ORTALYQ AZIIа QAÝIPSIZDIGIN QORǴAÝ – BASTY MAQSAT

Almatyda Qazaqstan strategııalyq zertteýler ınstıtýtynda “Ortalyq Azııa qaýipsizdiginiń qaýip-qaterleri” atty dóńgelek ústel bolyp ótti. Oǵan Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń kómekshisi – Qaýipsizdik Keńesiniń hatshysy Marat Tájın, UQShU bas hatshysy Nıkolaı Bordıýja qatysyp, sóz sóıledi. Kópshilikke belgili, búgingi tań­da jahandyq jáne aımaqtyq qaýip­siz­dik júıesin nyǵaıtyp, bul ba­ǵyt­taǵy is-sharalardy odan ári je­tildirý mańyzdylyǵy joǵary maq­satqa aınalýda. Bul oraıda álem­de­gi halyqaralyq lańkestik pen ekstremızm, qarý-jaraq saýda-sattyǵy, esirtki tasymaldaý, zańsyz kóshi-qon jáne memleket­aralyq uıymdasqan qylmys aýqy­my­nyń ýaqyt ótken saıyn keńeıýi Ortalyq Azııa aımaǵynyń elderi úshin úlken qaýip-qater bolyp qala berýde. Ásirese, kórshiles ornalas­qan Qyrǵyzstan memleketinde oryn alǵan turaq­syzdyq aımaqtaǵy jaǵdaıdy kúrdelendire túsýde. Mine, búgingi kún tártibinde tur­ǵan bul máseleler jóninde “Or­ta­lyq Azııa qaýipsizdiginiń qaýip-qaterleri” atty dóńgelek ústelge qatysýshylar jan-jaqty pikir almasty.  Aýǵanstandaǵy áleýmettik jáne saıası jaǵdaı, Qyrǵyz­stan­daǵy búgingi kúnge deıin saqtalyp otyrǵan turaqsyzdyq kópshilikti qatty alańdatýda. Bul aımaqtar­da­ǵy etnosaralyq, konfessııaaralyq qarama-qaıshylyq ótkir kúrdelilik bolyp otyrǵandyǵy jasyryn emes. Mundaı qaýip-qaterge qarsy turyp yqpal etý úshin aımaqtaǵy elderdiń birlesken áreketi qajet bolýy da múmkin. Solardyń ishinde EQYU-nyń Qazirgi tóraǵasy jáne aımaqtyq kóshbasshy retinde Qa­zaq­stan bul túıtkildi sheshýge basa nazar aýdarýda. Mundaǵy strate­gııa­lyq basty maqsat — Ortalyq Azııa aımaǵyn halyqaralyq qatynas­tar­dyń teń quqyly sýbektisi re­tinde qalyptastyrý. Dóńgelek ústel basyndaǵy kezdesýde Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń ja­nyn­daǵy Qazaqstan strategııalyq zertteýler ınstıtýtynyń dırek­to­ry Bolat Sultanov Memleket basshysynyń bul baǵyttaǵy ıgi bastamalaryn tilge tıek etti. UQShU bas hatshysy Nıkolaı Bordıýja dóńgelek ústelden keıin BAQ ókilderine arnap baspasóz máslıhatyn ótkizdi. Onda ol bul uıymnyń osyndaı qaýip-qaterli jaǵdaılardy retteý­de­gi atqaratyn yqpaldy is-shara­la­ry tóńireginde sóz qozǵady. Qazirgi kezde bul uıymnyń quramynda shamamen alǵanda qatysýshy elder­diń jıyrma myńǵa jýyq áskerı qyzmetkerleri bar. Olar áskerı shıe­lenisterge qarsy turyp, arnaý­ly operasııalar da júrgizedi. Onyń ishinde, árıne, esirtkige qarsy atqarylatyn is-sharalar da bar. N.Bordıýjanyń aıtýynsha, jaqyn arada Tájikstanda, jyl aıaǵyna deıin basqa da respýblıkalarda arnaýly operasııalar ótkiziledi. – Qyrǵyzstan týraly aıtsam, meniń oıymsha, ondaǵy jaǵdaıǵa áskerılerdiń kirisýi orynsyz sııaq­ty. Bul qyrǵyz halqynyń ishki isi, sondyqtan da oǵan sheteldikterdiń aralasýynyń orny joq. Keleshekte qyrǵyz halqynyń bılik júıesin ózderi anyqtap, jaqyn arada onda memlekettik júıe azamattardyń de­mo­kratııalyq bostandyǵyna sáıkes qalypqa túsetinine senimdimiz, – dedi Nıkolaı Bordıýja óz oıyn ortaǵa salyp. Ol, sonymen qatar, Qa­zaqstandaǵy yntymaqtastyq jáne ekonomıkalyq-áleýmettik damý jóninde de óz pikirin bildirdi. Ol bul oraıda Qazaqstan basshysy Nursultan Nazarbaev pen Reseı Prezıdenti Dmıtrıı Medvedevtiń ujymdyq kúsh qurý jónindegi bastamalaryn atap kórsetip, munyń ózi qazirgi tańdaǵy eń yqpaldy sheshim ekendigin de atap aıtty. Baqyt BALǴARINA. ALMATY.