"Jambyl oblysynda sý máselesin sheshý joly – sý qoımalaryn salý"

Ár topyraqtyń ózindik bir ereksheligi bar. Soǵan qaraı ár oblystyń ózindik bir taýary, ónimi bolady. Alla taǵala altyn shyqqan jerdi belden qazsyn degendeı-aq, Áýlıeata topyraǵyna baılyqty aıamaı bere salǵan ǵoı. Osy óńirdegi Talas, Moıynqum jáne Sarysý aýdandary Mendeleevtiń áıgili kestesin «meniki, meniki» dep, qaıshymen kesip-kesip, bólip ala salǵan sııaqty. Bizdiń Jambyl oblysynyń ákimi Kárim KО́KIREKBAEVPEN áńgimemiz osy óńirdegi hımııa ónerkásibiniń qıyndyǵy men jetistiginen bastaý aldy. – Kárim Nasbekuly, sońǵy jyldary Jambyl oblysynda hımııa salasyna shyndap kóńil bóline bastady. Hımııa salasynyń alyby – «Qazfosfat» JShS búginde 6 myńnan astam adamdy jumyspen qamtyp otyr. Endi Sarysý aýdanynan oryn tepken Reseıdiń «EýroHım» kompanııasy da osy salaǵa bel sheship kirisýde. Árıne,  elimiz osyndaı áleýetti de alyp ınvestorlarǵa zárý. Degenmen de básekelestik zamanynda «EýroHımniń» jumysynyń jandanýy «Qazfosfattyń» tynysyn taryltyp jibermeı me? Reseılik kompanııa jergilikti zaýytty «jutyp» qoıýy múmkin be? – Árıne, bul suraq bizdi de kóp oılandyrǵan. Biraq bul alyptardyń bir-birin jutyp qoıýyna eshqandaı sebep joq dep oılaımyn. Qazir ha­lyq sharýashylyǵynda hımııa ónimi qol­da­nylmaıtyn sala sırek. Ol, ásirese aýyl sharýashylyǵyn órkendetý úshin asa qajet. Elbasymyz N.Nazarbaev hı­mııa ónerkásibin órkendetý el ekono­mı­ka­synyń qaryshtap damýyna qol jetkizetin tabysty is ekenin aıta kelip, «Hımııa klasterin damytatyn kez keldi. Elimiz fosfor keni jóninen álemde tórtinshi orynda. Onyń 15 mıllıard tonna qory barlanǵan. Keıingi kezde kóp­tegen memleketter azyq-túlik qaýip­siz­digin qamtamasyz etýge kúsh salýda. Aýyl sharýashylyǵy ónimin mol óndirý úshin mıneraldy tyńaıtqysh asa qajet» degen bolatyn. Dál qazir eki kompanııa da bir-bi­rine eshqandaı kedergi keltirmesten óz min­detterin yń-shyńsyz atqarýda. Aldyn-ala jasalǵan boljamdarǵa qaraǵanda «Qazfosfattyń» ózine tıesili jerlerinde myń jylǵa jetetin ken qorlary bar eken. Osydan keıin kompanııa óziniń ma­terıaldyq-tehnıkalyq bazasyn jań­ǵyrtý, jańa ınvestısııalyq jobalardy júzege asyrý arqyly ónimniń ózindik qunyn tómendetýge, naryqta básekege qabiletti ónim óndirýge jáne qaldyqsyz tehnologııamen jumys isteýge bar kúshin salýda. Munysy nátıjesiz de emes. Al, Reseıdiń áıgili mıneraldy tyńaıtqysh óndirýshileriniń biri bolyp tabylatyn «EýroHım» kompanııasy fosforıt kenin óndirý maqsatynda úsh ken oshaǵynda – Sarysý aýdanyndaǵy Kókjon kenine qarasty Araltóbe ýchas­kesinde, Kesiktóbe ýchaskesi jáne Túr­kistan eldi mekeni jerinde ornalasqan Gım­melfarb ken ornynda jumys istep jatyr. Sonymen qatar, fosforıt ónimin qaıta óńdeıtin hımııalyq keshen qurylysyn júrgizdi. Eń qýanyshtysy, onyń Jańatas qalasynyń jańarýyna, tirshiliginiń óristeýine kóp septigi tımek. Naryqqa kóshken jyldary tirshiligi turalap, endi-endi