• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Saıasat 01 Mamyr, 2024

Baǵyty aıqyn baılanys

130 ret
kórsetildi

Premer-mınıstr Oljas Bektenov Dýshanbege resmı saparmen bardy. Kún tártibinde saýda jáne ınvestısııalar, ónerkásip kooperasııasy, energetıka, aýyl sharýashylyǵy jáne kólik baılanysy, sondaı-aq sý-energetıkalyq yntymaqtastyq salasyndaǵy qazaq-tájik ózara is-qımyly máseleleri tur.

Oljas Bektenovti Tájikstan Respýb­lıkasynyń Prezıdenti Emomalı Rahmon qabyldady. Qazaqstan – Tájikstannyń tórtinshi iri saýda seriktesi. Búgingi tańda Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev pen Tájikstan Prezıdenti Emomalı Rahmon arasyndaǵy qarqyndy saıası dıalog pen qol jetkizilgen ýaǵdalastyqtardyń arqasynda ekijaqty saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyq turaqty damyp keledi. Qolda bar zor áleýetti eskere otyryp, úkimetter aldyna taýar aınalymyn 2 esege – $2 mlrd-qa deıin arttyrý mindeti qoıyldy.

Úkimetaralyq kelissózder keńeıtilgen qu­ramda ótti jáne yntymaqtastyqty nyǵaı­­tý ári saý­da aǵyndaryn ártarap­tan­dyrý sharalaryna arnaldy. Sondaı-aq Qazaq­stannyń shamamen quny $190 mln bola­tyn 85 taýar pozısııasy boıynsha eks­por­tty arttyrýǵa daıyndyǵy atap ótildi.

Úkimettik delegasııalar ónerkásip kooperasııasyn da­mytýdyń mańyzdylyǵyna toqtalyp, eksportqa baǵdarlanǵan jańa birlesken óndirister qurýdyń ózektiligin atap ótti.

Qazaqstannyń mol táji­rıbesin eskere otyryp, Tájik­stan aýmaǵynda ken oryndaryn birlesip ıgerý jáne jobalardy júzege asyrý múmkindigi qarastyryldy. Sonymen qatar Qazaqstanda tájik temir joldary úshin temir jol tehnıkasyn shyǵaratyn iri óndiristik áleýet bar. Aqtóbe zaýyty rels arqalyq ónim­derin jetkizýde yntymaqtastyq ornatý­ǵa daıyn. Sondaı-aq Qazaqstanda shyǵa­ry­latyn lokomotıvterdiń, teplo­v­ozdardyń, baǵyttama­lyq burma­lar­dyń, trans­for­matorlardyń, aýyl sharýa­shy­lyǵy tehnıkalarynyń, akkýmýlıa­torlar­dyń, avtokólik quraldarynyń eksport kólemin arttyrý múmkindigi zor.

Ekijaqty kún tártibindegi mańyzdy másele – jyl saıyn nyǵaıyp kele jatqan ári ózara túsinistiktiń joǵary deńgeıi­men sıpattalatyn sý salasyn­daǵy yntymaq­tastyq. Eki el qabyldap jatqan birlesken is-sharalar vegetasııalyq kezeńde «Bahrı Tochık» sý qoımasynyń qajetti jumysyn qamtamasyz etýge múmkindik beredi. Munda tóraǵalyq etý jyl basynan beri Tájikstannan Qazaqstanǵa aýysqan Halyqaralyq Araldy qutqarý qoryn uıymdastyrý jumystary sóz boldy.

Aýyl sharýashylyǵy salasynda ótken jylǵy saýda kóleminiń tómendeýinen keıin oń ósim serpini baıqalady. Osy jyl­dyń eki aıynda AО́K óniminiń taýar aına­lymy 2023 jyldyń sáıkes kezeńimen salys­tyrǵanda 8,9%-ǵa artyp, $84,9 mln-dy qurady. Buǵan qosa Tájikstanǵa aýyl sharýashylyǵy óniminiń eksporty qury­ly­myn ártaraptandyrý baıqalady. Sala­daǵy qazirgi mindetterdiń qatarynda un jetkizý kólemin arttyrý máselesi bar. Un tartý óndirisi, mal sharýashylyǵy ónim­derin qaıta óńdeý jáne basqa da baǵyttarda birlesken jobalar qurýdyń keleshegi zor.

Yntymaqtastyqtyń jańa baǵyttary qatarynda sıfrlandyrý salasy bar. Joǵary deńgeıdegi ýaǵdalastyqtardy júzege asyrý sheńberinde Qazaqstan Tájik­stanǵa «Smart Bridge», IRBP (ınter­net-resýrstardyń biryńǵaı platformasy), «Smart Data Ukimet» sekildi «eGOV» elektrondyq úkimetiniń menshikti ulttyq júıe­lerin óristetýge kómek kórsetý bo­ıyn­sha jumystaryn bastady. IT salasyn­daǵy nátıjeli yntymaqtastyq eki el ekonomıkasyn damytýǵa jáne azamattarynyń turmys sapasyn jaqsartýǵa jol ashady.

Sonymen qatar taraptar mádenı-gýmanı­tarlyq ynty­maq­­tastyq másele­lerin talqy­lady. Bıyl Tájikstandaǵy Qazaq­stannyń mádenıet kúnderin ótkizý ma­ńyzdy oqıǵa bolmaq. Oljas Bektenov aldaǵy ýaqytta Dýshan­bede qazaqtyń uly oıshyly Abaı Qunan­baıuly eskertkishiniń ashy­lýynyń mańyzdylyǵyn atap ótti.

Kelissózder qorytyndysy boıyn­sha eki eldiń úkimet basshy­lary barlyq baǵyt boıyn­sha ekijaqty strategııalyq áriptes­tiktiń joǵary serpinin saqtaýǵa daıyn ekendikterin rastady. 

Sońǵy jańalyqtar