Aımaqtar • 19 Qarasha, 2018

Almaty – olımpıadashylar ordasy

510 ret
kórsetildi
7 mın
oqý úshin

Qazaqstan sportshylary táýelsiz memleket retinde eń alǵash 1994 jyly Norvegııanyń Lıllehamer qalasynda ótken Qysqy Olımpııa oıyndaryna qatysty. Al jazǵy Olımpıadany 1996 jyly Atlantadaǵy dodadan bastady. Jerlesterimiz búginge deıin tórt jyldyqtyń basty básekesine jalpy sany 13 ret qatysyp, 67 júlde oljalaǵan. Onyń 60-yn jazǵy, jeteýin qysqy olımpıadashylar ıelengen.

Almaty – olımpıadashylar ordasy

Jazǵy Olımpııa oıyndaryndaǵy 60 me­daldi oblys sportshylaryna olımpıadalyq júıemen úlestiretin bolsaq, Almaty qala­synyń sańlaqtary 3 altyn, 3 kúmis, 4 qola júl­demen kósh bastap tur. Almatylyq sport­shylar altyn medaldi boks (Baqyt Sár­sekbaev), sý sporty (Dmıtrıı Balandın) jáne jeńil atletıka (Olga Shıshıgına) sportynan jeńip alǵan. Ekinshi orynda 2 altyn, 3 kúmis, 2 qolasy bar Almaty oblysy keledi. Bul óńir kúres sporty men aýyr atletıkaǵa beıim. Mysaly, 7 júldeniń tórteýin balýandar Iýrıı Mel­­nıchenko (altyn), Máýlen Mamyrov (qola), Georgı Sýrsýmııa (kúmis), Nurbaqyt Teńiz­baev (kúmis) ıelense, eki júldeni zilte­mirshi Sergeı Fılımonov (kúmis) pen Karına Go­rı­­­cheva (qola) oljalaǵan. Sondaı-aq jeńil­atl­et Aleksandr Parygın altyn júlde jeńip alǵan.

Úzdik úshtikti Qaraǵandy oblysy 2 altyn, 1 kúmis, 3 qola medalmen qorytyndylap tur. Kenshiler aımaǵy boks sportyna epti keledi. Bul oblysta boksshy Vasılıı Jırov pen Serik Sápıevtiń altyn júldesi, G.Golovkın men S.Eleýovtiń kúmisi men qolasy bar. Iаǵnı, tórt júldeni oblys qorjynyna boksshylar salǵan. Eki qola onsaıysshy D.Karpov pen erkin kúres sheberi E.Syzdyqovaǵa tıesili. Tórtinshi oryn 1 altyn, 4 kúmis, 

3 qola júldesi bar Ońtústik Qazaqstan obly­syna (qazirgi Túrkistan oblysy) buıyrdy. Ońtústik óńirine eń birinshi jáne qazirshe jalǵyz altyn medaldi 2000 jyly Sıdneı Olımpıadasynda marqum Bekzat Sattarhanov (boks) ápergen bolatyn. Sodan beri bul óńirdiń órenderi Olımp shyńyn baǵyndyra almaı keledi. Rıo Olımpıadasynda aýyratlet Jazıra Japparqul kúmis júlde ıelenip, altynǵa qol sozym jerden súringen-di. 

Jambyl oblysynyń sportshylary OQO-dan bir qola júlde kem alyp, úzdik bestikti túıindep tur. Jambyldyń jampozdary 1 altyn, 4 kúmis, 2 qola júldeni tek eki sport túrinen alǵan. Biri – boks, ekinshisi – kúres. 2004 jyly Baqtııar Artaevtyń altynynyń janynda Bolat Jumadilovtiń eki kúmisi, Bolat Nııazymbetovtiń bir qolasy bar. Al balýandar Islam Baıramýkov kúmis, Aqjúrek Tańatarov qola, dzıýdoshy Eldos Smetov kúmis júlde ıelengen. Árıne, Smetovtiń qatysqan sport túri dzıýdo bolǵanymen, kúres túrlerine jatatynyn eskergen jón. Altynshy oryndaǵy Astana qalasynyń qorjynynda 1 altyn, 1 kúmis, 2 qola medal bar. Boksshy Danııar Eleýsinov (altyn), Vasılıı Levıt (kúmis), Marına Volnova (kúmis), dzıýdoshy Ashat Jitkeev (kúmis) jáne balýan Gıýzel Manıýrova (kúmis) alǵan.

