Ult ustazy atyndaǵy áýejaı

Bıylǵy 26 maýsymda «Ege­men­de» jarııalanǵan «Ult ustazyn qalaı ardaqtap júrmiz?» atty maqalada Aqań­nyń 150 jyldyq mereıtoıy­na oraı qabyl­danǵan ıgi sheshimder­diń oryndalýy kesheýildep ket­kenin jazǵan edik.

Maqalada Ahmet Baıtursynuly atyndaǵy áýejaıǵa kelip-ketip jatqan ushaqtardyń ushar-qonar habarlamalarynda Aqań esiminiń múlde atalmaıtyny, áýejaıdyń resmı saıtyndaǵy aqparattyń bári tek orys tilinde ǵana berilgeni, áýejaı ǵımaratyna áli kúnge deıin ult ustazynyń esimi ilinbegeni, sondaı-aq óńirlik ýnıversıtettiń bas ǵımaratynyń mańdaıyndaǵy Baıtursynuly «Baıtursynov» bolyp turǵany, qaladaǵy toǵyz qabat záýlim úıge ilingen muraldyń ult ustazyn mazaq etkendeı áser qaldyratyny týrasyndaǵy eldiń ókpe-renishi aıtylǵan.

Artynsha maqalada kóterilgen máselelerdiń sheshim tabýyna «Amanat» partııasynyń ja­nyn­daǵy «Mıras» qoǵamdyq keńe­siniń tóraıymy, oblystyq má­slı­hattyń depýtaty Qyrmyzy Jań­­byrshına aralasyp, biraz sha­rýany ilgeriletip tastaǵanyn rızashylyqpen atap ótken jón. Oblystyq jolaýshylar kóligi jáne avtomobıl joldary bas­qarmasyna saýal joldaǵan qa­zaqtyń namysqoı qyzy basqarma basshysy Oljas Nur­ǵalıevten «El Úkimetiniń «Qostanaı» ha­lyqaralyq áýe­jaıy» AQ-ǵa

Ah­met Baıtursyn­uly esimin berý tý­raly 2022 jyldyń 24 maý­symyndaǵy №424 qaýlysyna sáıkes, áýejaıdyń jarǵysy, mem­lekettik tirkeý týraly kýáligi, móri, t.b. quqyqtyq qujattarynyń bári retteldi. Áýe­jaıdyń jańa ataýy aeroport termınalyn qaıta jańǵyrtý jumystary aıaqtalǵan soń ili­nedi», degen jaýap alypty.

– Áýejaı basshysy «Jón­deý jumystary kúzge qaraı aıaqtalady. Sony kútip otyrmyz. Al ushaq ishin­degi habar­lamany durystaý týraly barlyq baǵyttaǵy áýe kompa­nııasyna hat joldadyq. Budan bylaı qonǵan ushaqtyń bári «Ahmet Baıtursynuly atyndaǵy Qostanaı halyqaralyq áýe­jaıyna kelip qondyq» dep habar­laıtyn bolady» degen. Odan keıin áýe­jaı basshysy aýysyp ketti ǵoı. Jańa basshyǵa da birneshe ret hat jazyp, sizder «FlyArystan», «Air Astana», «Qazag Air» sııaqty áýe kompanııalarynyń bárine qaıtadan resmı hat joldap, ushyp bara jatqanda, qonǵanda Ahmet atamyzdyń aty aıtylsyn dep qaıtadan eskertińizder degenmin. Sodan keıin biraz adamdardan surastyryp bildim, qazir kelimdi-ketimdi ushaqtyń bári áýejaı ataýyn durys aıtyp jatyr. Muny taıaýda Astanadan kelgen qyzym da aıtyp keldi. Áýejaı basshysy ýádesinde turdy. Áýejaıdyń jarqyrap turǵan jańa ataýyn óz kózimizben kórip, qýanyp jatyrmyz. Oblys bıýdjetinen arnaıy qarajat bólgizip, osy isti aıaǵyna deıin jet­kizgen ákimge de, áýejaı bas­shysy Asqar Quralulyna da raq­met, – dedi máslıhat depýtaty.

Qyrmyzy Saparqyzy Ah­met Baıtursynuly atyndaǵy halyq­aralyq áýejaıdyń basshysy Asqar Bekbosynovqa áýejaı al­dyndaǵy ashyq alańǵa ult us­tazy­nyń eskertkishin ornatyp, aınalasyn gúlzar etý týraly usynys aı­typty. «Ol kúnge de je­termiz, ult ustazynyń esimi, tipti áýejaı ma­ńyndaǵy «Aeroport» shaǵyn aýdanyna berilse de ar­tyq bolmaıdy. Bul endi aldaǵy kúnniń enshisindegi sharýa», dedi Qyrmyzy Saparqyzy.

Áýejaıdyń resmı saıty da qa­zaqshalanypty. Saıttyń bas be­tine iri áriptermen ádiptelgen «Ahmet Baıtursynuly atyndaǵy «Qos­tanaı» halyqaralyq áýe­jaıy» aksıonerlik qoǵamy» degen jazý da birden kózge jyly ushyraı ketedi.

