«Mundaı úıdiń berilgeni birinshi emes qoı, ol úshin aq túıeniń qarny jarylyp qaldy ma?» degen oı kimde bolsa da qylań ete qalatynyn bilemiz. Osy úıden páter kilti aldymen aýdandaǵy medısına qyzmetkerlerine usynyldy. Qonys toıdyń qýanyshyna jınalyp turǵandar jańa páterge ózderi kirgendeı satyrlatyp shapalaqty urdy dersiń. «Áp, bárekeldi!» dep qoıady. Shapalaq soqpaı qaıtsin. Qazir aýylda jurttyń óz úıindeı janyna eń jaqyn úsh oryn bar. Sonyń eń bastysy – feldsherlik-akýsherlik pýnkt, aýyldaǵylar ony «aýyldyń doǵdyry» deıdi, ekinshisi – mektep pen balabaqsha, úshinshisi – kitaphana men klýb.
Basy aýyryp, baltyry syzdaǵandardyń barlyǵy «aýyldyń doǵdyryna» barady. Aýyldaǵy feldsher túgil, osy jaqyn jyldary aýdanda hırýrg qalmaǵan edi. Jeńildetilgen baǵdarlama boıynsha aýdandaǵy 17 dáriger men 3 medbıkege Zarechnyıdaǵy jańa úıden páter berildi. Solardyń arasynda aýdanǵa bıyl kelgen erli-zaıypty dárigerler Mıhaıl Býrlak pen Janar Ybyraeva da bar. Mıhaıl Sergeevıch Qostanaı aýdandyq aýrýhanasyna hırýrg, Janar Álimjanqyzy terapevt bolyp ornalasty. О́zderi Aqmola oblysynan Qostanaı jerine qonys aýdarǵan.
– Bizdi turǵan jerimizden eshkim qýǵan joq. О́zimiz Qostanaı oblysynda turǵymyz keldi, munda áleýmettik jaǵdaıdyń jaqsy jasalatynynan habarymyz bar. Biz aýdandyq aýrýhanaǵa kelgenimizde zaıybymyz ekeýmiz árqaısysymyz 100 aılyq eseptik kórsetkish kóleminde, ıaǵnı 500 myń teńgeden kótermeaqy aldyq. Jaqyn arada taǵy da árqaısysymyz 1 mıllıon 500 myń teńgeden kómekaqy alamyz, otbasymyzǵa 3 mıllıon teńge kirgeli tur. Mine, búgin jańa páterdiń kiltin alyp turmyz. Mundaı kómek berilip jatqanda biz de bar bilimimiz ben biligimizdi halyqtyń densaýlyǵyn jaqsartý isine jumsaımyz, mundaı qoldaý-kómek bizdi erekshe qanattandyrady. Oblys ákimi Arhımed Begejanuly, sizge tek óz atymnan ǵana emes, oblysqa kelip jatqan barlyq medısına qyzmetkerleri atynan aıtar alǵysym mol, – degen edi Mıhaıl Sergeevıch páter kiltin alyp turyp.
Oblystaǵy aýrýhanalar men emhanalar sońǵy jyldary medısına mamandaryna tipti jutap ketken edi. Alys aýdandardy aıtpaǵanda, oblys ortalyǵynyń irgesindegi Qostanaı aýdanynyń medısına mekemeleri qıyn jaǵdaıdy bastan keshken bolatyn. Jalpy aýdandyq aýrýhana men emhananyń ózinde otorınolarıngolog, kardıolog, travmatolog, onkolog jáne taǵy basqa osy sekildi mamandar jetispeıtin. Sońǵy úsh jylda aýdanǵa 50 medısına qyzmetkeri keldi, onyń ishinde 25 dáriger ýnıversıtet qabyrǵasynan endi ushqan túlekter. Olar tek aýdan ortalyǵyndaǵy aýrýhana men emhanaǵa emes, barlyq eldi mekenderge ornalasty. Bıyl oblys ákimi Arhımed Muhambetovtiń bastamasymen aýyldy jerge baratyn dárigerlerge sol jerden baspana ala alatyndaı kómek qarjysy berildi.
