USAQ-TÚIEK PE? JOQ, ÚLKEN SAIаSAT

Qazaqstanǵa engiziletin sheteldik taýarlarda olardyń sapasy, qura­my, qoldaný merzimi, paıdasy, t.s.s. tizilip, memlekettik tilde aqparat­tar jazylǵan japsyrmalardyń (etıketkalar) bolýy Til týraly zańda arnaıy qarastyrylǵan (21-bap). Al zańda qarastyrylǵan talap órkenıetti elde sózsiz oryndalýy tıis. Qazaqstan azamaty retinde durys jazylǵan sondaı japsyrma­lardy kórgende kóńiliń marqaıyp, rıza bolyp qalasyń. Otansúıgishtik te osyndaı usaq nárseden basta­lady emes pe? Al qazaq tilindegi jazýdan bireý­diń shala saýatty, dúmbilez aýdarmalaryn kórgende qarnyń ashyp, kóńiliń qulazıtyny taǵy ras. Iаǵnı, ondaıda qaıran tildi qor qylǵan “aýdarmashyǵa” da, ulttyq sezimińdi aıaqasty etken taýar óndi­rýshige de, sondaıǵa baqylaý jasaý­ǵa tıisti bolsa da mán bermeıtin sheneýnikke de ókpeń qara qazandaı bolyp, qorlanasyń. Kópshiligimiz onda turǵan ne bar degendeı, kóńil aýdara bermeımiz, biraq bar nárseni osyndaı nemqu­raıdy kózqaras joqqa shyǵaryp jatatynyn túsinetin ýaqyt jetkeni anyq. Parlament Májilisiniń depýta­ty Irak Ilekeev – patrıottyq sezimi jalyndaǵan, namysy qaına­ǵan qazaqtyń biri. Ol ulttyq dúnıelerdi aıtqanda, qazaqstandyq múddelerdi qorǵaǵanda únemi jany kúıip, shyn júreginen aqtarylyp jatady. Máselen, Májilistiń 4 naý­ryz kúngi jalpy otyrysynda ol burynǵy Mádenıet jáne aq­parat mınıstri Muhtar Qul-Muhammedke saýal joldap, Qazaq­stanǵa Kenııa shaıyn jetkizetin Almatydaǵy “Sımba” fırmasynyń taýar ataýyn memlekettik tilge aýdarǵan nusqasy múlde qate ekenin jetkizdi. “Kenııanyń qara shaıy” degen sóz “Qara Kenııanyń shaıy” dep aýdarylypty. Bul qazaq tilindegi nusqanyń durystyǵyn ǵana emes, bildeı bir memlekettiń ataýyn da buzyp turǵan óreskel qatelik ekenin depýtat basa kórsetti jáne osy mysalmen aýdarmalardyń jańsaqtyǵyna jiti baqylaý jasaý qajettigin eskertti. Jýyrda sol saýalǵa jaýap kelip, “Sımba” fırmasynyń óz qateligin moıyndap, mundaıdyń qaıtalanbaıtyndyǵy jóninde ýáde bergeni jetkizildi. Sonymen birge, M.Qul-Muhammed Almaty qalasy­nyń til basqarmasyna hat jolda­nyp, kinálilerdi anyqtap, shara qoldaný tapsyrylǵanyn aıtypty. Bul, árıne, durys úderis. Biraq osyndaı faktilerdiń kóp ekendigi eskerilip, barlyq oblystardyń til bas­qarmalaryna da osyndaı qate­likterge jol bermeı, saqtyqpen qaraý qajettigi aıtylǵan nusqaý berilse tipten quba-qup bolar edi. Árıne, til basqarmasyndaǵylardyń jumysy da az emes shyǵar, biraq osyndaılardy kórip túzetý, tú­zel­meı jatsa zańdy sharalar qoldaný kerektigin kóteretin sol qyzmet bolǵan soń aıtyp jatyrmyz. Til talaptaryn qatań saqtaý, saıyp kelgende, úlken saıasat. Ol aıaqasty etilmeýi tıis. Ázirlegen Jaqsybaı SAMRAT.