵan lıgada óner kórsetken Qostanaıdyń «Tobyly» ekinshi týrda byltyrǵy jartylaı fınalǵa shyqqan Shveısarııanyń «Bazelin» qapy qaldyryp, kelesi kezeńde de jeńisti jolyn jalǵastyrǵanymen, pleı-offta utylyp, toptyq kezeńnen shet qaldy.
«Ordabasy» alǵashqy eki oıynnyń qorytyndysy boıynsha Eýropaǵa «joryǵyn» aıaqtady. Shymkenttikter táp-táýir oınady, biraq tóreshilerdiń dóreki qatelikteri komandanyń jolyna tosqaýyl qoıdy. Sondyqtan olardyń ári qaraıǵy taǵdyrlary biz úshin jumbaq kúıinde qaldy. Al «Aqtóbeniń» qarsylastary anaý aıtqandaı myqty emes edi, soǵan qaramastan súreńsiz oınaǵan aqtóbelikter óz jankúıerlerin jerge qaratty.
Ne nárseniń de deńgeıge baryp tireletini belgili jaıt qoı. Máselen, komandalarymyzdy kúsheıtedi dep syrttan jaldaıtyn legıonerlerimizdiń deńgeıi joǵary dep aıta almaımyz. О́ıtkeni deńgeıi joǵary fýtbolshy Qazaqstan sııaqty reıtıngi tómen elde dop teppeıdi. Árıne, bizdiń ólshemmen alyp qaraǵanda, olardyń alatyn jalaqylary joǵary-aq.
Jergilikti aıaqdopshylardy da alaqan jaıatyndardyń sanatyna qosa almaısyz. Biraq álemdik deńgeıdegi demeı-aq qoıaıyq, Eýropadaǵy ortan qol komandalarda oınaıtyn fýtbolshylardyń jalaqylary bizdegimen múldem salystyrýǵa kelmeıdi. Mine, legıonerlerimizdiń biz kútkendeı oınaı almaıtyndarynyń syry osynda ekenin kóziqaraqty jankúıerler biz aıtpaı-aq bes saýsaqtaı biledi. Osy sebepti komandalarymyzdan asa jaqsy nátıje kútý kúpirlik der edik.
Temirbek ARYSTANOV
Qostanaı oblysy