esin jınap kele jatqan kenshiler qalasynyń ómirin qyz-qyz qaınatýdy  óz moıyndaryna almaq. Qazirdiń ózinde «EýroHım» osy aýdannyń áleýmettik jaǵdaıyn jaqsartýǵa18 mln AQSh dollaryn jumsady. Jańatas qalasynda tabıǵı gaz joq. Sondyqtan «EýroHım» Úkimetke gazben qamtamasyz etý jobasyn usynǵan bolatyn. Bul joba oń sheshimin tapty. Taǵy bir aıta keter másele, Jańatas-Túrkistan baǵyty boıynsha temirjol qurylysy jónindegi TEN daıyndalyp, Úkimetke usynyldy. Sonda bul kom­panııa ónimin Tarazǵa tasyp, odan Shym­kent, Túrkistanǵa asyryp áýre bol­maıdy. Jańatastan ári qaraı tike Túr­kis­tanǵa jiberip, Reseıge ketedi. 115 shaqy­rymdyq bul temirjol qurylysy 700 sha­qyrymdaı artyq jol júrýden qutqarady. Jalpy alǵanda, elimizdegi hımııa ónerkásibiniń 30 paıyzy Jambyl oblysynyń úlesinde. Údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý memlekettik baǵdarlamasy aıasynda (ekinshi besjyldyq) oblysta jalpy somasy 511,4 mlrd teńgege 32 ınvestısııalyq joba iske asyrylyp jatyr. Atalǵan jobalardyń iske qosylýy qurylys kezeńinde 5,6 myń jumys ornyn jáne iske qosylǵannan keıin 5,4 myń jumys ornyn ashýǵa múmkindik beredi. – Jambyl oblysyndaǵy hımııa salasynyń sońǵy kezdegi taǵy bir qıyn máselesi Qarataý qalasyndaǵy «Talas Investment Company» JShS-niń jumysy bolǵan sııaqty. Natrıı sıanıdin shyǵaratyn osy kásiporynnyń tirligi birde júrip, birde toqtap, el ishinde ártúrli áńgimeniń órbýine negiz boldy. Tipti, halyq qalaýlylary da alań­daýshylyq bildirdi. Osy má­sele­niń túıinin tarqatyp bere alasyz ba? – Birden aıtaıyn, «Talas Investment Company» JShS osy kásipti óte der kezinde jáne óte qajet kezde qolǵa aldy. Aldymen bul kásiporyn basshylary ne úshin natrıı sıanıdin tańdaǵanyna toqtala keteıik. Naryqta úlken suranysqa ıe natrıı sıanıdi, ásirese altyndy kereksiz qospalardan aıyrýǵa jáne basqa da ónerkásip oryndarynda paıdalanylady. Qazaqstannyń natrıı sıanıdine suranysy jylyna 11,5-12 myń tonna. Elimizdiń altyn óndiretin ken oryndarynyń bári buǵan deıin sıanıdti Qytaı, Reseı jáne AQSh-tan alǵan eken. Qazir bul zaýyttan shyǵatyn sıanıdtiń bir tonnasy 2600 AQSh dollaryna baǵalanýda. Al shetelden keletin sıanıdtiń baǵasy tapsyrys berýshiniń qolyna tıgenshe 3500-4000 dollarǵa deıin sharyqtaıdy. Sóıtip bul kásiporyn 2014 jyldyń jazynda iske qosyldy. Zaýyttyń qu­ry­lysyna 13 mlrd teńgege jýyq qarjy jum­salyp, 491 adamdy jumyspen qam­tydy. Biraq, óziń aıtqandaı, birden kúsh alyp kete almady. Bir jyl zaýytty daǵdylandyrýdan ótkizdi. Sosyn o basta zaýyt ózbek gazyna negizdelip salynǵan eken. Biraq sońynda Beıneýdiń gazyn qosqan kezde, onyń quramynda metan tómen bolyp, gaz qabyldaıtyn pýnktti soǵan saı qaıtadan soqty. Osy kezeńderde «Bul zaýyttyń bolashaǵy joq eken, jumysy endi júrmeıdi eken», degen ártúrli alypqashpa áńgimelerdiń shyqqany ras. Sıanıd – óte ýly ónim. Sondyqtan bul ónimniń qaýipsizdigin qamtamasyz etý máselesi de túbegeıli