Qoǵam • 13 Mamyr, 2021

Mas júrgizýshi – qaýipti qylmysker

1004 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Mas kúıinde kólik júrgizgenderge zań jazany qataıtqanyna qaramastan, «ashy sý» iship alyp, temir tulpar tizgindeıtinder aıyl jııar emes. Buǵan Qostanaı oblysynyń tártip saqshylary ótkizgen «Mas júrgizýshi – qylmysker» atty ekikúndik aldyn alý sharasy dálel bola alady.

Mas júrgizýshi – qaýipti qylmysker

Osy eki kúnniń ishinde polısııa mas kúıinde kólik aıdaǵan 29 júrgizýshini ustaǵan. Olardyń bári zań aldynda jaýapkershilikke tartylyp, úsheýi kólik quralyn júrgizý quqyǵynan aıyryldy. Oblystyq Polısııa depar­ta­mentiniń málimetinshe, jyl basynan beri alkogoldi ishimdik iship alyp kólik júrgizgen 286 adam ákimshilik aıyppul arqalaǵan. Al Qylmystyq kodekstiń 346-baby boıynsha 30 adam ruqsat qujatynsyz jáne mas kúıinde rýlge otyrǵany úshin qylmystyq jazaǵa tartylyp otyr.

Mysaly, 6 naýryzda Qosta­naı qalasyndaǵy Abaı kóshesi­niń boıynda tártip saqshylary kólik júrgizý quqyǵy joqtyǵy­na qaramastan, ishimdikke sylqııa toıyp alyp, «Vaz 2107» markaly kóligin júrgizip kele jat­qan azamatty toqtatqan. Keıin sot otyrysynda óz kinásin to­lyq moıyndaǵan aıyptalýshy bu­ryn-sońdy júrgizýshi kýá­ligin múlde almaǵanyn aıtty. Taraptardyń sózi men pro­ký­rordyń qorytyndysyn tyń­dap, isti zerdelep bolǵan soń sot tór­aǵasy aıyptalýshyny Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodekstiń 608-baby, 6-tar­­maǵy boıynsha ákimshilik jaýap­kershilikke tartý jáne 20 táý­likke qamaýǵa alý týraly úkim shy­ǵardy.

Qolymyzǵa tıgen sot qaýly­la­rynyń kóbi mazmuny jaǵynan bir-birine uqsas bolyp keledi. Máselen, naýryz aıynda Qosta­naıdaǵy «Iýbıleınyı» shaǵyn aýdanynda tártip saqshylary toq­tatqan «Lada 21705» markaly avtokóliginiń júrgizýshisi de kólik tizgininde mas kúıinde otyrǵan. Ákimshilik hattamada aıyptalýshynyń mas kúıinde kólik júrgizgeni baıandalyp, ony dáleldeıtin medısınalyq kýálandyrýdyń qorytyndysy tirkelgen. Sot otyrysynda kiná­sin moınyna alyp, kólikke qalaı otyrǵanyn, polısııa qaı jerde toqtatqanyna deıin tápishtep aıtyp bergen aıyptalýshyny sot kináli dep tanyp, 15 táýlikke qamaýǵa alý jáne jeti jyl mer­zimge júrgizýshi kýáliginen aıyrý týraly sheshim shyǵardy.

Jol saqshylarynyń aıtýyn­sha, byltyr oblys aýmaǵynda mas kúıinde kólik júrgizgen 1285 júr­gizýshi ustalypty.

– Byltyr «ashy sý» urttap alyp kólik quralyn júrgizgeni úshin 1213 adam sot úkimimen júr­­gizýshi kýálikterinen aıyryl­dy. 1049 júrgizýshige qamaý túrindegi jaza qoldanyldy. Sonymen qa­tar kólik júrgizýge quqyq be­retin kýáligi joq bola tura, mas kú­ıinde avtokólik aıdaǵan 72 adam 20-30 táýlikke jabyl­dy. Al aıyp turaǵyna 547 avto­kó­lik qoıyldy. Byltyr oblys bo­ıynsha 3101 jol-kólik oqı­ǵa­sy tirkelse, sonyń ishinde 22 júr­­gizýshiniń mas kúıinde kó­­lik basqarǵany anyqtaldy. Olar­dyń kinásinen 2 adam kóz ju­myp, 62 jolaýshy ártúrli dáre­jedegi dene jaraqattaryn aldy. Byltyr oblys joldarynda tirkelgen 244 jol apatynan 37 adam ómirmen qoshtasyp, 319 jolaýshy jaraqattandy. Jol apatynyń basty sebepteriniń biri – júrgizýshilerdiń kólik jyl­­­dam­dyǵyn shamadan tys asyryp jiberýi, – dedi oblystyq PD ákim­shilik polısııa basqarma­synyń bastyǵy Andreı Grıgo­rev­skıı. Onyń aıtýynsha, soń­ǵy eki jyl ishinde tártip saqshylary oblys joldaryndaǵy qylmystyń aldyn alý sharalary men patrýldik baqylaýdy kúsheıtken. Máselen, taıaýda bas­talǵan «Mas júrgizýshi – qyl­mysker» aksııasy bıyl jarty jyl boıy jalǵasatyn bolady.

Esterińizde bolsa, byltyr qań­­­tar aıynan bastap Ákimshilik qu­qyq buzýshylyq týraly kodekske mas kúıde kólik aıda­ǵan júr­gizýshilerge qatysty qol­da­ny­latyn jazany qataıtý týra­ly ózgeris engizildi. Qazirgi zań bo­ıynsha ishimdik iship alyp kó­lik tizginine otyrǵan adam qa­ýip­ti qylmysker dep tanylyp, 7 jyl­ǵa júrgizýshi kýáliginen aıy­ry­lady. Sondaı-aq mundaı júrgizý­shilerge kem degende 5 táý­likke qa­maýǵa alý túrindegi ákim­shilik jaza qarastyrylǵan.

 

Qostanaı oblysy

Sońǵy jańalyqtar

Almatyda 16 sheteldik elden shyǵaryldy

Aımaqtar • Búgin, 09:55