Aýyl • 25 Qarasha, 2020

Aýylǵa qamqor Aqpanov áýleti

362 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Qarǵaly aýdanynyń Ashy­lysaı aýyldyq okrýgine qarasty Boztóbe aýylynyń turǵyndaryna Amangeldi Aqpanov segiz jyldan beri qamqorlyq jasap keledi.

Aýylǵa qamqor Aqpanov áýleti

Sharýaǵa yńǵaıly jer bolsa da otyn-sýdyń tapshylyǵynan, jol qatynasynyń qıyndyǵynan birneshe jyl buryn Boztóbeniń halqy jan-jaqqa kóship ketip, biraz úı qańyrap qaldy. Adamy ketip aýyldyń kúıi taıǵanda Aman­geldi Baqytjanuly «týyp-ósken Boztóbemdi tastamaımyn» degen uıǵarymǵa kelgen. Ol kóp­shilikpen aqyldasa kele iri qara, qoı ósirýge sheshim qabyldap, «Aq­jan» sharýa qojalyǵyn qu­ryp, kúndiz-túni tynym tappaı jumys istedi. Egin ekti, shóp shap­ty, kókónis ósirip, ony erte kók­temnen kúz túskenshe baptady. Qo­jalyqtyń jumysyn jalǵyz adam sharýalaı almaıdy. Kómekke kúndiz-túni, qysy-jazy bel sheshpeı eńbek etetin jumysker jandar kerek. Amangeldi Aqpanovtyń erjetken balalary ákesine súıeý boldy. Qysy-jazy bitpeıtin tirlikten qajyǵanda, qoldy bir siltep, maldy satyp, qalaǵa ketip qalýǵa múmkindikteri bolsa da, bul áýlettiń balalary qıyndyqty eńsere júrip ábden shyńdaldy.

Aqtóbe oblysynyń ishkeri aýdandaryna qaraǵanda, soltústik bettegi Qarǵaly men Mártók aýdandarynda mal ustaý óte qıyn. О́ıtkeni bul jaqta mal qazannyń ortasynan bastap qoraǵa kiredi de, sodan sáýirdi ortalaı bere jaıy­lymǵa bir-aq shyǵady. Dala qara sýyq, jer balshyq. Ásirese alty aı qorada baılanǵan iri qaraǵa qanshama jem­shóp kerek? Esepteı kelgende bir iri qa­ranyń jemshóbine jumsalatyn qarjy ony saýdalaǵandaǵy ba­ǵa­synan birneshe ese asyp tú­sedi. Jemshóp shyǵynyn azaıtý­ úshin Amangeldiniń balalary­ kóktem shyǵa osy sharýaǵa ki­risedi. Úlken balasy Sultan – ákesiniń oń qoly. Ol qysy-jazy sharýashylyqtyń basy-qasynda júrip, egin egý men ony jınaýdy jaqsy uıymdastyrady. Qazirgi kezde bul úıdiń otanasy men kelinderi sútti jaqsy uqsatady. Olar mal jaıylymǵa shyqqan kezden bastap ózderi saýǵan sút­ten maı, qurt, irimshik jasap, Qar­­ǵaly aýda­nynyń ortalyǵy Badam­sha men Aqtóbe qala­synyń bazarlarynda saýdaǵa shyǵaryp júr.

Qojalyqtyń 708 gektar jeri bar. Onyń 600 gektary jaıy­lym­dyq maqsatta paıdalanyla­dy, 108 gektar jerge arpa, bıdaı, tary egiledi. Segiz jylda sharýa­shylyqtyń sheńberi keńeıip, lızıngke jańa tehnıkalar satyp alǵan. Jańa tehnıkanyń kómegimen sýarmaly sharýashylyqqa kóshti. Kúzgi jıyn-terim ýaqytynda óz kombaıny, traktorlary, shóp shabatyn jáne tyǵyzdaıtyn, býa­tyn tehnıkalary da iske qosy­lady. Sharýashylyq aýmaǵy ke­ńeı­gen soń Boztóbe aýylynyń eki tur­ǵynyn turaqty jumysqa aldy. Al maýsymdyq jumystar qyz­ǵan kezde, ásirese kúzgi jıyn-terim bas­talǵanda basqa da aýyl tur­ǵyn­daryna jumys tabylady.

«Aqjan» sharýa qojalyǵy jyl­ saıyn oblys ortalyǵynda tu­­­raqty túrde ótkiziletin aýyl sha­­rý­a­shylyǵy jármeńkelerinde 2,5 myń tonnaǵa jýyq et satady. Qojalyqtyń óz bordaqylaý alańy bar. Bul sharýashylyqtyń bas­qa jaqqa iri qara etin saýdalaýǵa sep­tigin tıgizip otyr. Fermerdiń aı­týyn­sha, ótken jyly 16-18 aı boıy erekshe kútimmen baǵylǵan 15 bas iri qaranyń árqaı­sysynan 200 kılodan astam et alynǵan.

Bul áýlet qazir aýyldastary­na úlgi. Ashylysaı aýyldyq ok­­rý­giniń ákimi Asylbek Bıman­baev­tyń aıtýynsha, tóńirektegi aýyl­darda turatyn muqtaj otba­sy­lardyń úı­lerine qystyq soǵym et, kómir, ta­myzyq otyn túsirip berip kó­mek­tesip otyrady eken.

 

Aqtóbe oblysy,

Qarǵaly aýdany