– Biz sizderdiń osy aýdannyń turǵylyqty turǵyny bolyp ketýlerińizdi qalaımyz. О́zderińizdiń kásibı isińizdi dál osy kiltti alyp turǵandaı jaırańdap júrip atqarsańyzdar dep oılaımyz. Munyń adamdar úshin mańyzy qandaı úlken!, – degen edi Arhımed Begejanuly. Osy joly óńir basshysy dárigerlerge páter kiltimen qatar oblystaǵy birneshe «Jedel járdem» stansasyna reanımobıl kóliginiń de kiltin tabys etti.
Árıne oblysta medısına qyzmetkerleriniń jetispeýi ishki kóshi-qonnyń kúsheıýinen ekeni barlyǵyna belgili jaıt. Aýyldarǵa muǵalim men dárigerdiń barýy qıyndady. Sondyqtan sońǵy jyldary óńirdiń barlyq shalǵaıyna 360-tan asa medısına mamany kerek boldy. Aýyldaǵylardyń qalaǵa nege ańsary aýady? О́ıtkeni aýyl mektebine muǵalim barmaıtyn boldy, feldsherlik-akýsherlik pýnktke dáriger turaqtamaıdy. Al dáriger burynǵydaı emes, qýsyrylyp, turǵyndary azaıǵan, kóship jatqan, úıler salynbaıtyn, áleýmettik jaǵdaıy tómen aýyldarǵa barǵysy kelmeıdi. Daladaǵylar da, qaladaǵylar da birine-biri baılanysty osyndaı súreńsiz jaǵdaı qashanǵy jalǵasady dep oılaýshy edi. Mine, «bári mamanǵa baılanysty» degen Keńes zamanynan qalǵan sózdiń jany bar eken. Aýyldarǵa da, qalalarǵa da joǵary bilimdi dárigerler, medısına orta mamandary top-tobymen kelip jatyr. Bıyl oblysqa 255 dáriger men feldsher, medbıke keldi.
– Biz aldyn ala medısına akademııalaryna eki retten baryp, túlektermen áńgimelestik, oblysta olarǵa jasalatyn áleýmettik jaǵdaılar týraly aıttyq. Bizdiń jumysymyz nátıjesin berdi dep oılaımyn. Jas mamandarmen qatar elimizdiń basqa oblystarynan, ońtústik óńirlerden tájirıbesi bar dárigerler keldi. Olarǵa da túlektermen birdeı jaǵdaı jasap otyrmyz, – deıdi oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasynyń basshysy Vıacheslav Dýdnık.
Oblys bıýdjetinen aýyldyq jerlerge bıylǵy keletin dárigerlerge arnap 120 mıllıon teńge bólindi. Ár dárigerge kótermeaqynyń syrtynda baspana alý úshin 1 mıllıon 500 myń teńgeden kómek berildi. О́ıtkeni aýyldyq jerlerde qalalardaǵydaı memlekettik baǵdarlama boıynsha úı salynyp jatqan joq. Qostanaı óńiriniń aýyldaryndaǵy úılerdi shamamen osyndaı qarjyǵa alýǵa múmkindik bar. Vıacheslav Iýrevıchtiń aıtýyna qaraǵanda, aýyldarǵa bıyl 90 dáriger barady. Olardyń arasynda 80 dáriger barǵan jerinde 5 jyl qyzmet etýge kelisim jasaǵan.
– Bul ómir ǵoı, jergilikti jerlerdegi dárigerlerdiń 40 paıyzy zeınetkerlik jastan asqan nemese jaqyndap júrgen kisiler. Erteń olar da ornyn bosatady, sonda taǵy da bos oryndar kóbeıetinin bilip otyrmyz. Mınıstrlik, oblys ákimi jáne densaýlyq saqtaý basqarmasy birlesip, aldaǵy úsh jylda aýyldyq jerlerdegi medısına mekemelerin mamandarmen qamtamasyz etý jumysyn jalǵastyra beremiz, – deıdi Vıacheslav Iýrevıch.
Oblys qalalaryndaǵy aýrýhana men emhanalar, «Jedel járdem» stansalary mamandarmen birshama qamtamasyz etildi. Jyldaǵydaı emes, bıyl bıýdjetten tys tartylǵan qarjydan olarǵa da 1 mıllıon teńgeden kómek beriledi. Memlekettik baǵdarlama arqyly jeńildikpen beriletin páterlerdiń kilti de jaqynda ıeleriniń qolyna tıedi.
QOSTANAI
