Jer sharynyń áldebir núktesinde áldebir tıran mıllıondaǵan adamdy qyryp-joıýǵa qaharlana jarlyq shashyp, qara mórin qanǵa malyp jatady. Al endi týra sol jer sharynyń kelesi bir núktesinde sol qyrǵynnan qan jutyp, ata-anasynan jastaı aırylǵan tul jetimderdi qarapaıym usta asyrap alýǵa bara jatady.
Atalǵan kartına – ózbek sýretshisi Sh.Gafýrovtyń erekshe týyndylarynyń biri. Erekshe deıtinimiz, qylqalam sheberi somdaǵan keıipkerler ómirde bolǵan talaıly taǵdyr ıeleri. Táshkenttik qarapaıym usta Shamahmud ómirde bolǵan adam eken. Soǵys jyldarynda áıeli ekeýi jetim qalǵan 14 balany asyrap alǵan úlken júrekti jandar. Statıstıkaǵa súıensek, Ekinshi dúnıejúzilik soǵysta О́zbekstanǵa 4 myńdaı jetim bala evakýasııalanǵan degen derek bar. Álbette, onyń túgeli derlik jetim.
Shamahmudtyń óz kindiginen bala bolmaǵan. Eń birinshi balany asyrap alǵanda onyń jasy 53-te, al qosaǵynyń jasy 40-ta bolsa kerek. Izgilik ıeleri jetim júrekterge birtindep jylý syılaı bastaıdy. 1943 jyly Shamahmud usta 4 balanyń ákesi atanady. Soǵys aıaqtalǵansha olar 14 balaǵa úmit shyraǵyn syılaıdy. Aıryqsha aıta keterligi, asyrap alǵan balalardyń barlyǵy ártúrli ult ókilderi. Ishinde Halıma esimdi qazaq qyzy da bar. Sol sııaqty Raıa Malseva – belorýs bolsa, Malıka Islamova – tatar, Volodıa Ýrýsov – orys.
Jaratýshynyń qudiretinde shek bar ma, Shamahmud birde bes aılyq shaqalaqty asyrap alýǵa táýekel etedi. Tań qalarlyǵy – sol kúni ustanyń eshqashan qursaq kótermegen jary Bahrıdyń tósi ıip, álgi bes aılyq jetim shaqalaqty emize bastaıdy. Ákesi balaǵa sol kúni – Nyǵmet dep azan shaqyrtyp at qoıdyrypty. Qarapaıym ustanyń bul erligi keshikpeı búkil Odaqqa tarap, tipti maıdan dalasyndaǵy jaýyngerlerge de jetedi.
Shamahmud bir kúni qomaqty aqsha salynǵan hat alady. Hat maıdan dalasynan jetken. Avtory – leıtenant Levıskıı. Hatta jazylǵandaı, leıtenanttyń balalary osynaý sum soǵystyń kesirinen opat bolǵan eken. Búgingi jibergendeı somany ol óle-ólgenshe jiberip turatynyn jazady. Basynda Shamahmud aqshany alýǵa uıalady, alaıda birneshe balasynan qatar aırylǵan áke qasiretin túsinýge tyrysyp, kelisim beredi. Sóıtedi de Shamahmud Sasha Brynın esimdi taǵy bir balany asyrap alady. Túsingen adamǵa Sasha birden eki ákeli bolady. Bireýi – ózbek ustasy, ekinshisi orys leıtenanty.
Shyn máninde meıirim mezet ıakı meken talǵamaıdy. Shamahmud usta asyrap alǵan balalardyń arasynda orys ta, qazaq ta, ózbek te, latysh ta, ýkraın da, moldavan da, chývash ta bar.
Biz sondaı-aq osy kartınaǵa qarap turyp jazýshy Muhtar Maǵaýınniń «Bir atanyń balalaryn» esimizge túsirdik. Atalǵan áńgimeniń taǵylymy tipti tereńde. Ata jaýy nemis balasyn asyrap alǵan qazaqtyń qarapaıym qara shaly búkil fashızmniń tizesin bir ǵana isimen búktiredi. Qatygezdiktiń qandy basyn izgiliktiń aıaǵyna ıdiredi.
О́zbektiń talantty qylqalam sheberi Shavkat Gafýrovta osy ıdeıany óz shyǵarmashylyǵyna ózek etken. Shyndyqpen shektesken shyǵarmalar qashanda qundy. Shavkat qylqalamy bul rette júrektiń qylyn sherter shyn sheberligimen bizdi birden baýrap aldy.
Kartına 1988 jyly jazylypty. Sýretshi О́zbekstandaǵy teatr jáne kórkemóner ınstıtýtyn támamdaǵan.
