Aımaqtar • 30 Tamyz, 2019

Oqyrmany kóp eldi meken

450 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin
Oqyrmany kóp eldi meken

Sýretti túsirgen Erlan Omar, «EQ»

Kitap baǵa jetpes rýhanı qun­dy­lyǵymyz, asa zor mádenı baılyǵymyz ekeni jaıly nebir ulylar artyna ǵıbratty sózder qaldyrǵan. «Kitap–aqylyna aqy suramaıtyn asyl qazyna» (Álisher Naýaı), «Adamdar kitap oqýyn qoı­sa, oılaýyn da qoıady» (Den­­­rı Dıdro), «Jaqsy ki­tap oqý – aqyldy adammen syr­lasqanmen birdeı» (Lev Tolstoı). Hakim Abaı «artyq ǵylym kitapta, erinbe oqyp kórýge» dep bilimdilikke sha­qyrsa, halqymyz «kitap – bi­lim bulaǵy» dep tobyqtaı sóz­ben túıindegen. Budan shy­ǵa­tyn qorytyndy, ýaqyt qansha ózgerip, búgingideı ozyq tehnologııalar dáýirine jetsek te kitaptyń mán-mańyzy, oǵan degen yntyzarlyq, qu­marlyq joıylmaq emes. Bul oraıda adamnyń ishki jan dúnıesin, oı-sanasyn ósirýge, ıntellektýaldyq tulǵasyn qalyptastyrýǵa tikeleı qyz­met etetin kitaphanalardyń áleýmettik-mádenı mekeme re­­tindegi róli de, yq­paly da a­ı­­ryqsha. Onyń aıqyn bir úlgisin oqyrmandardyń jıi bas suǵatyn súıikti ornyna aınalyp, kitap oqý mádenıeti arqyly ulttyq mádenı kodymyzdy jańǵyrtýǵa belsene atsalysyp kele jatqan Poltavka aýyldyq kitaphanasynyń tá­jirıbesinen anyq baıqaýǵa bo­lady.

– Búgingi oqyrman surany­syn qanaǵattandyrý ońaı emes. Bul talǵam úrdisinen kó­­riný úshin materıaldyq-tehnıkalyq jaǵynan jaqsy jab­dyq­talyp qana qoımaı, rýhanı, estetı­kalyq áser syı­laıtyn, jas býynǵa qoǵamdy tanyp-bilýge, naq­ty ómirge qajetti baǵyt-baǵ­dar beretin, jón silteıtin tanymdyq is-sharalar júıeli uıymdastyrylýy shart. Son­da ǵana aqparattyq qolje­timdilikti qamtamasyz etýge, kitap oqý mádenıetin art­ty­rý­ǵa, ósken orta, týǵan jer tý­raly naqty parasat-paıym túsinigin qalyptastyrýǵa bola­dy, – dedi áńgimeleskenimizde óńir­de tirek ortalyǵy sanalatyn máde­nıet oshaǵynyń meń­gerýshisi Valentına Pak.

