Jaqynda elimizdiń Bas qarjy retteýshisi – Ulttyq bank pen Ulttyq tólem korporasııasy sıfrlyq valıýtany engizý jónindegi «Sıfrlyq teńge: birinshi kezeńdi iske asyrý jospary» degen atpen aqparat jarııalady.
Ondaǵy qujattyń maqsaty – jobanyń qazirgi mártebesi men osy jyldyń sońyna deıin kútiletin nátıjeleri týraly málimetter engizilgen. Sıfrlyq valıýtalardy iske asyrý salasyndaǵy ózge de memleketterdiń tájirıbesine sholý jasaı kelip, atalǵan teńge 2025 jyldyń sońyna deıin 3 fazada engiziletindigi, jobany júzege asyrý jol kartasyna sáıkes, bıylǵy jyly birinshi kezeńi iske qosylatyny aıtylǵan. Sıfrlyq teńge platformasynyń – tájirıbeli-ónerkásiptik jáne zertteý (R&D) atty eki kontýry (damý baǵyty) qurylypty.
«Tájirıbeli-ónerkásiptik paıdalanýda sıfrlyq teńgeni tólem quraly retinde qoldaný úshin barlyq bazalyq ssenarıı iske asyrylyp, qarjy naryǵyna qatysýshylarmen jáne qarjy ınfraqurylymynyń provaıderlerimen ıntegrasııalyq baılanys ornatylǵan. Sondaı-aq smart-kelisimsharttardy paıdalaný arqyly baǵdarlanatyn tólem tetigi engiziledi. Bul kontýr ST júıesiniń negizgi mindeti men onyń keıingi jumysyn júzege asyrýǵa arnalǵan.
Zertteý kontýry – ortalyq bankterdiń sıfrlyq valıýtalarynda transshekaralyq esep aıyrysýlar testileýden ótip, sıfrlyq aktıvter ındýstrııasynyń naryǵyna qatysýshylarmen ózara baılanys ornatý qarastyrylǵan», deıdi bank ókilderi.
Jobanyń birinshi fazasyn iske asyrý qorytyndysy osy jyly ulttyq valıýtanyń 30 jyldyǵyna oraı, Qazaqstan qarjygerleriniń kongresi aıasynda shyǵarylatyn boldy.
Aıta keterligi, sıfrlyq teńge qolma-qol jáne qolma-qolsyz aqshalardyń ornyn aýystyrýǵa baǵyttalmaǵan, basqa valıýtalar sekildi qoldanysta qatar júre beredi. Atalǵan teńge qarjylyq qyzmetterdiń qoljetimdiligin arttyryp, ınnovasııalyq qarjy ónimderin jasaý úshin jańa múmkindikter ashatyndyǵy jáne memlekettik shyǵystardyń tıimdiligin eselep, transshekaralyq tólemder shyǵyndaryn azaıtatyn bolady.
Bul sheshimdi qabyldaýdan buryn Ulttyq bank qarjy naryǵyna qatysýshylarmen, sarapshylar qaýymdastyǵymen jáne halyqaralyq seriktestermen birlesip artyqshylyqtar men táýekelderge keshendi zertteýler júrgizgen.
Osydan biraz jyl buryn qazirgi Sıfrlyq damý, ınnovasııalar jáne aeroǵarysh ónerkásibiniń mınıstri Baǵdat Mýsın sıfrlyq formatqa kóshirýdi jáne memlekettik bıýdjetten valıýta qozǵalysyn qadaǵalaýdy usynǵan bolatyn. Bul – jemqorlyqpen kúresýdiń eń tıimdi joly. Tek zań júzinde jumys istelý qajettiligin aıtqany bar edi.
Byltyr Ulttyq bank ókilderi respýblıkanyń Joǵary esep palatasynda sıfrlyq teńge jobasynyń tusaýkeserin ótkizdi. Olar sıfrlyq teńgeniń kádimgi qolma-qol aqshasyz banktik tólemderden aıyrmashylyǵyn, halyqtyń tólem jáne qarjy qyzmetterine degen qoljetimdiligin arttyrýdy, elimizdiń ulttyq tólem júıesin odan ári damytý jáne jańǵyrtý men jańa syrtqy syn-qaterlerge beıimdeý kerektigin túsindirgen edi. Jalpy, sıfrlyq valıýtany engizý birqatar biregeı tehnologııalyq sıpattamalarǵa baılanysty elimizdegi ulttyq tólem júıesiniń odan ári damýyn qamtamasyz etip, sonyń ishinde ınternetsiz tólem jasaý múmkindigi de qarastyrylǵan. Ulttyq valıýtanyń úshinshi úlgisi retinde sıfrlyq teńge sol zańdy tólem quraly ekendigin jáne onyń baǵasy teńge baǵamyna teń ári qolma-qol nemese qolma-qol emes aqshaǵa ońaı aıyrbastaýǵa bolady.
2021 jyly Ulttyq bank sıfrlyq valıýta tujyrymdamasynyń ómirsheńdigin tekserý úshin «Sıfrlyq teńge» qanatqaqty jobasyn iske qosty. 2022 jyly qarjylyq retteýshi sıfrlyq teńgeni engizýdiń paıdasy men shyǵyndaryn zerttedi. Sıfrlyq teńge platformasy – naqty tutynýshylar men saýda jáne qyzmet kórsetý kásiporyndarymen synaqtan ótkennen soń Sıfrlyq teńgeni engizýdiń 2023-2025 jyldarǵa arnalǵan jol kartasy daıyndaldy.