О́kinishke qaraı, jańa oqý jylyn resmı túrde «Ahmet Baı­tur­synuly atyndaǵy Qosta­naı óńirlik ýnıversıteti» bolyp bastaǵan bilim ordasy áli kúnge deıin bas ǵımara­tynyń mań­daı­shasyndaǵy «A.Baıtur­synov» degen jazýdy ózgerte almaı otyr.

«Aeroport» shaǵyn aýda­nyndaǵy 25-úıdiń qabyr­ǵasyna salynǵan ult ustazynyń muraly da sol qalpynda. Qyrmyzy Sa­par­qyzynyń aıtýynsha, qala ákimdigi kóp qabatty záýlim úıdi salǵan merdiger kompanııanyń basshysymen sóılesip, muraldy ústinen boıap tastaýdy nemese Ahmet beınesin durystap qaıta salýdy suraǵan eken, alaıda kompanııa basshysy buǵan kóne qoımapty.

Muraldy saldyrǵan KBS qu­ry­­­­lys kompanııasynyń bas dırek­­­to­­ry Baýyrjan Sábıtulyna qo­ńy­raý shalyp, ózimiz de sóılesip kórdik.

– Men bul muraldy Almatydan arnaıy sýretshi aldyrtyp, 3 jarym mln teńgege saldyrdym. Sol kezdegi oblys basshysy Arhımed Muhambetov kelip kórip, unaǵanyn aıtyp, rıza bolyp ketken. Ahmet atamyzdyń beınesi jurttyń kóz aldynda jarqyrap tursynshy degen taza nıetpen, shynaıy júrek­pen sonshama qarjy jumsap jasalǵan dúnıe edi. Myńdaǵan adam osy muraldyń aldynda sýretke túsip, maǵan alǵys aıtyp jatyr. Sondyqtan bir-eki adamǵa unamady eken dep, men bul muraldy alyp tastaı almaımyn. Ras, kózildiriginde kishkene kemshilik bar shyǵar. Biraq eń bas­tysy, qarapaıym halyqqa unaıdy. Endi maǵan habarlasyp áýre bolmańyz. Meniń jaýabym – osy, – dedi Baýyrjan Sábıtuly.

Budan keıin sharadaı bolǵan shaqsha basqa eriksizden-eriksiz osy biz áp-ádemi sýretke qııanat jasap, jurtty bostan-bos daý­ryq­tyryp júrgen joqpyz ba degen kúmán keledi eken. Aqyry álgi sýretti ár nársege ádil baǵa bere alatyn azamat ári Ahmetti ákem dep sóıleıtin atalas urpaǵy ǵoı dep jýrnalıst Dáýrenbek Ábdibekke kórsettik.

– Sýret óte sapasyz salynǵan. Ahmet Baıtursynulyna uq­sa­maıdy. Kádimgi bir mýlt­fılm keıip­keri sııaqty. Kózi aqıyp ketken. Aýzy burtıyp, erni shúr­­tıip tur. Ahmet qazir kózi tiri júrgen tanymal ártister sııaqty jeńil ázildi kótere bile­tin adam bolsa – durys. Al óziniń halqyna ólsheýsiz eńbek etken, bar ǵumyryn sol ultqa qyzmet etýge sarp etken adamnyń sýretin osyndaı etip salyp, ony kópe-kórneý ilip qoıý – menińshe, du­rys emes. Qazaq ultynyń per­zentteri úshin, jalpy adamzat izgi­ligine qyzmet etken tulǵany syılaıtyn adamzattyń urpaǵy úshin bul – ar-namysqa tıetin nárse. Mynadaı etip kózin aqıtyp, aýzyn burtıtyp, kózin shúrtıtip salyp qoıyp, sony elemeı júre berý – azamattyqqa syn. Ásireqyzyl patrıot adam emespin, biraq myna sýretti kó­rip turyp, qasynan únsiz ótip kete almaısyń. Qurylys kom­panııasynyń basshysy «jurtqa unap jatyr» degendi qan­daı oımen, qandaı parasat-paıymnyń bıiginen qarap aıtyp tur­ǵanyn bilmeımin. Ol kisiniń tú­sinigine men baǵa bere almaımyn. Bul mural kóp adamǵa unamaıdy, dedi.

Qala ákimdiginiń ókilderinen «Sizder ne deısizder?» dep surap kórip edik, ony boıap tastaý kerek shyǵar degen dúdámaldaý jaýap­ aldyq. Ult ustazynyń mu­ra­syn zerttep júrgen Ibrahım Aǵy­taı aǵamyzdy aparyp, álgi mural­dy kórsetip edik, óńi birden sur­lanyp sala berdi. Aqsaqal «Sotqa beremin!» degen sózdi sybyrlap qaıtalaı berdi.

Taıaýda Shyǵys Qazaqstan óńi­­rindegi áriptesimiz Mereı Qaı­­nar­uly О́skemendegi Álıhan Bó­keıhannyń muralyn salyp jiberipti. Ult kóseminiń beınesine qaraı bergiń keledi. Kóz toıyp, kóńil toǵaıady. «Ultyna, jurtyna qyzmet qylý – bilimnen emes, minezden» degen sózinen rýh oıa­nady. Kim saldy eken?

Qostanaı oblysy