Əlemdik sporttyq bı federasııasynyń resmı ókili bolyp tabylatyn QR sporttyq bı federasııasy assosıasııasynyń (AFSTRK WDSF) qoldaýymen «Samal» pansıonatynda ótkeli otyrǵan Para Dance Sport Birinshi ashyq bı kongresi aıasynda qazaqstandyq qımyl-tirek apparaty zaqymdalǵan múgedek sportshylar men sheteldik ókilderge arnalǵan aqparattyq kezdesýler men sheberlik saǵattary ótkiziledi. Byltyrǵy jyldyń sońynda Halyqaralyq paralımpıadalyq komıtet sheshimimen «Arbadaǵy bı sportynan» atty atalmysh sport túri IPC Wheelchair Dance Sport, ıaǵnı «Álemdik arbadaǵy bı sporty» (World Para Dance Sport) dep ózgertilgen bolatyn. Al jyl basynda Londonda Álemdik sporttyq bı federasııasy qaǵıdalarynyń negizinde 2017-2020 jyldarǵa arnalǵan Arbadaǵy bıdiń jańa erejeleri qabyldanýyna oraı, Qazaqstan tarapynan da birqatar ózgerister oryn almaq.
Qazaqstan múgedekteri ujymdarynyń odaǵynyń tóraǵasy Álı, qalalyq máslıhat depýtaty Sabına Amankeldi, Qazaqstan Respýblıkasynyń Sporttyq Bı Federasııasynyń Vıse-Prezıdenti Rovald Nagaev, «Almaty» əıelder klýby» qoǵamdyq birlestiginiń tóraıymy jáne QR arbadaǵy sporttyq bı komıtetiniń qamqorshylyq keńesiniń tóraıymy Bent-Anat Beısembaeva, «Almaty» əıelder klýby» qoǵamdyq birlestigi basqarmasynyń múshesi Dáken Tórebekova, Respýblıkalyq quqyqtyq aqparat ortalyǵynyń meńgerýshi seriktesi Rýslan Jýsanǵalıev, tele-radıojúrgizýshi Dıana Snegına jáne basqa da qoǵam ókilderi qatysatyn is-sharanyń basty maqsaty – qoǵamnyń fızıkalyq múmkindikteri shekteýli jandarǵa degen qatynasyn ózgertý, múgedekterdiń quqyqtaryn qorǵaý konvensııasyn nasıhattaý, Arbadaǵy sporttyq bı komıtetiniń maqsatattyrymen jáne mindetterimen tanystyrý bolyp tabylady.
Eýropalyq jáne latyn-amerıkalyq baǵdarlamalar boıynsha sheberlik sabaqtarymen qosa, jalpy fızıkalyq daıyndyq júrgiziletin bı kongresinde tanysý keshi, túrli oıyn-saýyq baǵdarlamasy ótkizilip, qatysýshylar úshin arnaıy Almaty qalasy boıynsha jáne jasandy muz aıdyny bar sport kesheni «Medeýge»,«Shymbulaq» taý-shańǵy shıpajaıyna saıahattar uıymdastyrylmaq.
Almatyda alǵash ret ótkeli otyrǵan atalmysh Kongresske qatysýǵa jáne para bı negizderin ýırenýge arbadaǵy bı sportyna sport retinde resmı mártebe berilmegen Rýmynııa, Túrkııa, Tájikstan, Qyrǵyzstan, О́zbekstan sııaqty elderdiń ókilderi yqylas bildirgen eken. Kongress aıasynda arbadaǵy bı áleminde qoldanys tapqan ózekti aqparattar, jańa tehnologııalar jáne quraldar talqylanbaq.
Arbadaǵy bı tarıhyna toqtala ketsek, 1968 jyldan bastap demalý jáne saýyǵý maqsatynda arbadaǵy bımen aınalysa bastaǵan eń birinshi adam – Shvesııa turǵyny Els-Brıtt Larsson. Ulybrıtanııada 1960-shy jyldardyń sońynda arbadaǵy bımen aınalysý – qımyl-tirek apparaty zaqymdalǵan adamdar úshin saýyǵýdyń amaly sanaldy. Birtindep bul sport túrine degen qyzyǵýshylar qatary kóbeıip, tipti 1975 jyly Shvesııada osy sport túrinen 30 jup arasynda tuńǵysh jarys uıymdastyrylǵan. Al Qazaqstanda 2016 jyldan bastap bımen shynyǵýdyń negizinde jalpy fızıkalyq damýǵa úles qosý maqsatynda qolǵa alynyp, 2017 jyly Arbadaǵy bı komıteti quryldy. bımen aınalysý arqa bulshyqetterin kataıtýǵa, býyndardyń shapshandylyǵyn ulǵaıtýǵa, omyrtqa jotasyna jasalatyn júktemeni azaıtýǵa, jalpy dene bitiminiń, koordınasııanyń, vestıbýlıarlyq apparatynyń damýyna sebepker bolady deıdi mamandar.
Mıra BAIBEK,
«Egemen Qazaqstan»
ALMATY