oılas­tyryldy. Mine, kásiporyn quryl­taı­shylary osynaý qıyn ke­zeńderde tabandylyq tanytyp, bárin bastan ótker­di. Sońǵy úsh aıdan beri zaýyt turaqty jumys istep, táýligine 35-40 tonna ónim shyǵaryp tur. – Shý qalasynda qurylysy qyzý júrip jatqan «Hımpark Taraz» arnaýly ekonomıkalyq aımaǵynyń bo­la­shaǵynan da el úlken úmit kútip otyr... – Shynyn aıtý kerek, keı kezderi el osynaý «Hımpark Tarazdyń» qandaı aımaq ekenin, jalpy nemen aınalysady, maqsaty ne ekenin jaqsy túsine bermeýi de múmkin. Qarapaıym ǵana tilmen aıtsaq, «Hımpark Taraz» – bul úlken saýda orny, kádimgi keshendi bazar sııaqty. Úlken jobalardy iske asyrý úshin barlyq jaǵdaıy jasalǵan, baılanystyń barlyq túri jetkizilgen saýda orny. Kel de, oryn alyp, jumysyńdy isteı ber. Árıne, bul – joǵary tehnologııa negizinde jańa hımııa óndirisin qalyptastyrýdy maqsat tutqan aımaq. Joba tolyq júzege assa, óndiris oshaǵy alyp hımııalyq klasterge aınalmaq. «Taraz hımııalyq parki» arnaıy ekonomıkalyq aımaǵy toǵyz joldyń toraby Shý qalasynan 15 shaqyrym jerde ornalasqan. Kólemi – 505 gektar. Bul jerge birinshi kezekte zaýyttarǵa qajetti elektr energııasy, avtokólik jáne temirjoldar men sý, kógildir otyn jelileri tartylǵan. Ras, o basta bul aımaqta 16 iri zaýyt ornalasady degen jospar bolǵan. Biraq álemdik qarjylyq daǵdarysqa baılanysty qazir 5 joba boıynsha jumys júrgizilýde. 28 mlrd teńge ınvestısııa kóleminde kaýstıkalyq soda men hlor, úsh hlorly fosfor, glıfosat, metanol óndirisi qolǵa alynyp, 1000-nan astam jańa jumys ornyn qurý josparlanýda. – Sońǵy kezderi oblysta et óńdeý jáne etti eksportqa shyǵarý baǵytynda birqatar tirlikter atqarylýda. Osy is aıaǵyna deıin jete me? Eldiń kókeıinde «Bir kúnde 40 tonnaǵa deıin et óndiretin «Ońtústik halal et ónimderi» JShS-niń jumysy qalypty júrip turýy úshin soıatyn mal basyn taýyp bere ala ma?» degen kúdik bar. – Aıtaıyn dep turǵan oıyńyzdy túsindim... Jasyratyny joq, qazir el ettiń maıly, semiz bolǵanyn ǵana emes, halal bolǵanyn da qalaıdy. Iаǵnı, el úshin aldyndaǵy asynyń adal bolǵany óte mańyzdy. Sodan bolar Jambyl oblysyndaǵy «Ońtústik Halal taǵamdary» JShS-niń ónimderine suranys kóp. Et óndirýmen aınalysatyn bul kombınat úlken bir jobany qolǵa aldy. Jambyl aýdanyna qarasty Qaratóbe aýyldyq okrýginen 20 gektar jer bólingen bul jobanyń quny 2 mlrd 378,7 mln teńgeni quraıdy. Tolyq qýatymen iske kirisken kezde táýligine 40 tonna «Halal» standartyna sáıkes keletin et ónimderin shyǵarýǵa qaýqary jetetin óndiris ornynda 153 jańa jumys orny ashylatyn bolady. Sondaı-aq, eń áleýetti memlekettiń biri Malaızııa kompanııalary da Jambyl jerinde óńdelgen et pen sút ónimderin shetelge eksporttap, tipti oblys turǵyndarynyń suranysyn qanaǵattandyrýdy qolǵa alýda. Malaızııalyq kásipkerler 2016-2018 jyldary 350 mln AQSh dollary kóleminde qarjy quıyp, úsh myń bas mal ákelýdi josparlaýda. Al, «Moıynqum Agro» JShS 3000 basqa arnalǵan bordaqylaý alańy men