Bolashaǵy zor jańa baǵdar

Elimizdiń tranzıttik joldarynyń tynysy keńeıe bermek. Máselen, Aspanasty eliniń astanasy Beıjińde Qytaı – Qazaqstan – Túrikmenstan – Iran temirjol baǵdarynyń tusaýkeser rásimi ótkizilgen bolatyn. Bul halyqaralyq shara elimizden ótetin júk kólemin arttyrýmen qatar, eksporttyń ulǵaıýyna da óz áserin tıgizeri anyq. Sharany Qazaqstan men Túrikmenstan memleketteriniń Qytaıdaǵy elshilikteri jáne «Qazaqstan temir joly» UK» AQ birlesip uıymdastyrǵan. Memleket basshysynyń sáýirdegi Tegeranǵa sapary barysynda Qa­zaqstan Iranmen birlesip «Jibek joly» baǵdarynyń kóliktik-logıstıkalyq áleýetin damytýdyń uzaq merzimdi baǵdarlamasyn qabyldaǵan bolatyn. Bul baǵdarlama báse­kelestikke saı tarıf belgileý men shekara­lyq stansalardy damytýdy jáne shekaradan ótý merzimin qysqartýdy, Qytaı – Qazaqstan – Túrikmenstan – Iran – Úndistan baǵytynda jáne keri baǵytta júk aınalymyn ulǵaıtýdy kózdeıdi. Atalǵan magıstral Qazaqstan men Qytaıdyń «Nurly Jol» jáne «Jibek joly ekonomıkalyq beldeýi» baǵdarlamasynyń naqty oryndalýynyń kórsetkishi bolyp tabylady. Jańa temirjol jelisi baǵyttyń básekelestigi men konteınerlik tasymal qyz­metin jandandyra túsetin joǵary kóliktik áleýetke ıe. Bizdiń elde qurlyq dálizderi arqyly tranzıttik kólik áleýetin kóterý tıimdi. Osy oraıda temirjol jelisi men logıstıkalyq ınfraqurylym jasaqtalyp, júkterdi jetkizýdi jedeldetý men kóliktik shyǵyndardy aıtarlyqtaı qysqartý júzege asady. Tusaýkeser rásiminde sóz sóılegen kom­­­­­pa­nııa­nyń logıstıka jónindegi vıse-prezıdenti Qanat Alpysbaev qazirgi tańda Lıanıýngan portyndaǵy Qazaqstan – Qytaı termınalyn, «Qorǵas – Shyǵys qaqpasy» AEA birlese paıdalanýǵa zor múmkindikter bar ekenin aıtqan. Lıanıýngan portyndaǵy logıstıkalyq termınalda ótken jyly 193 myń konteıner óńdelgen. Sondaı-aq, atalǵan porttan Ortalyq Azııa men Qazaqstanǵa 498 konteınerlik poıyz jiberilipti. Buıyrtsa, 2020 jylǵa qaraı termınal arqyly jylyna 500 myń konteıner jóneltiletin bolady. Búginde osy portta ShYU logıstıkalyq aımaǵyn damytý josparlanýda. Ol arqyly 2020 jylǵa qaraı 2,2 mıllıon konteıner júkti shoǵyrlandyrýǵa bolatyn kórinedi. Negizi, «Qorǵas – Shyǵys qaqpasy» AEA Qytaı – Reseı – Ortalyq Azııa – Ońtústik Kavkaz, Eýropa baǵytyna shyǵatyn júk aǵyndaryn shoǵyrlandyrýdyń kóliktik-logıstıkalyq haby bolyp tabylady. О́tken jyldyń ekinshi jartysynda Qurǵaq port arqyly 14 myń konteıner óńdelgen. Iran tarabymen birlesip kóliktik-logıstıkalyq ınfraqurylym jasaqtaýdyń jol kartasy boıynsha Inchebýrýn stansasy, Bander – Abbas teńiz porty konteınerlik termınalynda da tıimdi jobalar júzege asyryla bastaǵan. Bizdiń el Qytaıdyń bıznes qaýymdastyǵymen Túrikmenstan arqyly Iran baǵytyna, Parsy shyǵanaǵy elderine tranzıttik konteınerlik tasymalda keshendi mýltımodaldyq servıstik qyzmet kórsetýge daıyn. Nurbaı ELMURATOV, «Egemen Qazaqstan»