Kollajdy jasaǵan Amangeldi Qııas, «EQ»
Atap aıtqanda, memlekettik baqylaý jelisi boıynsha – 11, tehnıkalyq retteý boıynsha – 21, sertıfıkattaý jáne akkredıtteý boıynsha – 9, metrologııa jáne memlekettik qyzmetter boıynsha 11 normatıvtik-quqyqtyq aktini ázirleýi kerek. Saýda jáne ıntegrasııa mınıstrligi Tehnıkalyq retteý jáne metrologııa komıteti Ulttyq akkredıtteý ortalyǵy bas dırektorynyń birinshi orynbasary Qaınar Taıjanovtyń aıtýynsha, atalǵan quqyqtyq aktiler akkredıtteý rásimin jetildirýge de qatysty bolmaq. Iаǵnı qaýipti ónimniń úlgilerin irikteý praktıkasyn engizý, ónimdi alý jáne keri qaıtaryp alý tetikterin reglamentteý, naryqty qadaǵalaý ınstıtýtyn engizý, baqylaý jáne qadaǵalaý prosesin sıfrlandyrý qajet.
– «Sur» jáne «qara» sertıfıkattaýǵa qarsy kúreske basa nazar aýdarylady. Osy mindet sheńberinde bıyl eýropalyq júıedegi qaýipti ónimder tizilimin engizý josparlanǵan. Sondaı-aq elektrondy memlekettik baqylaý júıesin engizý, standarttardyń jańa ınternet-dúkenin iske qosý mindeti tur. Aıta keteıik, barlyq memlekettik standarttar Qazaqstan aýmaǵynda tegin júzege asyrylady. Bıylǵy jańashyldyq osy. Standarttardy saraptaýdy josparlaýdy ázirleý prosesin sıfrlandyrý jumys kezinde óndirýshiler men bıznes-qoǵamdastyqqa kóbirek ıntegrasııalanýǵa jáne óz múddelerin qorǵaýǵa jol ashady, – dedi Q.Taıjanov Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken brıfıngte.
Osylaısha, ólshem birlikterin qamtamasyz etýdiń memlekettik júıesiniń elektrondyq tizilimin engizý ónimdi óndiriske shyǵarýda kásipkerler men óndirýshilerdiń shyǵynyn edáýir azaıtpaq. Metrologııalyq qyzmet kórsetý prosesterin sıfrlandyrý da mańyzdy. Bul degenimiz – sáıkestikti elektrondy baǵalaýdy engizý. Iаǵnı ónimdi aınalysqa jedel shyǵarý úshin sertıfıkattaý jáne deklarasııalaý prosesterin júrgizý kerek.
– Elektrondy akkredıtteýdi damytý, metrologııany tehnıkalyq retteýdiń ınteraktıvti kartasyn engizý, jalpy osynaý jumys túrleri kásipkerlerdiń de, óndirýshilerdiń de tikeleı qatysýyn qajet etedi. Sondyqtan qoǵamnyń, salalyq kásipkerlerdiń birlestikterin barynsha tyǵyz yntymaqtastyqqa jáne osy jumystardy birlesip júrgizýge shaqyramyn. Muny sońyna deıin jetkizý kerek, – dedi Q.Taıjanov.
Eske sala keteıik, qazirgi kezde memleketaralyq standarttaý júıesin jetildirý jumystary júrgizilýde. Osy jyldyń 1 sáýirinde Senattyń jalpy otyrysynda memleketaralyq standarttaý jónindegi qujattardy taratý týraly kelisimdi memlekettik ratıfıkasııalaýǵa arnalǵan zań jobasy usynylyp, qabyldandy. Jobanyń maqsaty – TMD elderi arasynda memleketaralyq standarttaý jónindegi qujattardy taratýdyń biryńǵaı qaǵıdattaryn qalyptastyrý.
– Bul jumys kelesideı quraldar arqyly júzege asyrylady. Birinshi – standarttardy taratýǵa tek bir ǵana uıym quqyly. Bul standarttaý jónindegi ulttyq organ nemese ol ýákilettilik bergen uıym bolýy múmkin. «Standarttaý týraly» zańyna sáıkes, bul fýnksııa Qazaqstan Metrologııa jáne standarttaý ınstıtýtyna bekitilgen. Ekinshi – TMD elderiniń memleketaralyq standarttardy ruqsatsyz taratýdan qorǵaý zańnamalyq turǵydan bekitilýi qajet. Mundaı faktilerdi anyqtaý ulttyq zańnamamyzben bekitilmegen. Osyǵan baılanysty standarttardy ruqsatsyz taratqany úshin ákimshilik aıyppul salý boıynsha usynystar ázirlenip, Ádilet mınıstrligine jiberildi. Sonymen qatar ózara is-qımyldy úılestirý Standarttar jónindegi bıýro arqyly ortalyqtandyrylyp, júzege asyrylatyn bolady. Mundaı tásil iske asyrylatyn memleketaralyq standarttardy ortalyqtandyrylǵan esepke alýdy, olardy paıdalanýdyń zańdylyǵy men qajettiligin qamtamasyz etýge baǵyttalǵan, – dep naqtylady Ulttyq akkredıtteý ortalyǵy bas dırektorynyń birinshi orynbasary.
Búginde kelisimge birqatar el qol qoıǵan. Al Reseı Federasııasy, Belarýs Respýblıkasy, Qyrǵyzstan jáne Moldova Respýblıkasy memleket ishindegi rásimderdi aıaqtady. Nátıjesinde, memleket úshin memleketaralyq standarttardy zańdy satý, olardy zańnamaǵa beıimdeý úshin quqyqtyq negiz jasalady. Al bıznestiń shyǵyndary azaıady. Jalpy alǵanda, kelisimniń qabyldanýy taýarlardyń erkin qozǵalysyna jáne halyqaralyq saýda jelisiniń yqpaldasýyna jol ashpaq.