et baǵytyndaǵy iri qara ósirýmen aınalysatyn 5000 basqa arnalǵan reprodýktor-sharýashylyq qurylysyn qolǵa aldy. Búgingi kúni seriktestik Reseı Federasııasynan 900 bas «Qalmaq» asyl tuqymdy iri qara maly men 1200 bas jylqy ákeldi. Jyl aıaǵyna deıin 1000 bas asyl tuqymdy emes  jáne 3000 bas asyl tuqymdy iri qara ákelý josparlanýda. Jalpy joba quny 5,0 mlrd teńgege jýyq. Mine, «Et óńdeý keshenderine soıa­tyn mal basyn qalaı taýyp beremiz?» degen suraqqa berer jaýabym osy. Osy múmkindikti paıdalanýymyz kerek. Odan bólek qazir maldyń barlyǵy derlik jekemenshiktiń qolynda. Mamandardyń esepteýinshe, jekemenshikte 3 mıl­lıonnan astam mal basy bar. Qazir bir tonna et beretin maldy bordaqylaýǵa 4 tonna quramajem ketedi. 4 tonna jemińiz ári ketkende 200 myń teńge turady. Odan bólek shóbi, baǵatyn adamnyń aqysy bar. Al, endi qazirgi naryqta bir tonna etti eń kemi 1 mıllıon teńgege saýdalaısyz. Iаǵnı, mal baǵyp, et óndirýde úlken tabys bar. Sondyqtan et kombınattary óte qajet. Tek utymdy uıymdastyra bilý kerek. Meniń oıymsha, bul kombınattarǵa mal basyn jetkizýde eshqandaı másele bolmaıdy. Jambyl oblysy bir kezderi sonaý Iranǵa et eksporttaǵan. Iаǵnı, bul baǵytta tájirıbesi bar. Atalǵan et óńdeý keshenderin qajetti etpen qamtamasyz etýdi aýdandarda qurylatyn daıyndaýshy uıymdar júzege asyratyn bolady. Osylaı tolyq sıkldi et klasteri qa­lyptastyrylyp, aldaǵy ýaqytta qaıta óńdelgen et ónimderi eksportqa shyǵa­rylady. Mysalǵa, alys aýdannan bazarǵa mal alyp kelip, ony sata almaǵan sharýa ne isteıdi? Amal joq, qaıtadan shyǵynǵa batyp, keri qaıtady. Endi ondaı sharýalar maldaryn et óńdeý keshenderiniń arnaıy uıymdaryna ótkizýlerine bolady. Naqty esepke júginsek, 2015 jyly  iri qara mal 1991 jylmen salystyrǵanda 4,3 paıyzǵa, jylqy 2 paıyzǵa, al et óndirý 97,4 paıyzǵa artty.  Qazir oblystaǵy mal basynyń 75 paıyzdan astamy jeke sharýa qojalyqtarda shoǵyrlanǵan. – Basqa eldegi bir qalamen baýyrlas bolý ótken ǵasyrdyń 90-shy jyl­dary qatty qarqyn alyp edi. Búginde Jambyl oblysy Belarýs­tiń Gr­odo oblysymen osyndaı qa­rym-qaty­nas ornatyp, barys-kelis jasaýda. Shynyńyzdy aıtyńyzshy, osyndaı baılanystardan naqty qandaı paıda bar? Eki óńirdiń baý­yrlastyǵy tek as iship, aıaq bosatyp, bir-birin qonaq etip kútýmen ǵana shektelmeýi kerek qoı. – Árıne, Jambyl oblysy men Belarýs Respýblıkasynyń Grodo oblysynyń arasyndaǵy ynty­maq­tastyq týraly kelisimsharttyń astarynda eń aldymen eki jaqty tájirıbe almasý, jaqsy tirlikterin, úlgili tustaryn nazarǵa alý, ózimizde qajetke jaratý sııaqty iskerlik maqsat turatyny anyq. Belarýs eliniń aýyl sharýashylyǵy salasy óte jaqsy damyǵan. Mine, osynaý tyǵyz qarym-qatynastyń arqasynda Shý aýdanyndaǵy burynǵy lokomotıv deposynyń bazasynda kombaın qurastyrý isi qolǵa alyndy. Bul Belarýs eliniń «Lıdagroprommash» kompanııasynyń arqasynda júzege asty. Jaqynda alǵashqy 4 kombaın qurastyryldy. Jáne bul kombaındardy «QazAgroQarjy» AQ arqyly sharýalarǵa lızıngke berdik. Jalpy alǵanda, 2015 jyly oblys ekonomıkasyna 194,3 mlrd teńge  ınvestısııa tartyldy, bul 1999 jylmen (2,4 mlrd teńge) salystyrǵanda naqty 55,5 esege artyq. – Elbasy N. Nazarbaev jalpy­ult­tyq telekópir barysynda «Qa­zirgi ýa­qytta Jambyl oblysy jel ener­ge­tıkasyn ornatýda aldyńǵy oryndar­dyń birinde deý­ge bolady. Bul táji­rıbeni barlyq jerde damytý qajet. Eńbekterińizge rahmet», degen bolatyn. Shynynda Jambyl oblysy  balamaly energııa kózderin damytýda jáne ony paıdalanýda respýblıka boıyn­sha aldyńǵy orynda keledi. Osy baǵyt­taǵy sharýalar týraly aıta ketseńiz. – Iá, rasynda Jambyl oblysy «jasyl ekonomıkany» damytýdyń basym baǵyty boıynsha óńirler arasynda kóshbasshylardyń qatarynda. Oblysta jańǵyrmaly energııa kózderiniń (JEK) 9 nysany bar, jalpy qýattylyǵy 114 MVt. Onyń ishinde, iri jobalardyń biri – «Býrnoe solar-1» JShS qolǵa alǵan kún elektr stansasy. Jobalyq quny – 50 MVt, jalpy quny – 23,2 mlrd teńge. Jáne nysannyń qýatyn taǵy da 50 megavatqa ulǵaıtýǵa kvota aldy. Sondaı-aq, «VISTA INTERNATIONAL» JShS jel energııasyn óndirý jobasy boıynsha Qordaı asýynda árqaısysynyń qýaty bir megavattyq 37 jel energııasy qondyrǵysyn  ornatýdy  bastady.  Belgilengen  quny  6,4 mıllıard teńgeniń bul jańa jobasy tolyq aıaqtalǵan kez­de, óndiriletin elektr  qýaty 74 mega­vat­qa artpaq. Eń qýanyshtysy, bular basty urany «jasyl ekonomıka» bolyp otyrǵan EKSPO-2017 kórmesinde oblysta bala­maly energııa kózderin taratýdaǵy eń tıim­­di jobalardyń biri retinde tanys­ty­­ryl­maq. El Táýelsizdiginiń 25 jyldyq be­le­­sinde maqtanyp aıtýǵa turarlyq bul jobalardyń áli de keń qanat jaıatyny sózsiz. – Jyl saıyn bilim salasyn qarjylandyrýdyń ósýi, jasalǵan jaǵdaılar óz nátıjesin berip otyr ma? – Qazirgi zaman – bilimdiniń zamany. О́tken oqý jylynda daryndy oqý­shy­larymyz halyqaralyq, dúnıejúzilik olımpıadalar men ǵylymı jarystarda 68 medal ıemdenip, besinshi jyl qatarynan komandalyq 1-shi oryndy bermeı keledi. Bul oblysymyz úshin úlken abyroı ári daryndy shákirtterimizdiń El táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna jasaǵan úlken tartýy dep bilemin. Árıne, bilim berý júıesiniń tabysty jumys isteýi sapaly zamanaýı ınfraqurylymǵa baılanysty. Elimizde Táýelsizdik týy jelbiregeli beri bizdiń oblysta 92 jańa bilim nysany iske qosyldy, onyń ishinde 71 mektep, 20 balabaqsha, 1 kolledj salyndy. Bunyń arqasynda 46 tozyǵy jetken, 8 úsh aýysymdy, 10 oryn tapshylyǵy bar, 7 yńǵaı­lastyrylǵan ǵımaratta ornalasqan mek­tepter máselesi sheshildi. Atalǵan 71 mekteptiń 42-si sońǵy 6 jylda salyn­ǵanyn aıta ketken jón. Al mektepke deıingi tárbıemen qamtylǵan balalar úlesin arttyrý maqsatynda ótken jyly 1190 oryn ashý josparlansa, jospar 2 ese artyq oryndalyp, 14 balabaqsha, 7 shaǵyn ortalyq ashyldy. Ústimizdegi jyly 6 balabaqsha ashylyp, 390 bala mektepke deıingi tárbıemen qamtyldy. «Nurly