Qostanaıda Ybyraı Altynsarın atyndaǵy úzdik ádebı shyǵarmalardyń respýblıkalyq baıqaýy qorytyndylandy. Oblystyq mádenıet basqarmasynyń jáne Jazýshylar odaǵy óńirlik fılıalynyń qoldaýymen bıyl tórtinshi ret ótip otyrǵan balalar men jasóspirimderge arnalǵan baıqaýǵa 22 prozalyq týyndy kelip túsken.
Qazylar alqasynyń uıǵarymymen, almatylyq qalamger Aızat Raqyshevanyń «Aýylǵa qaıtar jol ashyq» dep atalatyn shyǵarmasy baıqaýdyń bas júldesine laıyq dep tanyldy. Shyǵarmada ótpeli kezeńdegi ýrbanızasııa ókpegine urynǵan aýyl jurtynyń qalaǵa qonys aýdarǵandaǵy bastapqy turmysy, áleýmettik máseleler, qıynshylyqtar sýrettelgen. Ata-anasynyń sheshimimen amalsyz aýyldan Almatyǵa kóship kelgen oqýshy bala Shapaǵattyń kózimen nanymdy kórinis tapqan. Almatyda daıyn úıi joq, páter jaldap turatyn otbasyndaǵy kúndelikti kıkiljiń, joqshylyq – osynyń bári balaǵa keri áser etedi. Sondyqtan da Shapaǵat alysta qalǵan altyn uıasy aýylyn, aıaýly dostaryn saǵynady. Bul – qalaǵa jańa kelgen aýyl balasynyń kishkentaı júregindegi úlken saǵynysh.
Shyǵarma avtory Aızat Raqysheva – on jeti jyldyq ótili bar mektep muǵalimi. Taıaýda memlekettik tapsyryspen «Ámirdiń monologi» atty jetinshi kitaby jaryqqa shyqpaq.
«Osy jyldar ishinde túsingenim, balalarǵa tym ońaı dúnıe kerek emes. Oı túıetin, rýhanı azyq alatyn, yntalandyratyn, balanyń bolashaǵyna paıdasy tıetin týyndyny talǵap berý kerek. Balalar ortasynda júrgennen keıin, keıbir oqıǵalar jazýǵa suranyp turady. Kóbinde ezýtartar sátterdiń ár jaǵynda adamdy oılandyratyn taǵdyr jatady. Aınalada bolyp jatqan qubylystardyń bári eń aldymen balaǵa áser etedi. Partada bala emes, bir otbasynyń múshesi otyr dep qaraý kerek. Ol otbasy qandaı? Balanyń dostary qandaı? Osynyń bárin muǵalim bilý kerek. Kóp jaǵdaıda biz ony bilmeı qalamyz da, artynan opyq jep jatamyz. Shyǵarmadaǵy Shapaǵat – óz oqýshym. Jańa jyldyń aldynda keldi. Alǵash mektepke kelgende jalǵyzsyrap júrdi. Sosyn ashýshań bolatyn. Ol ashý qaıdan shyǵady? Osy ashýdyń kózin izdep tabýǵa tyrystym. Bir kúni ebin taýyp: «Oı, búgin jaınap tursyń! Jigittiń kózinen osyndaı ot shashyp turý kerek. Qazaqtyń jigitteriniń qandaı bolǵanyn bilesińder me? Osy Shapaǵat sııaqty jerden sál ǵana joǵary, biraq alysqanyn alyp jyǵatyn óte myqty bolǵan», dedim. Odan keıin de oǵan jumsaq sóılep, keıde arqasynan qaǵyp qoıyp, aqyryndap ózime tarta bastadym. Keıin meniń janymnan shyqpaıtyn dos oqýshyma aınaldy. О́zge balalardyń da oǵan degen kózqarasy ózgerdi. Jalpy, kúrdeli bala degen uǵym bolmaıdy. Kúrdeli balanyń ár jaǵynda jatqan máseleni biz kóre bilip, kómek berý kerek. «Qalyń qalaı? Búgin óte súıkimdi bolyp tursyń! Tú-ú-ý! Shashyń qandaı jaqsy!» degen bir aýyz sózdiń ózi keıde balaǵa úlken demeý berip, kóńilin jadyratyp tastaıdy. Bul qolymyzdan keledi ǵoı, oǵan ursa bergennen túk shyqpaıdy», deıdi qalamger-ustaz.
«Baıqaý maqsaty – qazirgi qoǵamnyń ózekti máselelerin shynaıy kórsete otyryp, jastardy adamgershilikke, adaldyqqa, eńbekqorlyqqa, bilim-ǵylymǵa nasıhattaıtyn avtorlardy izdep tabý. Olardyń ozyq týyndylaryn nasıhattaý, jastardyń oqýǵa degen qyzyǵýshylyǵyn oıatý, sondaı-aq otandyq avtorlardyń shyǵarmalaryna baspagerlerdiń, kitap satýshy uıymdardyń, oqyrmandardyń, ata-analardyń nazaryn aýdarý», deıdi baıqaýdyń úılestirýshisi, Y.Altynsarın atyndaǵy oblystyq balalar men jasóspirimder kitaphanasynyń qyzmetkeri Zoıa Álmuqanqyzy.
Baıqaý jeńimpazdarynyń bári Almaty qalasynan ekenin aıta ketý kerek. Mysaly, «Orys tilindegi eń úzdik shyǵarma» atalymy boıynsha almatylyq Alekseı Talaevtyń «It adamǵa qalaı sendi?» atty ertegiler toptamasy jeńimpaz atansa, almatylyq qalamger Samal Shaımerdenovanyń «Aqsaq kıik» áńgimesi osy baıqaýda belgilengen jalǵyz arnaıy syılyqty jeńip aldy.
Qostanaı oblysy