Eki Olımpıadada bir altyn, bir kúmis júlde alǵan veloshabandoz Aleksandr Vınokýrovtyń jalǵyz ózi bir oblystyń (Soltústik Qazaqstan oblysy) júgin arqalap, soltústik óńirin jalpy eseptiń qorytyndysy boıynsha jetinshi orynǵa kóterdi. Sonymen qatar 1 altyn, 1 qolasy bar Aqtóbe oblysy segizinshi orynda keledi. Aqtóbege altyn medaldi boksshy Ermahan Ybraıymov, al qola júldeni aýyratlet Farhad Harkı syılaǵan. Dál Aqtóbe oblysymen birdeı medal jınap, tek altyn júldeni 2016 jyly Rıo Olımpıadasynda alǵan Atyraý oblysy toǵyzynshy orynda tur. Atyraý oblysynyń qorjynyna altyn medaldi ziltemirshi Nıjat Rahımov, qola júldeni taekvondoshy Arman Shylmanov salǵan. Úzdik ondyqty sońǵy eki Olımpııa oıyndarynda 1 altyn, 1 qola júlde alǵan jeńilatlet Olga Rypakovanyń arqasynda ShQO qorytyndylady. 

Mańǵystaý oblysy boksshy Ádilbek Nııazymbetov eki Olımpıadada eki kúmis medali men balýan Marıd Mýtalımov 2008 jyly qola medalimen 11-orynnan kórindi. Aqmola oblysy 1996 jylǵy aýyratlet Anatolıı Hrapatyıdyń kúmis júldesiniń arqasynda 12-orynǵa jaıǵasqan. Oblystyq reıtıngtiń 13-shi jáne 14-oryndaryn Qostanaı oblysy men Batys Qazaqstan oblysy bólisip tur. Qostanaı oblysyna boksshy Ivan Dychkonyń 2 qola medal, BQO-ǵa balýan Danııal Gadjıev pen Ekaterına Larıonova bir-bir qola júlde salǵan. Aleksandr Zaıchıkovtyń qola júldesinen keıin Qyzylorda oblysy bir júldemen 15-orynǵa jaıǵasty. Elimiz boıynsha Jazǵy Olımpııa oıyndarynda el qorjynynyna medal salmaǵan jalǵyz oblys Pavlodar kósh sońynda qalyp qoıdy. Ázirshe bul oblystyń jazǵy sportshylary júldege iligip, kózge túser emes. 

Endi qysqy sportshylardyń nátıjesine toqtalsaq. Qysqy Olımpıadadaǵy qazaq­standyq sportshylardyń nátıjesi kóńili kónshiterlik emes. 7 Olımpııa oıyndaryna qatysqan otandastarymyz nebári 8 medal ıelengen. Tipti, 2002 jyly Solt-Leık-Sıtı (AQSh) men 2006 jyl Týrın (Italııa) Olımpıadasynda sportshylarymyz tuǵyr bıiginen kórine almaı, elge júldesiz oraldy.

Bir qyzyǵy, 8 medaldiń teń jartysyn aqmolalyq shańǵyshy Vladımır Smırnovtyń bir ózi oljalap, oblystyq reıtıngte kósh bastady. 1994 jyly Lıllehamerde 1 altyn, 2 kúmis, 1998 jyly Naganoda qola júlde aldy. Ekinshi oryndaǵy Almaty qalasynyń sportshylary qorjynynda 2 medal bar. 2010 jylǵy Vankýverde (Kanada) ótken kezekti Olımpıadada kúlli qazaq jurty Elena Hrýstalevanyń (bıatlon) kúmisin qanaǵat tutsa, 2014 jylǵy Sochı Olımpıadasynda Denıs Ten (mənerlep syrǵanaý) qola júlde syılady. Jazǵy Olımpııa oıyndarynda qorjyny bos turǵan Pavlodar oblysy qysqy Olımpıadada bir júlde saldy. Naganodaǵy baıraqty básekede konkımen júgirý sportynyń ókili Lıýdmıla Prokasheva qola medal ıelendi. Bıylǵy Phenchhan (Ońtústik Koreıa) Olımpıadasynda shyǵysqazaqstandyq mogýlshy Iýlııa Galyshevanyń jalǵyz qolasy Qazaqstan quramasyn júldesiz qaıtýdan qutqaryp qalǵan edi. Qalǵan oblys sportshylaryna qysqy Olımpıadada júlde alý bylaı tursyn, baıraqty dodaǵa qatysýdyń ózi arman bolyp tur.

Álı BITО́RE,

«Egemen Qazaqstan»