Jyl saıyn jetekshi ekonomıster, qarjygerler, memlekettik saıasat, ınjenerlik jáne naqty ǵylymdar ókilderi ózekti máselelerdi talqylaıdy. Máselen, bir jyl buryn Malaızııada basty nazar tehnologııaǵa aýdarylsa, osy jyly sarapshylar básekege qabilettilik máselelerin tańdap otyr.
Qazaqstan Respýblıkasy Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy qorynyń atqarýshy dırektory Áset Isekeshev sammıttiń taqyrybynyń ózektiligi týraly aıta otyryp, sońǵy onjyldyqta ómirdiń túrli salalaryndaǵy mańyzdy ózgeristerdi de atap ótti. Onyń aıtýynsha, jańa tehnologııalar keńinen engizilip jatqanymen, jumys oryndarynyń qysqarýy da qatar júrip keledi. Sondaı-aq ekonomıkalyq baǵyttar ózgerýde, baılar men kedeıler arasyndaǵy alshaqtyq keńeıe túsýde, saýda men áskerı qaqtyǵystar da jalǵasyp jatyr.
Birqatar damyǵan elderde atalǵan syn-qaterlerdiń sheshimin tabý maqsatynda bıznes, ýnıversıtetter men ǵalymdar ózara yntymaqtasa otyryp, básekege qabilettilik keńesteri jumys isteıdi. Osyndaı turaqsyzdyq jaǵdaıynda bul keńesterdiń róli mańyzdy. О́ıtkeni bul halyqtyń ekonomıkalyq damýy men órkendeýin qamtamasyz etedi.
«Qazaqstan Respýblıkasy Tuńǵysh Prezıdenti Qorynyń maqsaty – eldiń turaqty órleýine jáne básekege qabiletti ulttyń damýyna yqpal etý. Sondyqtan, biz, Elbasynyń tapsyrmasymen birneshe jobany iske asyryp jatyrmyz. Sonyń biri – eldiń básekege qabilettiligin arttyrý, turaqty ınklıýzıvti ósýdiń áleýmettik-ekonomıkalyq modeli boıynsha memleketke usynystar ázirleý jónindegi ǵylymı joba. Osylaısha, qor retinde básekege qabilettilikti arttyrý máselelerimen aınalysamyz», dedi qordyń atqarýshy dırektory Á.Isekeshev.
Al básekege qabilettik boıynsha Jahandyq keńester federasııasynyń atqarýshy dırektory Roberto Alvarezdiń aıtýynsha, álemdik qoǵamdastyq úshin Ortalyq Azııanyń damý baǵyttaryn kórý óte mańyzdy. О́ıtkeni bul aımaqtyń áleýeti zor. Qazaqstan – aımaqtaǵy eń qarqyndy damyp kele jatqan memleketterdiń biri. Qazirgi ekonomıkadaǵy barlyq qolda bar resýrstardy jumyldyrý arqyly ulttyń bolashaǵy men onyń básekege qabilettiligin qurý tıimdi. «Men Qazaqstannyń ınnovasııa turǵysynan qarqyndy damyp kele jatqan el ekenin bilemin. Keleshek urpaqqa jaqsy bilim berip, ınvestısııa tartý úshin barlyq jaǵdaı jasalýda. Munyń bári oń ózgeristerge baǵyttalǵan», dedi R.Alvarez.
Sammıtke qatysýshylar memlekette júrgizilip jatqan reformalar týraly oń pikirlerin bildirdi. Sonymen birge álemdegi geosaıası jáne geoekonomıkalyq jaǵdaıdy eskere otyryp, olar buryn qabyldanǵan baǵdarlamalardy iske asyrýdy jalǵastyrý qajettigin jetkizdi. Bul Ult jospary – bes ınstıtýsıonaldyq reformany júzege asyrý jónindegi 100 naqty qadamy, jahandyq syn-qaterlerge jaýap retinde 30 damyǵan elderdiń qataryna kirý sharalary.
Osyǵan oraı Á.Isekeshev sheteldik sarapshylarǵa Qazaqstannyń táýelsizdik jyldarynda qandaı qıyndyqtar men kedergilerge tap bolǵanyn, egemendik alǵan alǵashqy kezeńde memlekette gıperınflıasııamen qatar bıýdjettiń ótkir tapshylyǵy bolǵanyn, jumyssyzdar sany
2 mıllıonǵa jetkenin, 130 qazaqstandyq kásiporyn jumysyn toqtatyp, IJО́ 61%-ǵa tómendegenin eske saldy.
«Degenmen, Elbasy bastaǵan reformalar arqyly biz mańyzdy nátıjelerge qol jetkizdik. IJО́ 11 mlrd dollardan 170 mlrd dollarǵa deıin ósti (barlyq Ortalyq Azııa elderiniń jıyntyq kórsetkishi 60 mlrd-qa az). Elge 300 mıllıard dollar tikeleı sheteldik ınvestısııa tartyldy. Eldegi ómir súrý uzaqtyǵy 72,5 jasqa jetti. Qazaqstan TMD keńistiginde alǵashqy bolyp adam kapıtalyn damytý men tartý boıynsha «Bolashaq» sııaqty baǵdarlamalardy júzege asyrdy. Onyń aıasynda 10 myńnan astam maman oqytyldy», dedi Á.Isekeshev.