26 Qarasha, 2011

Eldiktiń eń basty belgisi

566 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin
Ár eldiń aýmaǵy men shekarasy­nyń bolýy – sol memlekettiń el­diginiń eń negizgi belgisi bolyp tabylady. Mysaly, bizdiń elimizdiń memlekettik shekarasy 14 myń sha­qyrymnan astam qashyqtyqty alyp jatyr.  Bes memleketpen, Reseı Fe­derasııasymen, Túrkimen­stan­men, О́z­bekstanmen, Qyrǵyz­stanmen já­ne  Qy­taımen shektesedi. Sondaı-aq, ba­tys­ta Hazar (Kaspıı) teńi­zimen, oń­tústikte Aral teńizimen shaıyla­dy. Sonyń ishinde Jambyl oblysy oń­tús­tiginde Qyr­ǵyz Res­pýblıkasy­men 716 sharshy shaqy­rym­da shektesedi. Memlekettik shekarany demarkasııalaý jumystary Jambyl ob­ly­synda 2001 jyly 15 jeltoq­san­da bastalyp, 2008 jyly 15 tamyz aıynda kúshine engen «Qazaqstan – Qyrǵyz memlekettik shekarasy tý­raly» shartqa jáne QR Úkimetiniń qaýlylaryna sáıkes júrgizildi. Oblysta tutastaı alǵanda memlekettik shekarany kúzetý men qor­ǵaýdy qamtamasyz etý maqsatyna Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń shekara qyzmetine turaqty paıda­lanýǵa 7111 ga jer ýchaskeleri ob­lys ákiminiń qaýlysymen rásimde­lip berildi. Jerge ornalastyrý ju­mystaryn eki jyldan asa  Jambyl ǵylymı óndiristik ortalyǵy meke­mesiniń bastyǵy N.Artaev basta­ǵan ujym asa jaýapkershilikpen júzege asyrdy. Shekara syzyǵyna tikeleı janasatyn 281 jer menshik ıeleri men jer paıdalanýshylardan jer ýchaskeleri alyndy. Buzylýǵa nemese kóshirilýge jatatyn 60-tan asa túrli qurylys nysandary men turǵyn úıler QR Jer kodeksiniń normalary men  zandaryna sáıkes ótemaqy tóleýmen sheshildi. Osyndaı aýqymdy jumystarǵa aýdan ákimdigi men jer qatynastary mamandarynyń qosqan úlesi kóp. Memlekettik mańyzdy is bary­synda ózderine tıesili jerlerine, turǵyn úıleri men nysandarynan aıyryl­ǵan jáne túsinistikpen qa­raǵan jerlesterimizge aıtatyn al­ǵysymyz sheksiz. Sebebi, qoınaýy qut osynaý ulan-ǵaıyr mekendi kóz­diń qara­shyǵyndaı saqtap, bolashaq urpaqqa qaldyrý, babalar amana­tyna adal­dyǵymyz bolsa kerek. Munyń bári, árıne, Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy N.Á.Na­zarbaevtyń tabandylyǵy men erik-jigeriniń arqasynda túp­ki­likti sheshimin tapty. О́ıtkeni, shekaraǵa qatysty osynaý shetin másele birqatar memleketter úshin áli kúnge deıin ózekti bolyp otyr­ǵany belgili. Elimizde táýelsizdik týy jelbiregeli  20 jyl ýaqyt boldy. Sodan beri halyqtyń bereke-birligin oı­lastyryp, rýhyn kóterý jáne el eńsesin áleýmettik turǵydan tikteý isinde qyrýar sharýa atqaryldy. Memleketimizdiń tarıhynyń túpsiz tereńdigin, jer baılyǵynyń baǵa jetpes moldyǵyn, halqynyń beıbitshilik súıgishtigi men eńbekqor­lyǵyn jáne bilimi men biligin dú­nıe júzi moıyndady. Munyń bári eldigimizdiń eń basty belgi­leriniń biri – memlekettik shekara­myzdyń myǵym bolýyna qyzmet etýde. Baqtııar   KО́PBOSYNOV, Jambyl oblysy ákimdigi jer qatynastary basqarmasynyń bastyǵy. Jambyl oblysy.