Jyraýdyń rýhanı baı murasy, ómirbaıany men shyǵarmashylyǵy jaıyndaǵy túrli málimetter usynylǵan kórmeniń ashylý saltanatynda jazýshy, fılologııa ǵylymdarynyń doktory Ýálıhan Qalıjan Jambyl shyǵarmashylyǵyna ulttyq kod retinde qaraý kerek ekenin aıtty. «Jambyl – revolıýsııaǵa deıin-aq Jambyl bolǵan. Aıtys óneriniń tórine shyqqan. Jetisý ǵana emes, Altaıdan Arqaǵa deıin – bári moıyndaǵan tulǵa. О́ıtkeni Jambyl Jabaev qazaqtyń barsha qıyndyǵyn basynan ótkergen. Sol sebepti biz Jambyldyń shyǵarmashylyǵyna ulttyq kod retinde qaraýymyz kerek. Aqynnyń shyǵarmashylyǵyn túsiný úshin jańa kózqaras, jańa tanym kerek. Jambyl – ultymen birge máńgi jasaıtyn tulǵa. Babamyzdyń kórmesiniń ashylýy – jas urpaqqa úlgi bolarlyq dúnıe. Jastarymyz Jambyldyń shyǵarmashylyǵymen tanysyp, sýsyndaıdy. Bul kórme tarıhı tanymdy qalyptastyrý úshin qajet. Sebebi Jambyldy moıyndamaǵan adam joq», dedi ol.
Kórmege aqynnyń jyr jınaqtary, sırek kezdesetin kitaptary men dastandary, ertegileri jáne ár jyldary jaryq kórgen shyǵarmalary qoıyldy. Jambyl óleńderi álemniń 50-ge jýyq tiline aýdarylǵan. Atap aıtsaq, aqyn murasyn zertteýshi Myrzataı Joldasbekovtiń «Uly dala aqyny» atty eńbegi Birikken Ulttar Uıymynyń alty tiline (aǵylshyn, fransýz, ıspan, orys, arab jáne qytaı) aýdarylyp, jaryq kórgen edi.
«Jambyl atamyzdyń rýhanı ómirin kitap kórmesi arqyly kórsetý – bul da bir mádenı, saýatty is-shara dep oılaımyn. Onyń muralary asa mol ekenin, myna kórmege qoıylǵan kitaptardyń sanynan-aq baıqasaq bolady. Negizinde Jambyl atamyzdyń shyǵarmashylyǵyn ártúrli kezeńderge bólip qarastyrýǵa bolady eken. Shyn máninde, keshegi Keńes Odaǵy kezeńine deıingi, ásirese, 1936 jylǵa deıingi ómirin bir kezeń dep qaraıtyn bolsaq, qanshama mol qazynamyzben qaıta qaýyshar edik. Mysaly, aqynnyń ázil-qaljyńdary men suhbattary, qaı-qaısysy bolmasyn, zertteýge suranyp tur», dedi fılologııa ǵylymdarynyń doktory, professor Rahymjan Turysbek.
Sondaı-aq kórmede Jambyl Jabaevtyń Uly Otan soǵysynyń batyrlary Baýyrjan Momyshuly, Málik Ǵabdýllın, kúıshi Dına Nurpeıisova, opera ánshisi Kúlásh Baıseıitova, qazaqtyń áıgili jazýshylary Sábıt Muqanov, Muhamedjan Qarataev jáne t.b. belgili qoǵam qaıratkerlerimen túsken fotosýretteri usynyldy.
Halyqaralyq «Alash» ádebı syılyǵynyń ıegeri, aqyn Hanbıbi Esenqaraqyzy jyraýdyń ulylyǵyna toqtalyp: «Ulylardyń ulylyǵy sonda, Jambyl atamyz Abaıdyń ulylyǵyn moıyndaǵan aqyn. Ulylyqty moıyndaı bilýdiń ózi de – ulylyq! Jambyl kez kelgen óleńinde «Meniń pirim – Súıinbaı, Sóz sóılemen syıynbaı!» dep bastaıtyn. Ol da sol kisiniń atyn ǵasyrdan- ǵasyrǵa jalǵastyryp kele jatqandyǵynyń belgisi. Aqynnyń óleńderi Uly Otan soǵysy jyldary, qazirgi tilmen aıtqanda, «hıt» bolǵan. Mysaly, «Lenıngradtyq órenim» nemese soǵysqa ketken uly Alǵadaıǵa jazǵan hattary tylda eńbek etip jatqan qandastarymyzǵa, sondaı-aq blokadada qalyp qalǵan lenıngradtyqtardyń da rýhyn kóterýge qyzmet etken óleńder deýge bolady. Men osy óleńdi kóptegen lenıngradtyqtardyń jatqa aıtqanyn kórdim», dedi.
