Qaraǵandynyń qurmeti

Kúni keshe ǵana tuńǵysh ǵaryshkerimiz, Halyq Qaharmany Toqtar Áýbákirov jetpistiń belesine shyqty. Qyranymyz shetsiz-sheksiz keńistikti 1991 jyldyń 2 qazanynda baǵyndyrǵan. Demek, alda bizdi qazaqstandyqtyń ǵaryshqa tuńǵysh ushýynyń shırek ǵasyrlyq toıy kútip tur. Bárinen buryn osylardyń múbárak merekemiz – Qazaqstan Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵymen oraılasyp turǵanyn aıtsańyzshy! Qazaqtyń tuńǵysh ǵaryshkeri jetpis jastyń asqaryna abyroıly jetkeninde Arqa tósindegi jerlesteri jolynan jyǵylmady. Áýeli mereıtoı ıesin Qaraǵandy oblysynyń ákimi Nurmuhambet Ábdibekov qabyldap, syı-qurmet kórsetti. Bul kezdesýge Toqtar Áýbákirov jalǵyz kelmegen edi. Ákimniń keńsesinde Qaharmanmen birge ǵaryshqa samǵaǵan Keńes Odaǵynyń Batyry Aleksandr Volkov pen Avstrııanyń alǵashqy ǵaryshkeri Frans Fıbek jáne basqa da mártebeli meımandar boldy. «Memleket basshysynyń tań­daýy dál Sizdeı jerlesimizge tús­kenin biz erekshe maqtan etemiz», degen óńir basshysy taý tulǵaly batyrdyń ıyǵyna shapan jaýyp, ǵaryshkerdiń óz beınesi salynǵan kartınany syıǵa tartty. Batyr bolsa shapandy sheship alyp, óziniń toıyna Reseıden arnaıy kelgen qadirmendi aqsaqal, adamzat tarıhynda ǵaryshty alǵashqy bolyp baǵyndyrǵan Iýrıı Gagarınniń dosy, synaqshy-ushqysh, Keńes Odaǵynyń Batyry Georgıı Moso­lovqa tartý etti. – Bala kezimde men juldyzdy aspanǵa jıi qarap, ushqysh bolýdy ar­mandadym. Talǵat Bıgeldınov pen Nurken Ábdirovti úlgi tuttym. Bizder – soǵystan keıingi jyldary týǵan balalar osy batyrlardyń erlik isteri negizinde tárbıelendik. Qazir jurttyń bári menen «Anańyz saýat ashpaǵan adam bolypty, sonda siz qalaı jaqsy oqydyńyz? Alystaǵy aýylda ushqysh bolýdy armandap jáne de ony iske asyrý qalaısha múmkin boldy?», dep suraıdy. Iá, meniń anam oqymaǵan adam edi. Biraq ta ol kisi maǵan óz kúshime senýdi jáne qandaı jaǵ­daıda bolsyn adam bolyp qalýdy úıretti. Mende birge týǵan baýyr degen bolmady, ata-anam ómirden erte ketti. Qazir qarap otyrsam, men tek halqym úshin ǵana alǵa júr­gen ekenmin, – dep aǵynan jaryl­dy Alashtyń baǵyna bitken arda azamat. Ǵarysh qyranyn sol kúnniń erteńinde týǵan jeri Qarqaraly qushaq jaıa qarsy aldy. Bul jerde Toqtar Áýbákirov oblys ákimimen birge Qazaqstan Respýblıkasy azama­tynyń ǵaryshqa alǵash ushýy­nyń qurmetine ornatylǵan «Uly dala eli, Saryarqadan ǵaryshqa» dep atalǵan eskertkish ustynnyń ashylý saltanatyna qatysty. Bul sharany atqarǵan soń bir qaýym el batyrdyń ata-babasy jatqan qorymǵa baryp, marqumdardyń rýhtaryna taǵzym etti. Budan keıin mereıtoı ıesi men qonaqtar aqboz úıler sap túzegen aýylǵa kelip, teatrlandyrylǵan qoıy­lymdy, merekelik konsertti tamashalady. Toı ústinde óńir basshysy Toqtar Áýbákirovti taǵy da týǵan kúnimen quttyqtap, mereıtoı ıe­sine temir tulpardyń kiltin tabys etti. Merekelik shara ıppod­romda jalǵasyn taýyp, bul jerde qonaqtar ulttyq sport túr­leri boıynsha ótken jarystardy qyzyqtady. Mereıli jıynǵa birqatar óner adamdary da arnaıy kelip qatys­qan edi. Olardyń qatarynda Qa­zaqstannyń halyq ártisi Bıbigúl Tólegenova, ataqty kompozıtor, tanymal ánshi Eskendir Ha­san­ǵalıev jáne belgili aqyn, halyqaralyq «Alash» ádebı syı­­lyǵynyń laýreaty Serik Tur­ǵynbekov boldy. Qarap otyrsaq, jetpiske keldi deýge aýyz barmaıtyn Qaharman ǵaryshqa ushqanynda týra 45 jas­ta bolypty. Otyzynda orda bu­zyp, qyrqynda qamal alǵan baty­ryńyz búgingi kúnde ataq-dańq­qa zárý emes. Eliniń batasyn, Elba­synyń alǵysyn, erliginiń baǵa­syn áldeqashan alǵan. Dese de, ol on segiz myń ǵalamdy sharlap ket­keninde de, búgingideı muratyna jet­keninde de qatalap súıgen hal­qynyń mereıine shóldeıdi de júredi. Aınalyp-tolǵanǵan qara orman halqy da qyran tektes ul degende qoshemet-qurmetten aıanǵan emes. Keshe kókke kóterdi, búgin jet­pisinde aıaǵyn jerge tıgizbedi, endi júzinde aman-esen júzdesýge jazsyn! Qaırat ÁBILDINOV, «Egemen Qazaqstan» Qaraǵandy oblysy