Valentına Vıktorovnanyń aıtýynsha, «Poltavka» JShS-niń dırektory, isker basshy, «Qurmet» ordeniniń ıegeri El­taı Zikirın kitaphanany jańa tıptik ǵımaratqa kó­shi­rip, kóp­salaly qon­dyr­ǵy­lar, kitap, kórme stellajdaryn, kompıýter, televızor, ınteraktıvti taqta, aýdıo-beıne apparatýra satyp ápergen. Sóıtip oblysta tuńǵysh ret modeldik mártebege ıe bol­ǵan. Eresekter men balalar ty­nyǵatyn arna­ıy bólme bar. «Rýhanı jańǵyrý» baǵ­darlamasy aıasynda ót­ken oblystyq baıqaýda júl­de­­ger atanyp, 200 myń teń­ge syıaqy jıhaz alýǵa jumsa­lypty. Byltyr «Rýhanı qa­zyna» atalymy boıynsha top jarypty. Márııash Shá­ripovanyń basqarýyndaǵy ortalyqtandyrylǵan ki­tap­ha­­nalar júıesiniń mamandary kásibı-ádistemelik ja­ǵynan jár­demdesip, naqty kómekter berip turady. Osy­laısha birlese is-áreket etý­diń arqasynda elimizde de jaqsy jaǵynan tanylyp, is-tájirıbesi taratylypty. Bar­lyq áleýmettik nysandar jumys isteıtin Poltavka oqyr­many kóp eldi mekender sanatynda. Kitap oqýdy ómirlik saltyna aınaldyrǵan turǵyndar oqý zalyna jıi kelip, kez kelgen aqparatpen ta­nysyp, qyzyqtyratyn má­seleler tóńireginde oı-pikirler alysyp, tegin ınternet jelisin paıdalana alady. Búginde ki­taphananyń jal­py qorynda alty myńǵa jýyq kitap saq­taý­ly. Qordyń úlken bóligi qa­­zaq, shetel klas­sıkteriniń týyn­dylary­na arnalǵan. Ádis­temelik-bıblıografııalyq kór­set­kish­ter, ózge de kómekshi qu­­­­­­raldar molynan kezde­se­­­­di. Jınaqtaý, esepke alý, qu­jattardy júıeleý, ka­ta­­log­tar uıymdastyrý isi oń­taı­landyrylǵan. Bıyl 7342 oqyrman kitaphana esi­gin ashyp, 10084 kitap be­rilipti. Budan bólek 15 gazet-jýrnal jaz­­dyryp alady. Ár jyl sa­ıyn jańa ádebıettiń úsh júzden as­tam danasymen tolyǵyp oty­rady.

Kitaphanashy Valentına oqyrman­darmen jandy baıla­nystyń jańa túrlerin barynsha ıgerýdi basty maqsat sanaıdy. «Týǵan eldiń Týy, Eltańbasy, Ánurany», «Olar Otan úshin shaıqasty», «Ana tiliń – aryń bul», «Bir el – bir kitap», «Kásibim osyndaı – ásker adam», «Gýsardan arnaıy jasaqqa deıin» taǵy súbeli taqyryptar boıynsha eske tú­sirý kórmeleri, aksııalar, dıalog alańdary, vır­týaldy saıahattar, únqatysýlar, vıktorınalar ótkizilip, beı­ne­ro­lıkter kórsetilip, oqý­shy­lardy qazaqstandyq patrıo­tızm rýhynda tárbıeleý, Otanǵa qyzmet etý dástúrlerin jalǵastyrý, elin, jerin súıý, úlkenge qurmet, kishige izet, ımanı, adamı qasıetterdi baǵa­laý sekildi tanymdyq mán-mańyzymen erekshelengen. Kitaphana janynda «Júrek qartaımaıdy», «Qasıetti ot­­­basy», «Kıvıs» ardagerler, jastar, jasóspirimder klýb­tary qurylǵan. Sálıma Jákenova, Tatıana Bataı, Lı­­­dııa Salnıkova sııaqty eń­­­­bek arda­gerleri baıyrǵy oqyrman retinde kitaptyń qa­dir-qasıetin nasıhattaýdan, ata­dan balaǵa mıras bolyp qa­latyn asyl qundylyq eke­nin aıtýdan, oqýǵa keńes berýden ja­lyqqan emes.

Kitaphanashy V.Pak tur­ǵyn­dar­­dyń bos ýaqytyn maz­mundy da qy­zyqty ótkizýge de ýaqyt taýyp, jańa formattaǵy aqparattyq tehnolo­gııa­lardy barynsha paıdalanyp júr. Oqyrmandardyń úzilmeıtini de son­dyqtan.

 

Soltústik Qazaqstan oblysy,

Aqqaıyń aýdany

Sońǵy jańalyqtar