«Meniń Otanymnyń memlekettik tili» taqyrybynda ótken olımpıadaǵa elimizdegi joǵary oqý oryndarynda bilim alatyn ózge ult ókilderi qatysyp, baqtary men baptaryn synasty.
Dástúrli sharany uıymdastyrýshy – Qyzdar ýnıversıtetiniń Qazaq til biliminiń teorııasy men ádistemesi kafedrasy. Bıylǵy saıys uly aqyn, oıshyl Abaı Qunanbaıulynyń 175 jyldyǵyna arnaldy. «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasynda qarastyrylǵan basym baǵyttardy naqty iske asyrý turǵysynda qolǵa alynǵan baıqaý Zoom platformasynda ótti.
– Olımpıadanyń basty maqsaty – memlekettik tildiń qoldanylý aıasyn keńeıtý, qazaqstandyq patrıotızmdi qalyptastyrý, uly Abaı ulaǵatyn jas urpaqqa dáripteý jáne jastardyń memlekettik tilge degen qyzyǵýshylyǵyn arttyrý.Osy taqilettes ıgi ister qazaq tiliniń mártebesin kóterýge, ulttyq qundylyqtarymyzdy nasıhattaýǵa, ózge tildi jastardyń qazaq tiline qurmet sezimin oıatýǵa yqpal etetini belgili, – deıdi Qazaq til biliminiń teorııasy men ádistemesi kafedrasynyń meńgerýshisi Tynyshtyq Ermekova.
Tórt kezeń boıynsha ótken saıys barysynda jıyrmadan astam stýdent ózara myqtyny anyqtady. Qatysýshylarǵa Almaty qalasy Tilderdi damytý jáne úılestirý jumystary bóliminiń basshysy Baqyt Qalymbet, ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetiniń professory Anar Salqynbaı, Súleıman Demırel atyndaǵy ýnıversıtettiń professory Shattyq Erǵojına, I.Jansúgirov atyndaǵy Jetisý memlekettik ýnıversıtetiniń dekany Aına Rahımova, Qazaq ulttyq qyzdar pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń Baspasóz jáne qoǵammen baılanys bóliminiń basshysy Jandar Asan jáne osy oqý ornynyń «Rýhanı jańǵyrý» jobalyq keńsesiniń úılestirýshisi Gaýhar Baıtasheva tórelik etti.
Olımpıada kezeńderinde Abaı atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıteti, L.N. Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıteti, Qyzdar ýnıversıteti, Halyqaralyq aqparattyq tehnologııalar ýnıversıteti, E.A.Bóketov atyndaǵy Qaraǵandy memlekettik ýnıversıteti, M.О́temisov atyndaǵy Batys Qazaqstan memlekettik ýnıversıteti, Q.Jubanov atyndaǵy Aqtóbe óńirlik memlekettik ýnıversıteti, Azamattyq avıasııa akademııasy jáne О́mirzaq Sultanǵazın atyndaǵy Qostanaı memlekettik pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń stýdentteri óz ónerlerin pash etti.
Olar «Sálem – sózdiń anasy» atty alǵashqy aınalymda ózderin tanystyrsa, «Asyl sózdi izdeseń, Abaıdy oqy, erinbe!» atty ekinshi kezeńde hákim shyǵarmalaryn mánerlep jatqa oqyp jarysty. Al úshinshi týrda áleýmettik jelidegi óz paraqshalarynda «Memlekettik til – meniń tilim» taqyrybynda jazba jarııalady. Sońǵy kezeńde adamzattyń aqylmanyna aınalǵan Abaıdyń ómiri men shyǵarmashylyǵy boıynsha qurastyrylǵan test tapsyrmalaryn oryndady.
Qazylar qatysýshylardy baǵalaýda qazaqsha saýatty sóıleýin, oıyn júıeli jetkize bilýin jáne Abaı ómiri men shyǵarmashylyǵy boıynsha bilim deńgeıin basty nazarǵa aldy.
– Úsh saǵatqa sozylǵan olımpıada barysynda qazaqsha erkin sóıleıtin, qazaq tili men ádebıetin, Abaı shyǵarmalaryn jan-tánimen súısine oqıtyn ózge ult ókilderiniń ynta-jigerine, kórsetken ónerlerine rıza boldyq. Baıqaý barysynda, uly oıshyldyń sózimen aıtqanda, «tolǵaýy toqsan qyzyl tildi» sóıletip, adam janyn tebirente oqylǵan óleńder men kóńilge túrli oı salar án-kúıler erekshe áserge bóledi desek artyq aıtqanymyz emes. Osyndaı jumystar arqyly olardyń qazaq tili boıynsha tanymdyq qabiletin damytyp, memlekettik tildi meńgerýine yqpal etýdi kózdeımiz. Olımpıada óskeleń urpaqty eljandy hám ulttyq qundylyqtar negizinde tárbıe berýde zor úles qosady dep senemiz, – dep atap ótti qazylar alqasynyń músheleri.
Saıys sońynda qazylar alqasynyń tóraǵasy Baqyt Qalymbet qarashańyraqta osyndaı ónegeli shara óz jalǵasyn taýyp kele jatqanyna rızashylyǵyn bildirip, memlekettik tildi erkin ıgergen búgingi stýdent jastar – erteńgi bilikti maman, táýelsiz Qazaq eliniń jarqyn bolashaǵy ekendigin aıtty. Sondaı-aq ol olımpıada jeńimpazdaryn atap ótti.
Baıqaý qorytyndysy boıynsha bas júldege Abaı atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń stýdenti D.Iýsýpova laıyq dep tanyldy. Birinshi oryndy M.О́temisov atyndaǵy Batys Qazaqstan memlekettik ýnıversıtetiniń stýdenti V.Sýchkova ıelense, ekinshi oryn Qazaq ulttyq qyzdar pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń stýdenti V.Artamonova men Abaı atyndaǵy QazUPÝ stýdenti A.Bolovnevaǵa buıyrdy. Al Qyzdar ýnıversıtetiniń stýdenti R. Týrdımatova, E.A. Bóketov atyndaǵy QarMÝ stýdentteri Z.Kasımova men M. Kolmagarova úshinshi oryndy ózara bólisti.
Sonymen qatar «Memlekettik til nasıhatshysy», «Abaıtaný bilgiri», «Kórermender kózaıymy», «Eń úzdik post», «Kórkem sóz sheberi», «Shynaıy oıdyń shynary», «Til baılyǵy», «Qazaq tiline qurmet», «Sóıleý sheberi» nomınasııalary boıynsha jeńimpazdar anyqtalyp, olarǵa sertıfıkattar tabystaldy.
ALMATY