Jol» baǵdarlamasy aıasynda 3 balabaqsha jáne jergilikti bıýdjetten 2 balabaqshanyń qurylysy jyl sońyna deıin aıaqtalady. Memleket-jekemenshik áriptestigi negizinde jyl basynan beri 5 balabaqsha ashyldy. – Árıne, oblysta oń jambasqa kelip, oraıyn tapqan tirlikter de, áli kúnge qııýy kelispeı jatqan máse­leler de barshylyq. Degenmen, Kárim Nasbekuly, oblys basshysy retinde sizdi qandaı másele kóp mazalaıdy? – Jambyl oblysyndaǵy egistik jerlerdiń 80 paıyzdaıy aǵyn sý máselesinde kórshi qyrǵyz eline táýeldi bolǵany kóp oılandyrady. Aýyly aralas, qoıy qoralas jatqan aıyr qalpaqty aǵaıyndarmen alys-beris, barys-kelis jyldan-jylǵa damyp keledi. Biraq, keı jyldary taý basynda qar az túsip, biz túgili qyrǵyzdardyń ózderi aǵyn sýǵa jarymaı, ekken eginniń kúıip ketetin kezi de bar. Bul tyǵyryqtan shyǵýdyń bir ǵana joly – sý qoımalaryn kóptep salý. Mine, Qyrǵyzstanmen shekaralas jatqan Qordaı jáne Merki aýdandarynan 4 sý qoımasyn salý jóninde jobalyq-smetalyq qujat jasap, Úkimetke ótkizdik. Sheshimin tabady degen oıdamyn. Jambyl oblysy – shybyq shan­shysań shynar shyǵatyn, topyra­ǵy óte qunarly,  aýyl sharýashylyǵyna óte qolaıly óńir. Memlekettiń qoldaýy men ozyq tehnologııalar­dy óndiriske engizýdiń jáne ártarap­tan­dyrýdyń nátıjesinde 1991 jylmen salystyrǵanda maıly daqyldardyń kólemi 4,1 myń gektardan 91,2 myń gek­tarǵa, kartop 4,6 myń gektardan 8,5 myń gektarǵa, kókónis 5,4 myń gek­tardan 26,1 gektarǵa jáne baqsha 1,9 myń gektardan 10,1 myń gektar­ǵa deıin artty. 2000 jyldan bas­tap ob­lystyń eginshilik salasynda aýylsha­rýa­shylyq mándegi jerlerde sý únemdeý jáne ylǵal saqtaý tehnologııalaryn engizý maqsatynda júıeli jumystar júrgizildi. Búgingi kúni oblysta sý únemdeý teh­nologııalary 11 myń gektarǵa engizi­lip, ótken jylmen salystyrǵanda 2,9 myń gektarǵa artsa, ylǵal saqtaý tehno­lo­gııasy  4,1 paıyzǵa ósip, 25,0 myń gek­tardy qurady. – Áýlıeata jerin áńgime ete otyryp týrızm máselesin aınalyp ótip ketý múmkin emes sııaqty... – Árıne, osynaý áýlıeli ólkede ejelgi dáýirlerden, orta ǵasyrlardan, keıingi tarıhymyzdan jetken uzyn sany 1000-nan asyp jyǵyla­tyn tarıhı-mádenı mura bar. Sáýlet óneriniń ortaǵasyrlyq injý-marjany Aısha bıbi, Qarahan, Dáýitbek keseneleri, kıeli Tekturmas, Aqyrtas saraı kesheni, Qalı Júnistiń «Shyǵys monshasy» sekildi baǵa jetpes jádigerler Taraz qalasyna erekshe kórik berip, jyldan-jylǵa týrısterdiń qyzyǵýshylyǵyn arttyryp keledi. Endigi maqsat – burynǵy bazar ornynan ashylǵan «Kóne Taraz» tarıhı-mádenı ortalyǵy men arheologııalyq saıabaq, «Myńbulaq» skveri, Dostyq úıi, ashyq aspan murajaıy, burynǵy «Shahrıstan» bazarynyń orny, odan keıin jaqyn mańdaǵy Qarahan kesenesi, jalpy kólemi 20 gektardy alyp jatqan osynaý aýmaqty úlken bir tarıhı keshen jasaý. Tarıhy bir-birimen astasyp jatqan bul keshen týrısterdi kóptep tartatyny anyq. – Áńgimeńizge rahmet. Áńgimelesken Oralhan DÁÝIT, «Egemen Qazaqstan» Jambyl oblysy