«100 naqty qadam» Ult josparynyń birinshi baǵyty kásibı memlekettik apparatty qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan jáne 15 qadamnan turady, olardyń 11-i júzege asyryldy, 3-ýi oryndalýda, 1-ýi keıinge qaldyryldy, dedi agenttik tóraǵasynyń orynbasary. Tarqatyp aıtar bolsaq, 1-qadam boıynsha memlekettik qyzmetke qabyldaý resimderin jańǵyrtý qajet bolatyn. Memlekettik qyzmetke qabyldaý tómengi laýazymdardan bastalýy tıis. Osylaısha, «100 naqty qadam» Ult josparyn iske asyrý aıasynda mansaptyq modelge kóshý júzege asyryldy. Bul memlekettik qyzmetke qabyldaý rásimderin jańǵyrtýǵa múmkindik berdi. Buǵan deıin, memlekettik qyzmetke alǵash qabyldanatyn tulǵalar kez kelgen bos jumys ornyna, onyń ishinde basshy laýazymyna úmitker bola alatyn. Jańa modelde bul múmkin bolmaıdy. Endi memlekettik qyzmetke alǵash qabyldanatyn jáne jumys tájirıbesi joq tulǵalar óz mansabyn tek tómengi laýazymdardan ǵana bastaı alady. Al 2-qadam negizinde tómengi laýazymdarǵa kandıdattardy retteý jáne odan ári laýazymdyq ósý iskerlik qasıetter negizinde júzege asyrylýy tıistigi aıtylǵan. Bul rette mansaptyq modelge kóshýmen memlekettik qyzmetke qabyldanatyn úmitkerlerdiń zańdardy bilýi, quzyretteriniń bolýy baǵalanady. Zańda memlekettik qyzmetkerdi onyń quzyretterin eskere otyryp, memlekettik qyzmette ilgeriletý quqyǵy bekitilgen. Úmitkerlerdi irikteý kezinde biliktilik tásilin engizý úshin jeke qasıetterdi avtomattandyrylǵan baǵalaý ázirlendi, onda úmitkerlerdiń qajetti quzyretteriniń bar bolýy tekseriledi. Sondaı-aq, konkýrs ótkizý erejesine sáıkes konkýrstyq komıssııa úmitkerlermen suhbattasý barysynda jeke qasıetterdi baǵalaý nátıjelerin eskerýi tıis.
3-qadam – Memlekettik qyzmet jáne jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttiginiń rólin arttyrý esebinen memlekettik qyzmetke alǵash ret qabyldanýshylardy irikteý resimin ortalyqtandyrý, sondaı-aq, úsh satyly irikteý júıesin engizý máselesi de sheshimin tapqan. 4-qadam – 3+3 fomýlasy boıynsha memlekettik qyzmetke birinshi ret qabyldanýshylar úshin mindetti túrde synaq merzimi bolyp qabyldandy. Synaq merzimi ákimshilik memlekettik qyzmetke alǵash qabyldanǵan memlekettik qyzmetkerlerdiń, sondaı-aq, ornalasqan memlekettik laýazymdy toqtatqannan keıin ákimshilik memlekettik qyzmetke qaıta qabyldanǵandardyń sáıkestigin tekserý maqsatynda bekitilgen.
«5-qadam – memlekettik qyzmetkerlerdiń jalaqysyn qyzmetiniń nátıjesine baılanysty ósirý jáne 6-qadam – memlekettik qyzmetkerler úshin eńbekaqyny nátıje boıynsha tóleýge kóshý mindetteri oryndalýda», deıdi spıker. Sondaı-aq, 7-qadam – memlekettik qyzmetkerlerdiń laýazymdyq eńbekaqylaryna óńirlik úılestirý koeffısıentterin qosý máselesi boıynsha óńirlik úılestirý koeffısıentteri boıynsha tásilder pysyqtalýda, olardy engizý qarjylandyrýdy talap etetin bastamalarǵa moratorııge baılanysty keıinge qaldyrylǵan. Qazir Qazaqstan Respýblıkasy organdarynyń jumyskerleriniń eńbekaqysyn tóleý júıesin jetildirý boıynsha jumys toby qurylǵan.
