Bakterııaǵa qarsy nanojabyndy jip

Operasııadan keıingi asqyný­lar, ásirese ın­feksııalar, qazir­gi medısına­da­ǵy­ mańyzdy másele­lerdiń biri. Hı­rýr­gııalyq jipter operasııa kezinde jarany tigý úshin qol­da­nylǵanymen, olar­dyń betine bakterııalardyń qo­nýy nátıjesinde ınfeksııa qaýpi artady.

– Bul jaǵdaı keıde aýyr asqy­nýlarǵa ákep soǵyp, qaıta operasııa ja­saý qajettiligin týdyrady, al mun­daı jaǵdaı naýqastyń ómirine úlken qaýip tóndiredi. Hırýrgııalyq jipterdiń bakterııalarǵa qarsy qorǵanys mehanızminiń álsizdigi osy máseleni odan ári kúsheıtedi.  Bizdiń ǵylymı top usynǵan jańa sheshim – hırýrgııalyq jipterdiń betine mýltıqabatty nanoólshemdi jabyn ornatý arqyly bakterııalarǵa qarsy qorǵanys jasaý. Bul máseleni tıimdi sheshýge baǵyttalǵan mańyzdy qadam. Sonyń ishinde antıbakterıaldy agentterdi engizý arqyly ınfeksııalardyń aldyn alý ádisin jetildirý  medısınada asa ózekti ári qajetti jańalyq. Osyǵan oraı, bul zertteý medısınalyq qaýipsizdikti qamtamasyz etýge, hırýrgııalyq áreketterden keıingi asqynýlardy azaıtýǵa, sondaı-aq naýqastardyń ómirin saqtap qalýǵa yqpal etetini sózsiz, – deıdi joba jetekshisi, hımııa ǵylymdarynyń doktory, professor Álııa Ospanova.

Modıfıkasııalanǵan jipter tek jo­ǵary mehanıkalyq berik­ti­gi­men ǵana emes, sonymen qa­tar adam tinderimen bıosáıkestigimen de erekshelenedi. Professor Álııa Os­panova atap ótkendeı, bul qasıetter olardyń qoldanylýyn qaýipsiz ári tıim­di etedi. Antıbakterıaldy agent­termen jabdyqtalǵan jip­ter bakterııalardyń kóbeıýi­ne jol bermeýimen qatar, naýqas­tyń saýyǵýyn tezdetedi. Sony­men qatar arzan ári uzaq merzim­ge jetetindigimen medısına­lyq tá­ji­rıbede úlken artyqshylyqtarǵa ıe.

Álemde antıbakterıaldy jip­­ter­diń analogteri bar bolsa da, bul joba elimizde alǵash ret qolǵa alynyp otyr. Qazirgi kezde operasııa  kezinde hı­rýrgter jipterdi spırt nemese hlor­geksıdın eritindisine salyp, zalal­syzdandyrady. Alaı­da bul ádis adam ómi­rine qaýip tón­di­rýi múmkin. Al na­nojabynmen qap­talǵan jipter bak­terııaǵa qarsy qa­jetti ýaqytta áser etip, antıbakte­rıal­dy agent birne­she aı boıy bak­te­rııa­larmen tıimdi kúresýge qabiletti.

Ýnıversıtet ǵalymdary ǵy­lymı joba aıasynda joǵary ımpakt-faktorly jýrnaldarda ma­qalalar jarııalap, ónertabysqa patent aldy. Qazirgi tańda «Chem­Med­Lab» ǵalymdarynyń jasa­ǵan ınnovasııalyq jobasyna hırýrgııalyq jipterdi shyǵaratyn «RuMa Farm» kompanııasy qyzyǵý­shy­lyq tanytyp otyr. Ǵalymdar bul jobany birlesip júzege asyrýǵa daıyn. Endigi kezekte jı­naqtalǵan tájirıbege negizdele otyryp, otandyq hırýrgııada qol­danylatyn jipterge antıbakterıaldy jabyndar alý sharttaryn ázirleý jáne jańa tıptegi jipterdi jasap, olardyń hımııalyq jáne bıologııalyq qasıetterin «in vitro» jaǵdaıynda zerttep, halyqaralyq naryqqa shyǵýdy josparlap otyr.

ALMATY