Elordaǵa qaraıdy eleńdep jurt

Bul jıynnyń álqıssasy, ıaǵnı BNEQ I sezi 2017 jyly Mınsk qalasynda (Belarýs Respýb­lıkasy) bastalǵan. О́ıtkeni Eýra­zııa keńistiginde balalar den­saý­lyǵyna qatysty búgingi ozyq tehnologııalarǵa súıengen, ma­man­danǵan neırohırýrgııalyq san túrli kúrdeli manıpýlıasııa­lardy jasaýda tájirıbe almasý, oqyp-toqyp, bilim alý, ony prak­tıkada qoldaný máselelerin biri­gip, aqyldasa otyra jón-jobas­yn keltirý osy saladaǵy qandaýyrly dáriger qaýymynyń oıynda birazdan beri júretin. Sol nıetpen eń aldymen balalar neırohırýrgtarynyń Eýra­zııa­lyq qaýymdastyǵyn qurý­dyń negiz­gi ıdeıasy pisip-jetilip, ol atal­ǵan keńistiktegi balalar neı­ro­hırýrgtarynyń arasynda ǵy­lymı jáne tájirıbelik je­tis­­tik­termen almasý, balalar neı­ro­hırýrgııasy salasyndaǵy maman­dardy oqytý, baılanys­tar ornatý syndy keshendi máse­le­lerdi qamtydy. Osylaısha osy­dan eki jyl buryn Mınskide ba­s­taýyn alyp, jalǵasyn qazaq jerinde tapqan sezde Eýra­zııa aı­maǵyndaǵy balalar neıro­hı­rýrgııasynyń damýy men onyń keleshegin, búgingi tańdaǵy ózekti máselelerin talqylaıtyn alańǵa jıylǵan kóptiń ishinen salanyń jiligin shaǵyp, maıyn ishken álemge tanymal mamandardyń kórinýi forýmnyń baǵasy men má­nin asha túskendeı. 

Alqaly jıynnyń saltanatty ashylý rásiminde sóz alǵan Densaýlyq saqtaý vıse-mınıstri Lázzat Aqtaeva: «Elimizdegi bala­lar neırohırýgııasynyń jetis­tikteri Ulttyq neırohırýr­gııa or­t­alyǵymen baılanys­ty. Se­rik Aqsholaqov basqara­tyn osy or­talyqtan elimizdiń ár aı­ma­ǵynan kúrdeli neırohı­rýr­gııalyq operasııany qajet etetin pasıentter joǵary tehnologııaly, sapaly medısınalyq kómek alyp, saýyǵyp qaıtýda» deı kele forým jumysyna tabys tiledi.

Memleket basshysynyń 2019 jyldy Jastar jyly dep jarııalaǵanyna baılanysty sezde jas mamandarǵa qoldaý kórsetý de nazardan tys qalmaǵan. Sol úshin forým sheń­berinde jas neırohırýrgter baıan­damalarynyń baıqaýy ótki­zilip, oǵan jaqyn jáne alys shetel­derden neırohırýrgııa sala­syndaǵy úzdik baıandamalarymen jas dáriger neırohırýrgter qatysatyny josparlanǵan eken.

Ulttyq neırohırýrgııa ortalyǵyn osy salanyń flagmany dese esh artyq emes. Búkil el aýmaǵynda mı, omyrtqa jotasy, julyn-júıke júıelerinde aqaýy bar adamdardyń qysylǵanda jandaryna saıa, emine shıpa izdep alańdap, úmit arta eleńdep keler ornyna aınalǵan osy ortalyqta ashylǵan kúnnen beri eresekter men kishkentaı pasıentterge 3000-nan asa operasııa jasalsa, sonyń ishinde jyl saıyn nerv júıesinde asa kúrdeli patologııasy bar 500-deı bala ortalyqta joǵary bilikti neırohırýrgııalyq kómek alyp otyrady. Pasıentterine esigin aıqara ashqan 11 jyl ishinde ortalyqta 5000-daı bala em qabyldap, ortalyq nerv júıesi­ damýynyń aýytqýlaryna, fýnk­sıonaldy neırohırýrgııa, mı isikterine neıronavıgasııa, ıntraoperasııalyq neıro­mo­nıtorıng endoskopııalyq, endo­vo­skýlıarlyq qural-jabdyqty qol­danýmen 4000-nan asa operasııa jasaldy. Búgingi tańda ortalyq pasıentterdi dıagnostıkalaýdan bastap, erte ońaltýmen aınalysatyn medısınalyq qyzmetterdiń tolyq spektrin kórsetetin Qazaqstandaǵy maman­dandyrylǵan jalǵyz klınıka.

Sezdegi shamaly úzilisti paıdalanyp «Ulttyq neırohırýrgııa ortalyǵy AQ» basqarma tóraǵasy, Qazaqstannyń Eńbek Eri Serik Aqsholaqovty sózge tarttyq. «Neırohırýrgııa sa­la­synyń aýrýlary bas, mı, ju­lyn, omyrtqa, mıdyń qan tamyr­larynda týa bitken jáne jaraqat alýdyń saldarynan bolady. Elimiz boıynsha bala­lar neırohırýrgııasy sońǵy kezderi sapaly medısınalyq kómek berýdiń joǵary satysyna kóterildi dep aıta alamyn, sebebi ortalyǵymyzda 25 oryndyq balalar bóliminiń ashylýymen jumys óz yrǵaǵyn tapty. Árı­ne orynnyń azdyǵy seziledi, aýyratyn balalardyń sany óte kóp, búkil el aýmaǵy úshin 25 oryn degen ne? Sol sebepten ob­lys­tardaǵy klınıkalardyń ja­ny­nan 5-10 balaǵa arnalǵan neı­rohırýrgııalyq operasııa jasaıtyn oryndar ashtyq. Bizdiń ortalyqta mıshyqtyń isikteri, mı qabyrshaqtarynyń isikteri syndy kúrdeli operasııalar sátti ótkizilip júr. Sonymen birge nazarymyzda balalar epılepsııasy tur. Eseıip ketken eresek adamdy bul aýrýdan nátıjeli emdeý qıyn, al balalarda jaq­sy ilgerileýge qol jetkizi­le­di. Bul rette izdenister men tynbaı jasalǵan jumystardyń nátıjesinde jetistikterimiz bar. Qazirdiń ózinde 200-ge taman epılepsııaǵa operasııa jasaldy. Al osy operasııa jasaý úshin shamamen 2000 balany tekserýden ótkizdik. Sebebi atalǵan dıagnozy bar balalardyń 10 paıyzyn ǵana operatıvtik jolmen emdeýge bolady, qalǵany operasııaǵa jatpaıdy», deıdi Serik Qýandyquly. 

Elimizde BNEQ II sezin ót­kizý otandyq mamandardyń múm­­kindigin burynǵydan da keńeı­tedi, óıtkeni san túrli ba­ǵyt­tar boıynsha tájirıbe almasý, jańa tájirıbe, tehnologııalar men bilimmen bólisý, áriptestermen tanysý 3 kún ishinde tolassyz júrgizilmekshi. Sezd jumysyna 15 memleketten: Reseı, Belorýssııa, Armenııa, Ýkraına, Germanııa, Brazılııa, Izraıl, Qytaı, AQSh, Grýzııa, О́zbekstan, Moldova, Tájikstan, Qyrǵyzstannan 250-den asa maman kelip, plenarlyq jıynnan basqa taqyryptyq seksııalyq otyrystar, plenarlyq dárister, satellıttik sımpozıýmdar jáne posterlik sessııa ótedi.