«7-qadam aıasynda halyqaralyq ozyq tájirıbeni taldaý júrgizildi. Onda laýazymdyq qyzmetaqyǵa túzetýshi koeffısıentter belgileýdiń qolaıly tásilderi men ádistemesi anyqtaldy», dedi A.Shaıymova. Al 8-qadam – aýystyrylatyn memlekettik qyzmetkerlerge laýazymdyq mindetterin atqarý kezeńinde olarǵa jekeshelendirý quqyǵynsyz qyzmettik páterlerdi mindetti túrde berý tapsyrmasy oryndalǵan. «Qazaqstan Respýblıkasynyń memlekettik qyzmet týraly» Zańyna sáıkes memlekettik qyzmetkerler basqa jerge aýystyrý kezinde jekeshelendirý quqyǵynsyz qyzmettik turǵyn úımen qamtamasyz etiledi. «Turǵyn úı qatynastary týraly» Zańǵa sáıkes vedomstvolyq turǵyn úı qorynyń turǵyn úıleri laýazymdyq mindetterin oryndaý kezeńinde aýystyrý tártibimen qyzmetke taǵaıyndalǵan memlekettik qyzmetkerlerge beriledi. 9-qadam – memlekettik qyzmetkerlerdi turaqty túrde oqytý júıesin zańdy túrde bekitý – 3 jylda bir ret olardyń kásibı sheberligin arttyrý boıynsha da jumystar oryndalǵan. Osyǵan sáıkes memlekettik qyzmetkerlerdi úsh jylda keminde bir ret oqytý bekitilgen. 10-qadam – memlekettik qyzmetkerlerdi mansaptyq joǵarylatý úshin konkýrstyq negizge kóshý, sondaı-aq, «B» korpýsynyń joǵary laýazymdaryna jyljytý tómengi laýazymdaǵy memlekettik qyzmetkerler qatarynan tek qana konkýrstyq negizde jyljytý esebinen merıtokratııa qaǵıdatyn nyǵaıtý jóninde de biraz jumys atqarylyp, mejeli mindet ıgerilgen. Sonymen qatar, 11-qadamda qaralǵan mindetter de oryndalǵan. Sheteldik menedjerlerdi, jekemenshik sektordyń jekelegen mamandaryn, halyqaralyq uıymdardyń qyzmetkerleri bolyp tabylatyn Qazaqstan azamattaryn memlekettik qyzmetke jiberý jaıy sheshilgen. Olardy taǵaıyndaý erekshe talaptar jáne laýazymdardyń jeke kestesi boıynsha júzege asyrylýy múmkin. Bul qadam memlekettik qyzmetti ashyq jáne básekege qabiletti júıe etpek.
12-qadam – jańa etıkalyq erejelerdi engizý. Bul rette memlekettik qyzmettiń jańa etıkalyq kodeksin jasaý, etıka máseleleri jónindegi ýákiletti ókil laýazymyn engizý jumystary qolǵa alyndy. Qadamdy iske asyrý maqsatynda jańa zańda etıka máselesine jeke taraý arnalǵan, Prezıdent Jarlyǵymen memlekettik qyzmetkerlerdiń jańa Etıkalyq kodeksi bekitilgen.
13-qadam – jemqorlyqqa qarsy kúresti kúsheıtý, sonymen birge, jańa zańnamalar ázirleı otyryp, Memlekettik qyzmet isteri jáne jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttiginiń qurylymynda jemqorlyq quqyq buzýshylyqtyń júıeli túrde aldyn alý jáne saýyqtyrý úshin jemqorlyqqa qarsy arnaıy bólim qurý tapsyrmasyn oryndaý aıasynda «Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl týraly» jańa zań qabyldandy, ol sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl salasyndaǵy qoǵamdyq qatynastardy retteıdi jáne sybaılas jemqorlyqqa qarsy saıasatty iske asyrýǵa baǵyttalǵan.
Barlyq memlekettik organdarǵa, onyń ishinde quqyq qorǵaý organdarynyń barlyq qyzmetkerlerine qatysty memlekettik qyzmet týraly jańa zań qabyldaý jumystary da májesine jetti. Bul – Ult josparyndaǵy 14-qadam. Osyǵan sáıkes «Memlekettik qyzmet týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańy quqyq qorǵaý organdarynyń qyzmetkerlerine de taralady. Endigi quqyq qorǵaý organdaryna úmitkerler men memlekettik qyzmetkerler agenttikte bastapqy irikteýden ótedi. 15-qadam boıynsha memlekettik qyzmet týraly jańa zań qabyldanǵannan keıin is basyndaǵy memlekettik qyzmetkerlerdi keshendi attestattaýdan ótkizý, kásibı talaptardy kúsheıtý jáne eńbekaqy tóleýdiń jańa júıesin engizý jumystary júrgizilýde. Zańnyń 63-babyna sáıkes, ákimshilik memlekettik qyzmetkerlerdi attestattaý Prezıdent sheshimi boıynsha júrgiziledi, ol onyń tártibin, merzimin jáne attestattaýdan ótip jatqan memlekettik qyzmetker sanatyn anyqtaıdy.
Memlekettik qyzmet isteri jáne jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttigi tóraǵasynyń orynbasary A.Shaıymovanyń aıtýynsha, jalpy, memlekettik qyzmettiń tartymdylyǵy artyp keledi. Reformany iske asyrǵannan bastap mansapty tómengi satydan bastaǵan tulǵalardyń úsh ese artqany baıqalǵan. Árıne, kásibı memlekettik apparatty qalyptastyrý jumystary áli de jalǵasyn tappaq.
Dınara BITIK,
«Egemen Qazaqstan»
