Osy bir kórkem tabıǵatpen astasa qoımaıtyn júdeý aýyldardyń arasynda aspannan túskendeı, áldeqaıdan adasyp kele qalǵandaı jarqyrap jatqan bir aýyl bar. Jylandy aýyly. Bári jańa, bári zamanaýı. Sportqa qatty mán beredi. Tegin qymyz taratatyn qymyzhanasy bar aýyldyń araq satpaıtyny jaıly da estigenbiz.
Endi aralap júrmiz. Aralap júrgen biz emes, ákimdiktiń adamdary. Aqyr kelip qaldyq, kóre keteıik dep, bir saparyna birneshe jospar syıdyryp keletin sheneýnikterdiń ádetimen sońynan birshama adamdy shubyrtty da, tartyp otyrdy.
Qaıda barsa da, kirgeninen shyqqany tez. Bizdiń aýyldyq basshylar da bul ádetti ábden meńgerip alǵan ba, kirgennen aýzy-aýzyna juqpaı sóıleı jóneledi. Qaptaǵan sıfrdy dıktofonnan estip ala salatynymyzdy oılap, onsha kúsh salmaı tyńdaımyz. Qaıda barsaq ta aldymen jýrnalıster jetip alyp, kútip otyrady. Jergilikti ózge jurt aıtsa da, aıtpasa da osynda.
«Tekserýdi» kútip otyrǵanbyz. Syrtta. Jańa salynǵan mekteptiń aldynda. Osy aýyldyń týmasy, aýyldy bastan-aıaq qaıta qalyptaǵan belgili kásipker Baýyrjan Ospanov saldyrǵan. Maýjyrap kólikte otyrǵam. Áriptesimizdiń biri art jaǵymyzdaǵy kólikte boksshy Qanat Islam otyrǵanyn aıtty. Qara tústi «Land-Krýızer Pradonyń» sońǵy modeli turǵan, sony nusqaıdy. «Júr, baryp amandasyńdar. Jaqynda «boıǵa» shyǵady, bilesińder ǵoı?» dep taqymdap qoımaıdy. Jasyrǵan bir qýlyǵy bardaı, jymyń-jymyń etedi. Oınap tur dep oılasaq ta, nemkettileý betteı berdik.
Ras, otyr eken. Rólde. Jáne bir ózi. Amandasyp jatyrmyz. «Mynaý bir astamsyp qalǵan bireý eken dep oılap qalmasyn» dep ózin qarapaıym ustaýǵa tyrysatyn elge belgili adamdardyń ádetimen barynsha kishireıip otyrǵany baıqalady. Dese de, boıyna onsha toǵytqysy joq.
– Qaıreke, myna jigitter de sizdi Qanatpen shatastyryp tur. О́zderinen suraıyqshy al... Qanat qoı?..
– Qanat qoı... – deımiz. Áriptesimizdiń sońǵy sózinen keıin kúmiljı bastadyq.
– Qanat emespin deıdi myna kisi. Aty Qaırat, týǵan aǵasy eken.
Japyryla «Qanatqa» qaraımyz. Ol da syr aldyrmaıdy.
– Qanat Amerıkada qazir. «Boıǵa» daıyndalyp jatyr. Men týǵan baýyrymyn. Atym Qaırat. Eldiń bári shatastyrady...
Sener-senbesimizdi bilmeı biraz turdyq. Seneıik desek, aýmaıdy. Ádette, sportpen turaqty aınalysatyn adamdy ajyratý asa qıyndyq týǵyzbaıdy. Senbeıik desek, ózgeni qaıdam, qazaqqa ábden belgili hám sonshalyq súıikti bolyp ketken boksshynyń osynsha qamsyz, jalǵyzdan jalǵyz, salt júrgeni kóńilimizge syımaı tur. Anany, mynany suraımyz. «Siz de boksshysyz ba sonda?» – degen suraǵymyzǵa «Kúrespen aınalysam», dep jaýap berdi. Sóıtip, azdap sene bastaǵanda ǵana, soıyp qaptap qoıǵandaı baýyry bar ekeni ras bolsa, osy kúnge deıin áıteýir bir estir edik qoı degen «bultartpas» oı keldi.
– Siz – Qanatsyz ǵoı!
«Endi aldanbaımyn» dep turǵan senimdi júzimizdi kórip, raıynan qaıtqan túrmen, jymıyp qoıdy. Sosyn kóliginen tústi. Bastan-aıaq sporttyq úlgide kıinipti. Ol kezde Astanada ótetin boks keshine áli biraz ýaqyt bar edi. Soǵan daıyndalyp jatqan kezi eken. «Amerıkada da daıyndala berýge bolar edi, klımatqa úırený kerek. Ázirge osyndamyz, bir aı qalǵanda Astanaǵa baram. Jattyǵýdy ártúrli jerde ótkizip turǵannyń da paıdasy kóp», dep boks jóninen az-kem sóz shyǵardy.
Sosyn, sýretke tústik. Aramyzdaǵy bir áriptes Qanat pen Qaırattyń áserinen tolyq aryla almaı (Qanat ekenine áli de senbeı) tartynshaqtady ma, álde, ataqty adamǵa jaǵynǵandaı bolyp, shalǵaıyna orala ketýden qoryndy ma, «sýretke men túsireıin» dep, fotografty qatarǵa turǵyzyp, fotoapparatty qolyna alǵan. Tetigin tappaı bógelip qaldy.
– Áı, bolsańshy, kimdi sýretke túsirgeli jatqanyńdy umytpa. Anaǵan judyryǵyńyzdy kórsetip qoıyńyzshy, Qaneke? – dedi áldekim.
Bul qýshykesh suraqqa Qanat salmaqty jaýap berdi:
– Judyryqty rıngke shyqqanda kórsetsek te jetedi.
Az bolmaǵanda senip qala jazdaǵanymyzdy aıtyp, jónimizge kettik. «Ylǵı osylaı, Qaırat bola salasyz ba?» degenimizge «Joq», dep jaýap berdi. Álem chempıony basymen osylaı salt júrgenine azdap qysylatyn sııaqty kórindi maǵan.
Bylaı shyqqan soń:
– Ekran ashatyn adamdar bolady. «Fotogenıchnyı» deıdi ǵoı, Qanat ondaı emes eken. Ekranda basqalaı kórinedi ǵoı, bylaı kórgende, kelisti, sulý jigit eken ǵoı, – dedi áldekim.
Almas NÚSIP,
«Egemen Qazaqstan»
Almaty oblysy