Ábilhan Qasteev atyndaǵy Ulttyq óner mýzeıinde sýretshi-monýmentalıst, grafık, keskindemeshi ári sándik-qoldanbaly ónerde óz órnegin qalyptastyrǵan sheber Qamı Aıtqalıevtiń «San ǵasyrlyq saryn» atty kórmesi esik ashty.
Ekspozısııada birneshe janrdy erkin meńgergen óner ıesiniń kópjyldyq shyǵarmashylyq jolynan syr shertip, kórkem qoltańbasyn kórsetetin 60-tan asa týyndy usynyldy. Shekteýge baǵynbaıtyn sheber sýretshi óz shyǵarmalarynda dástúr men jańashyldyqty úılestire otyryp, keńistik pen formany tájirıbe arqyly zertteıdi. Tús pen kompozısııa kórermenniń emosıonaldy qabyldaýyn oıatýǵa talpynady.
Qamı Aıtqalıevtiń shyǵarmashylyǵy tynymsyz izdeniske toly. Avtor quraq quraý, shı toqý, jún óńdeý sekildi dástúrli qazaq qolóneri ádisterin zamanaýı turǵyda qoldanady. Bul tásilder ulttyq mádenıettiń tereń tamyrynan qýat alyp, jańa forma men mazmunǵa jol ashady. Osy arqyly onyń týyndylary qazaq sándik-qoldanbaly ónerin jańasha serpinmen jandandyryp, ótken men búgindi baılanystyrady. Bul onyń «Ańyz ana» (2024), «Jańbyrdan keıin» (2024), «Kútý» (2024), «Ańshylar» (2023) atty shyǵarmalarynda aıqyn kórinis tapqan. Ár jumysynda avtor tabıǵatpen, dástúrmen jáne adamnyń ishki álemimen úndesken oılar men sezimderdi sheber jetkizip, kórermendi jańa kózqarasqa jeteleıdi. Kóńil baýraǵan keskinder tek qolónerdiń ǵana emes, sonymen qatar fılosofııalyq oı men mádenıettiń keń órisin ashady.
«Sýretshi keskindeme janrynda da ózindik shyǵarmashylyq tilin qalyptastyrǵan. Onyń jumystarynda monohromdy boıaý sheshimderi, sándik jáne monýmentaldyq sıpat aıqyn baıqalady. Bul erekshelik Aıtqalıevtiń ishki kórkemdik qajettiliginen týyndap, keńistikpen úılesimdi kompozısııalyq qurylym qurýǵa baǵyttalǵan», deıdi kórme jetekshisi Aqbota Alımhojına.
Sýretshiniń grafıkalyq mánerde oryndaǵan biregeı týyndylary da kórme tórinen oryn alǵan. Bul shyǵarmalar avtordyń plastıkalyq oılaý júıesin, syzyq pen yrǵaqqa negizdelgen izdenisterin aıqyndaı túsken.
Shyǵarmashylyǵy ulttyq bolmysty, tarıhı jady men zamanaýı kórkemdik izdenisterdi úılestirgen sýretshi bıyl 80 jasqa tolyp otyr. Qazaq beıneleý óneriniń damýyna eleýli úles qosyp júrgen sheberge zor tabys tileımiz.
ALMATY