Qyrǵyzstanda ál-Farabı pánin oqytý usynyldy

Is-sharany júrgizgen ki­tapha­na dırektory Jyldyz Baka­shova uly oqymysty ál-Fa­rabıdiń ómir jolyna, eńbekterine qysqasha sholý jasap, sóz kezegin Qazaqstan Respýblıkasynyń Qyrǵyz Respýb­lıkasyndaǵy Tótenshe jáne óki­letti elshisi Qaırat Nurpeıisovke berdi.

– Ál-Farabıdiń mereıtoıy Qazaqstanda mem­lekettik deńgeı­de ótip jatyr. IýNESKO ǵu­la­ma ǵalymdy «Ataýly data­lar­­­dyń jáne oqı­ǵa­lardyń kún­pa­raǵyna» kirgizdi. Sondaı-aq me­reı­toı Islam yntymaqtastyǵy uıymy, Túrki mádenıetiniń ha­lyq­­aralyq uıymy, Bilim berý, ǵylym jáne mádenıet máseleleri bo­ıynsha ıslamdyq uıymnyń jáne basqa halyqaralyq mekeme­ler­diń qoldaýymen keń aıada, álemniń túkpir-túkpirinde atalyp ótýde. Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev ǵulama oıshyl týraly: «Mádenıettiń, birin­shi kezekte Shyǵys, Ortalyq Azııa halyqtarynyń, túrki, onyń ishinde qazaq eliniń mádenıe­tiniń odan ári damýyna ál-Fa­ra­­bıdiń yqpaly ár tarapty jáne uzaq mezgildi qam­ty­dy» dep aıtqanyndaı, uly oı­shyldyń eńbekteri búgingi kún­de de mańyzdy», degen elshi ál-Fa­rabıdiń qaıyrymdy qala tur­ǵyndarynyń kózqarastary jaıyndaǵy traktatynan «Ba­qytqa jetý jolynda adamdar bir-birine járdem beretin bolsa, jer júzi izgilikti bolady» degen sózin my­salǵa tartty.

Ǵulamanyń osy sózi onlaın-konferensııanyń ózegine arqaý bolǵandaı. Pikir bóliskender ál-Farabıdiń gýmanıstik kó­z­­qa­­rastaryna basa nazar aýda­ryp, ony ár qyrynan baıan­dady. Is-sha­raǵa tikeleı qa­tys­qan Ishenaly Arabaev atyn­daǵy Qyrǵyz memle­ket­tik ýnıversıtetiniń professory, tarıh ǵylymdarynyń dok­tory Nazıra Ýsýpova «Men ál-Fara­bıdiń eńbekterin oqytý Qyr­ǵyzstannyń jo­ǵarǵy oqý oryn­darynyń, mektepter­diń, tipti bala­baqshalardyń baǵ­dar­lamalaryna kirgizilse týra bolar edi dep esepteımin» degen usy­nysyn aıtty. Konferensııada áriptesiniń usynysyn qýattaǵan osy ýnıversıtettiń tarıh jáne áleý­mettik-quqyqtyq bilim fa­kýl­­tetiniń dekany, tarıh ­ǵy­­­­­­­­­­­ly­m­­­­­­darynyń doktory, profes­sor Nazıra Qurbanova «Ál-Fara­bı jáne Júsip Balasaǵun adamnyń ádep-aqlaqtyq jetilýi jóninde» atty baıandamasynda ál-Farabı men ortaǵasyrlyq túr­ki ǵalymynyń eńbekterindegi sa­baqtastyqqa taldaý jasady.  

Onlaın-konferensııaǵa qa­shyq­tan qatysqan L.N.Gýmılev atyn­daǵy Eýrazııa ulttyq ýnı­versı­tetiniń prorektory, saıası ǵylymdar kandıdaty, professor Aqbota Joldasbekova, osy oqý ornynyń shyǵystaný kafe­­­d­ra­synyń professory, fı­lologııa ǵylymdarynyń dok­tory Samal Tú­leý­baeva, M.H.Dý­latı atyndaǵy Ta­raz mem­le­kettik ýnıversıtetiniń fı­lo­sofııa jáne saıasattaný ka­fed­­ra­synyń aǵa oqytýshysy Rejep Baıarısov, Qyrǵyz ulttyq ǵylym akademııasynyń fıloso­fııa, quqyq jáne áleýmettik-saıa­sı zertteýler ınstıtýtynyń dırek­tory, fılosofııa doktory Nur Sa­ralaev, Bishkektegi Eńbek akade­mııa­synyń rektory, fılosofııa doktory Asqarbek Bekboev uly oqymystynyń eńbekteri, onyń ómirsheńdigi týraly oılaryn ortaǵa saldy.

Kitaphana zalynda kitaphana qorynda saq­talǵan ál-Farabıdiń ár jyldary jaryq kórgen ki­tap­tary, ol týraly ǵylymı eń­bek­terdiń jáne maqalalardyń kórmesi uıymdastyryldy, ál-Farabı týraly fılm kórsetildi.

Nazarbek BAIJIGITOV,

Qyrǵyz Respýblıkasynyń úkimettik «Qyrǵyz Týy» gazetiniń jaýapty hatshysy,

arnaıy «Egemen Qazaqstan» úshin