Kıevke baǵyt alǵan PS752 ushaǵy Tegerandaǵy Imam Homeını áýejaıynan kóterile bere qulaǵan. Irandaǵy Ýkraına elshiliginiń málimetine súıensek, aldyn ala boljam boıynsha ushaqtyń qulaýyna qozǵaltqyshtyń isten shyǵýy sebep bolǵan.
«Alǵashqy aqparatqa saı, tehnıkalyq sebepterge baılanysty qozǵaltqyshtyń isten shyǵýynan ushaq qulady. Qazirgi tańda oqıǵaǵa terrorıstik shabýyldyń qatysy anyqtalyp jatyr», delingen Ýkraına syrtqy ister mınıstrliginiń saıtynda.
Apattan qaza tapqandardyń basym bóligi – Iran azamattary (82 adam). Sondaı-aq Kanadanyń – 63, Ýkraınanyń – 11, Shvesııanyń – 10, Aýǵanstannyń – 4, Ulybrıtanııanyń – 3 jáne Germanııanyń 3 azamaty qaıtys bolǵan.
Qazaqstan Syrtqy ister mınıstrliginiń habarlaýynsha, qaza tapqandar arasynda Qazaqstan azamaty joq. «Iran Syrtqy ister mınıstrliginiń Qazaqstannyń Tegerandaǵy elshiligine bergen aldyn ala aqparaty boıynsha, Ýkraına áýe kompanııasynyń qulaǵan ushaǵynyń jolaýshylary arasynda qazaqstandyqtar joq. Sonymen qatar elshilik konsýldyq esepte turǵan Qazaqstan Respýblıkasynyń barlyq azamattarymen baılanysyp jatyr», dedi Syrtqy ister mınıstrliginiń baspasóz hatshysy Aıbek Smadııarov. Qazirgi tańda Iranda Qazaqstannyń 174 azamaty tirkelgen.
Ushaqtyń apatqa ushyraýyna baılanysty Ýkraına prezıdenti Volodımır Zelenskıı Omanǵa saparyn toqtatyp, Kıevke qaıta oraldy. Sondaı-aq resmı málimetten buryn tekserilmegen aqparatty taratpaýdy surady. «Barlyq jolaýshylar men ekıpaj músheleriniń týystaryna jáne dostaryna qaıǵyryp kóńil aıtamyn», dedi V.Zelenskıı.
Osy oqıǵadan keıin Ýkraına halyqaralyq áýejoldary (UIA) Tegeran baǵytyndaǵy búkil reısti toqtatty. Iran buqaralyq aqparat quraldarynyń habarlaýynsha, qutqarýshylar ushaqtyń «qara jáshigin» tapqan. V.Zelenskııdiń sózine qaraǵanda, Ýkraına qaza tapqandardyń denesin elge jetkizý úshin arnaıy ushaq ázirlegen. Qazirgi tańda Iran tarapynyń maquldaýyn kútip otyr.
Apatqa ushyraǵan ushaqtyń qyzmet kórsete bastaǵanyna kóp bolmaǵan. Boıng 737-800 NG áýe kemesi 2016 jyly jasalyp, qoldanysqa berilgen. Sodan beri ushaq UIA kompanııasyna múltiksiz qyzmet etip kelgen eken. Onyń ústine, Iran áýe apaty jıi bolatyn elge jatady. Keıingi úsh jylda osy elde
3 márte ushaq qulap otyr.
Boıng kompanııasy áýe kemesiniń qulaýyn tekserýdi jiti baqylaıtynyn málimdedi. «Irandaǵy apat týraly habardarmyz. Qazirgi tańda aqparat jınap jatyrmyz», degen Boıngtiń baspasóz hatshysy CNN arnasyna bergen suhbatynda. Aıta ketý kerek, keıingi birneshe jylda Boıngtiń jańa ushaqtary jıi qulap júr. Máselen, 2018 jyly Lion Air kompanııasynyń Boeing 737 Max ushaǵy jáne 2019 jyly Ethiopian Airlines kompanııasynyń Boeing 737 Max ushaǵy qulap, jalpy sany 346 adam qaza tapqan-tuǵyn. Sodan beri kompanııa Boeing 737 Max serııasyndaǵy búkil áýe kemesin qaıtarǵan-dy.
Dál osy Boeing 737-800 áýe kemesi de jıi qulaıdy. 2016 jyly FlyDubai kompanııasynyń osyndaı markaly ushaǵy Reseıdiń Rostov qalasyna qoný kezinde apatqa ushyrap, 62 adamnyń ómirin jalmaǵan edi. 2010 jyly Air India Express kompanııasynyń ushaǵy Úndistanda qulap, 150-den astam adam qaza tapqan-dy.
Ádette Boıng kompanııasy osyndaı apattardy tekserý jumysyna kómegin aıaǵan emes. Biraq bul joly kompanııanyń qoly baılaýly bolyp tur. AQSh-tyń Iranǵa salǵan sanksııasyna baılanysty amerıkalyq kompanııa apat saldaryn anyqtaýǵa tolyqqandy kómektese almaýy yqtımal.
Qazirgi tańda apattyń sebebi anyqtalyp jatyr. Ýkraına syrtqy ister mınıstrliginiń habarlaýynsha, qorytyndy shyǵarýǵa áli erte.